Είναι γνωστό ότι ο Ιπποκράτης, ο πατέρας της ιατρικής επιστήμης είπε:
«καλύτερα να προλαβαίνεις την ισορροπία της υγείας σου, παρά να θεραπεύεις την αρρώστια σου».

Διάφοροι παράγοντες κινδύνου στην καθημερινή ζωή, οδηγούν σε σοβαρές βλάβες της υγείας μας.

Οι σοβαρότεροι λόγοι, στους οποίους πρέπει να δίνεται μεγάλη σημασία, εάν θέλουμε να έχουμε άριστη πρόληψη υγείας και καλή ποιότητα ζωής είναι οι παρακάτω:

  1. Οικογενειακό ιστορικό( κυρίως στεφανιαίας καρδιακής νόσου).
  2. Το κάπνισμα, κυρίως από την νεαρή ηλικία.
  3. Ο σακχαρώδης διαβήτης( το σάκχαρο).
  4. Η παχυσαρκία και το υπερβολικό βάρος του σώματος.
  5. Η αυξημένη χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια του αίματος.
  6. Η υπέρταση, η ανάπαυση και ο καλός ύπνος, ιδίως το βράδυ.
  7. Η σωματική άσκηση, το βάδισμα και η καθημερινή γυμναστική.

Ας μιλήσουμε αναλυτικότερα για τις ποιο πάνω ενότητες, ώστε να καταλάβουμε πως και με ποιο τρόπο πρέπει να προλάβουμε τυχόν σοβαρά προβλήματα της υγείας μας.

1.το οικογενειακό μας ιστορικό πρέπει όλοι να το γνωρίζουμε καλά.
Όσοι δεν το έχουμε μάθει, καλό είναι να ρωτάμε τους γονείς, τους παππούδες, τους συγγενείς μας γενικά, εάν είχαν ή έχουν σοβαρά προβλήματα υγείας, πολλά από τα οποία είναι κληρονομικά.
Έτσι ενδιαφέρει εάν υπάρχει ιστορικό στεφανιαίας νόσου η σακχάρου η άλλων συστηματικών ασθενειών, όπως είναι ο ερυθηματωδής λύκος, νοσήματα του συνδετικού ιστού ή αιματολογικά προβλήματα κ.λ.π.

2.για το κάπνισμα, έχουν γραφεί πολλά βιβλία, που βεβαιώνουν τις βλαβερές του και καταστροφικές του συνέπειες στην υγεία μας.
Οι όγκοι του καρκίνου, που προκαλούνται αποδεδειγμένα από το μακροχρόνιο κάπνισμα, αναπτύσσονται στο τοίχωμα του θώρακα, στους πνεύμονες, στον υπεζωκότα, στο μεσοθωρακιό.
Μπορεί να είναι καλοήθεις η κακοήθεις η μεταστατικοί.

Μεγάλη αναλογία όγκων του θώρακα είναι καρκίνοι και υπάρχουν στους βρόγχους του πνεύμονα.

Ο καπνός του τσιγάρου περιέχει πίσσα και νικοτίνη, υλικά καρκινογόνα αυτά καταστρέφουν σιγά-σιγά το κροσσωτό επιθήλιο των βρόγχων και αρχίζει ο βήχας, τα πτύελα, πόνος στον θώρακα και η ανάσα κόβεται.
Μόλις σταματήσουμε το κάπνισμα, ο οργανισμός μας ξαναγεννάει φυσιολογικά επιθηλιακά κύτταρα και ο κίνδυνος τελειώνει.

Η καλή ζωή είναι στο χέρι μας.

3.ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια χρόνια αρρώστια. Εκείνοι που έχουν σάκχαρο παρουσιάζουν μια διαταραχή των θρεπτικών ουσιών (υδατανθράκων, πρωτεϊνών, λιπών). Δηλαδή ο διαβητικός απορροφά κανονικά τα θρεπτικά στοιχεία των τροφών, παρουσιάζει όμως μειονεξία όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των διάφορων συστατικών των τροφών.

Στο φυσιολογικό άτομο, όταν τα συστατικά των τροφών, δηλαδή οι μονοσακχαρίτες, γλυκόζη, κ.λ.π., που προέρχονται από τους υδατάνθρακες(ψωμί, ρύζι, ζυμαρικά, ζάχαρη) και τα αμινοξέα που προέρχονται από τις πρωτεΐνες τις τροφές εισέλθουν μετά την πέψη τους στην κυκλοφορία του αίματος, πηγαίνουν στο πάγκρεας, όπου ερεθίζουν τα λεγόμενα β-κύτταρα του παγκρέατος και αυτά με την σειρά τους παράγουν την ινσουλίνη.

