Το 1955 πρωτοπεριγράφτηκε από τον Καθηγητή Al.Stunkard μια μορφή διαταραχής με βασικό τρίπτυχο αναγνώρισης, την πρωινή ανορεξία, τη βραδινή κατανάλωση τροφής και την αϋπνία. Από το 1955 μέχρι σήμερα, ο Καθηγητής Al.Stunkard επέκτεινε τις κλινικές έρευνες που αφορούσαν στο σύνδρομο νυχτερινής κατανάλωσης τροφής (night eating syndrome) και κατέληξε στο ότι η εν λόγω διαταραχή, εμφανίζεται δυσανάλογα ανάμεσα σε παχύσαρκα άτομα, κυρίως τις περιόδους έντονου στρες και αποτελεί οργανική προσπάθεια άμβλυνσης του στρεσογόνου φορτίου.

Σύγχρονες μελέτες που αναγνωρίζουν και χρησιμοποιούν τα πιο πάνω κριτήρια, καθορίζουν ότι η εξάπλωση του συνδρόμου αυτού στο γενικό πληθυσμό, αγγίζει ποσοστό 1,5%, ενώ ανάμεσα στα άτομα που προσφεύγουν για θεραπεία αϋπνίας, το ποσοστό φθάνει το 5%.

Τα περισσότερα στοιχεία για το εν λόγω σύνδρομο, στο οποίο εκτενώς αναφέρθηκε ο Καθηγητής Al.Stunkard στο 13ο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Παχυσαρκίας που διεξήχθη στην Πράγα, προκύπτουν από μια μεγάλη μελέτη των Birketvedt και Stunkard, που δημοσιεύτηκε το 1999 στο 'Journal of the American Medical Association'.

Σύμφωνα λοιπόν με αυτή την μελέτη, η συνολική πρόσληψη τροφής των παχύσαρκων, που συνήθιζαν να τρώνε κυρίως από τις 18:00 το απόγευμα και μετά (γκρουπ Α), ήταν μεγαλύτερη σε σχέση με τα υπόλοιπα παχύσαρκα άτομα που εξετάσθηκαν (γκρουπ Β).

Πιο συγκεκριμένα, το γκρουπ Α, κατανάλωνε από το πρωί μέχρι τις 18:00 το 37% της συνολικής ημερήσιας πρόσληψης τροφής, σε σχέση με το γκρουπ Β, που κατανάλωνε το 74%, στο αντίστοιχο χρονικό διάστημα. Από τις 20:00 και μέχρι τις 6:00 το πρωί, το γκρουπ Α κατανάλωνε το 56% της συνολικής ημερήσιας πρόσληψης τροφής, σε αντίθεση με το γκρουπ Β που έφθανε το 15%.

Επιπρόσθετα, τα άτομα του γκρουπ Α ξυπνούσαν κατά μέσο όρο 3,6 φορές ανά νύχτα (στο γκρουπ Β ο μέσος όρος ήταν 0,3 φορές) και τα μισά από αυτά, αναζητούσαν επίμονα σνακ. Τα σνακ αυτά ήταν πλούσια σε υδατάνθρακες με μια αναλογία υδατάνθρακα – πρωτεΐνης 7:1.

Πιθανολογείται πως μια τέτοια αναλογία θρεπτικών συστατικών, προάγει την προώθηση τρυπτοφάνης στον εγκέφαλο και την μετατροπή της σε σεροτονίνη, ουσία με σημαντικές ιδιότητες κατά της αϋπνίας. Οι διαφορές στα δυο γκρουπ, σύμφωνα πάντα με τα ευρήματα των επιστημόνων, συνεχίζονταν και στα επίπεδα ορμονών άμεσα συνυφασμένων με τους βιορυθμούς, όπως η κορτιζόλη και η μελατονίνη.

Τα επίπεδα της μελατονίνης το βράδυ, ήταν σαφέστατα χαμηλότερα στο γκρουπ Α από ότι στα άτομα του γκρουπ Β, ενώ τα επίπεδα της κορτιζόλης 24ωρου, ήταν υψηλότερα στο Α από ότι στο Β γκρουπ παχύσαρκων ατόμων.

Σύμφωνα με τις επεξηγήσεις που έδωσε ο Καθηγητής Al.Stunkard στο 13ο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Παχυσαρκίας, το σύνδρομο είναι σημαντικό μονοπάτι για την εκδήλωση της παχυσαρκίας και αποτελεί ένα μοναδικό συνδυασμό διαταραχής σε τρία επίπεδα, αυτό της πρόσληψης τροφής, του ύπνου και της διάθεσης.

Τα τρία αυτά επίπεδα διαταραχής, συνδέονται σαφέστατα μέσω νευροενδοκρινολογικών μηχανισμών, που όπως τονίσθηκε αφορούν στα επίπεδα κορτιζόλης, μελατονίνης αλλά και της λεπτίνης, που φαίνεται να παίζει έναν ιδιαίτερο ρόλο στην εκδήλωση του συνδρόμου.

Θεραπεία του συνδρόμου βραδινής υπερφαγίας δεν έχει αναφερθεί, από την πρώτη επίσημη αναφορά του Καθηγητή Al.Stunkard για το σύνδρομο, το 1955.

Η ψυχοδυναμική ψυχοθεραπεία μπορεί να βελτιώσει σε ορισμένα άτομα την κατάσταση, ενώ ανέκδοτες αναφορές πασχόντων για την ευεργετική συνεισφορά φαρμακευτικών σκευασμάτων που αναστέλλουν την επαναπρόσληψη της σεροτονίνης, πιθανολογείται ότι μπορεί να ενέχουν δόση αληθείας, λόγω των γνωστών επιδράσεων της σεροτονίνης σε διαταραχές ύπνου και διάθεσης.

Ακόμα η φαρμακευτική χορήγηση μελατονίνης, θεωρείται ότι μπορεί να συνεισφέρει στη βελτίωση της κλινικής εικόνας του συνδρόμου, μέσα από την αποκατάσταση των μειωμένων επιπέδων της τη νύχτα.

Tο σίγουρο πάντως είναι, πως ο ιδιοφυής Καθηγητής Al.Stunkard, έχει εδώ και χρόνια ανοίξει τις πύλες για εκτεταμένη έρευνα σε ένα πολύ ενδιαφέρον πεδίο που σχετίζεται με την παχυσαρκία, έρευνα που θα πρέπει να αφορά τόσο στην ανεύρεση και άλλων, πιο εξειδικευμένων κριτηρίων πιστοποίησης του συνδρόμου, αλλά και στη θεραπευτική του προσέγγιση.