Η γλυκόζη του αίματος που ανέβηκε, με το φαγητό, προκαλεί έκκριση ινσουλίνης από το πάγκρεας, και με την σειρά της βοηθά να μπει μέσα στα κύτταρα του οργανισμού.

Τα κυριότερα συμπτώματα του σακχάρου είναι: έντονη δίψα, πολυουρία, μεγάλη πείνα, απώλεια βάρους, καταβολή δυνάμεων, κούραση.

Ο ισουλινοεξαρτωμενος διαβήτης η νεανικού τύπου εμφανίζεται σε άτομα νεαρής ηλικίας σε παιδιά, αλλά και σε μεγαλύτερα άτομα.
Μιλώντας για τον διαβήτη πρέπει να διευκρινίσουμε το θέμα της κληρονομικότητας. Πολλοί άνθρωποι λένε ότι ο διαβήτης είναι κληρονομικός, αλλά μόνο από γονείς διαβητικούς.

Ο διαβήτης εμφανίζεται στην ηλικία των 40 ετών, κυρίως σε παχύσαρκα
άτομα και στην διάρκεια της εγκυμοσύνης η παιδιά γεννημένα παχύσαρκα και κατά την διάρκεια βαριάς ασθένειας η εγχείρησης σε υπερτασικούς.

4. Η παχυσαρκία διαιρείται σε κεντρική παχυσαρκία και την περιφερική παχυσαρκία. Μεγάλο πρόβλημα είναι η παιδική παχυσαρκία, που συνεχίζεται και στην μεγάλη της ενηλικίωσης.

Χρειάζεται μεγάλη προσοχή στην επιλογή των τροφών μας. Μέτρια μπορούμε να τρώμε άπαχο κρέας, μοσχάρι, άπαχο ζαμπόν, λουκάνικα από μοσχάρι ή κοτόπουλο, όλα σχεδόν τα ψάρια, σε μικρές μερίδες γαλακτοκομικά 2%, δυο αυγά την εβδομάδα, και επιλεγμένες άπαχες λιχουδιές.

Απαγορεύονται: συκώτι, λουκάνικα, χοιρινό, μπέικον, χήνα, πάπια, πέτσα, γαλακτοκομικά πάνω από 2%, βούτυρο, μαργαρίνη με στερεά υδρογονωμένα έλαια, πάστες, τούρτες, κρουασάν, σοκολάτα, τηγανιτές πατάτες, μαγιονέζα κ.α.

Η παχυσαρκία ευθύνεται για όλα τα προβλήματα της στεφανιαίας νόσου και των αγγειακών επεισοδίων, όπως και για αιφνίδιο θάνατο.
Κάθε δίαιτα πρέπει να γίνεται κάτω από την επίβλεψη ειδικών διαιτολόγων ιατρών η παθολόγων η ενδοκρινολόγων και όχι αυθαίρετα.

5. Η χοληστερίνη και τα παράγωγα της, αποτελούν ένα άλλο μεγάλο σημείο προσοχής του ανθρώπου, ως προς την διασφάλιση της υγείας του. Αποτελείται από την ολική χοληστερίνη η χοληστερόλη του όρου του αίματος και την καλή και κακή χοληστερίνη.

Τα επίπεδα της κακής χοληστερόλης με η στεφανιαία νόσο είναι 160 mg/dl και της καλής χοληστερόλης είναι 130 mg/dl και με στεφανιαία νόσο λιγότερο από 100 mg/dl. Η υψηλή χοληστερόλη προδιαθέτει για καρδιακή προσβολή, καρδιοπάθεια, αγγειακά νοσήματα.

Η προέλευση της χοληστερόλης είναι το συκώτι, αλλά και οι τροφές που είναι πλούσιες σε χοληστερόλη.
Η δράση της είναι να βοηθάει την μεταφορά του αφομοιωμένου λίπους από το συκώτι σε όλο το ανθρώπινο σώμα. Μέσο μεταφοράς της έχει τα αιμοφόρα αγγεία.

Μετά επιστρέφει στο συκώτι και επαναλαμβάνεται το ίδιο διαρκώς.
Οι τιμές του hdl πρέπει να είναι μεγαλύτερες από 35, ενώ του ldl λιγότερο από 160 και η vldl χαμηλότερη από 30.

Για προστασία από την υπερβολική βλάβη να τρώμε λιγότερα λίπη, περισσότερες τροφές με ίνες, αμυλούχες τροφές, λιγότερα οινοπνευματώδη, προσοχή στην ετικέτα των τροφίμων και αλλά.
Παρακολουθείτε το βάρος σας, ασκηθείτε συστηματικά, μειώστε το σωματικό σας βάρος και να έχετε τακτική παρακολούθηση από τον γιατρό σας.

6. Η ηλικία του ανθρώπου είναι σχετική με την υπέρταση του. Το κυκλοφορικό σύστημα αποτελείται από τις αρτηρίες και τις φλέβες. Σκοπός αυτού του συστήματος είναι η μεταφορά του οξυγόνου από τους πνεύμονες στο υπόλοιπο σώμα.

Αρτηριακή υπέρταση είναι η πίεση που ασκεί το σώμα, που κυκλοφορεί στα αγγεία. Η αυξημένη αρτηριακή πίεση των αιμοφόρων αγγείων ορίζεται από δυο τιμές: της συστολικής και της διαστολικής. Διαστολική( μικρή) πίεση: προέρχεται από την εσωτερική πίεση των αιμοφόρων αγγείων, κατά την διαστολή της καρδιάς.

Το αντίθετο είναι η συστολική(μεγάλη) πίεση. Αυτή αυξάνεται ανάλογα με την ηλικία, τις δραστηριότητες, την ψυχική κατάσταση. Η ιδανική πίεση είναι 120 με 80.

Παράγοντες κινδύνου είναι: άγχος, κακή διατροφή, παχυσαρκία, κληρονομικότητα, καθιστική ζωή, υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ. Η πίεση προκαλεί καρδιαγγειακές παθήσεις, όπως στεφανιαία νόσο και έμφραγμα, νεφροσκλήρυνση, που προκαλεί νεφρική ανεπάρκεια, ενώ δημιουργεί βλάβες στα αγγεία ματιών και κάτω ακρών.

Επίσης ο καλός έλεγχος της πίεσης, βοηθάει στην σωστή ισορροπία της ζωής.

Στην υγεία του ανθρώπου ωφελεί τα μέγιστα ο καλός ύπνος. Για να γίνει αυτό χρειάζεται καλές σκέψεις και αποφυγή επίλυσης διαφόρων προβλημάτων όταν ξαπλώνουμε για ύπνο, κανονική ώρα για ύπνο, καλή θερμοκρασία χώρου, ελαφρά γεύματα, καθημερινή άσκηση, όχι καφέδες και αλκοολούχα.

Εάν υπάρχει καθυστέρηση ύπνου ή αφυπνίσεις την νύχτα ή πρωί και μη ικανοποιητική ποιότητα ύπνου, τότε να δείτε τον γιατρό σας.

Πρόγραμμα ασκήσεων σε γυμναστήριο ή με βάδισμα ή γενικώς σωματική άσκηση, συντελούν στην καλή βιολογική λειτουργία και στην απόδοση των λειτουργικών εργασιών στο μέγιστο.

Από όλα όσα αναφέραμε στα προηγούμενα σημεία, γίνεται αντιληπτό ότι πολλές αιτίες που προκαλούν τον θάνατο, είναι δυνατόν να αποφευχθούν ή να μειωθεί η επίπτωση τους, αν αλλάξουν ορισμένα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς στην ζωή μας.

Η παρέμβαση της ιατρικής στο κοινωνικό σύνολο, ιδιαίτερα του οικογενειακού ιατρού σκοπεύει στην πραγματοποίηση αυτού του τόσο σημαντικού σκοπού και αποτελεί σπουδαία και αναγκαία πρόσφορα στον ευρύτερο πληθυσμό της κάθε περιοχής.

Η πρόληψη στην οικογενειακή ιατρική θεωρείται ακόμη άτομο-κεντρική, ενώ σύγχρονες μελέτες δείχνουν ότι για την επιτυχία της απαιτείται στρατηγική των φορέων με πληθυσμό-κεντρική προσέγγιση. Η πολιτεία και οι οικογενειακοί ιατροί έχουν τον λόγο για την επιτυχία και αποτελεσματικότητα της πρόληψης, προς όφελος όλων.