Τα βιοϋλικά χρησιμοποιούνται σήμερα σε διάφορους τομείς της Ιατρικής, ωστόσο η έρευνα στον χώρο αυτό υπόσχεται σημαντική πρόοδο στη λειτουργικότητα και εφαρμοσιμότητα των βιοϋλικών. Νέα «πολυλειτουργικά» βιοϋλικά που μπορούν να αποκαταστήσουν ελλείμματα ή βλάβες ιστών και οργάνων, παρέχοντας παράλληλα μηχανική στήριξη και βιολογική δράση, αναμένεται να αποτελέσουν σύντομα καθημερινότητα για την Ιατρική. Μια ολόκληρη επιστημονική κοινότητα εργάζεται, ώστε τα προηγμένα αυτά βιοϋλικά να φτιάχνονται εύκολα, με χαμηλό κόστος, εξατομικευμένα για τις ανάγκες κάθε ασθενούς, και να παρέχουν το μέγιστο θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Ειδικοί επιστήμονες και ερευνητές από ολόκληρο τον κόσμο παρουσίασαν το έργο τους στο συγκεκριμένο τομέα αιχμής, κατά τη διάρκεια του 28ου Ετήσιου Συνεδρίου της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Βιοϋλικών (ESB), που πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Το συνέδριο διοργανώθηκε από την Ελληνική Εταιρεία Βιοϋλικών και πραγματοποιήθηκε στο συνεδριακό κέντρο του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών.

Διαπρεπείς επιστήμονες από ολόκληρο τον κόσμο, ανάμεσα στους οποίους πολλοί ΄Ελληνες που διαπρέπουν σε Πανεπιστήμια και Ερευνητικά Κέντρα της χώρας και του εξωτερικού αναφέρθηκαν διεξοδικά στην πρόοδο που έχει συντελεστεί και στις προοπτικές που διαμορφώνονται στον τομέα των βιοϋλικών. Τους 340 ομιλητές παρακολούθησαν 1.000 σύνεδροι, με το ένα τρίτο να προέρχεται από την Ασία.

«Τα θέματα του συνεδρίου κάλυψαν καινοτόμες προσεγγίσεις για την αναγέννηση διαφόρων ιστών, την αποκατάσταση δηλαδή ελλειμμάτων του μυοσκελετικού, του καρδιαγγειακού και του νευρικού συστήματος, καθώς και συστήματα διανομής φαρμάκων μέσω βιοϋλικών-φορέων και προϊόντων βιονανοτεχνολογίας», επισημαίνει η πρόεδρος της οργανωτικής επιτροπής του συνεδρίου, επίκουρη καθηγήτρια του Τμήματος Επιστήμης και Τεχνολογίας Υλικών του Πανεπιστημίου Κρήτης κ. Μαρία Χατζηνικολαΐδου.

Σύμφωνα με την κα Χατζηνικολαΐδου, οι ερευνητές εξαντλούν τη δημιουργικότητα και τη φαντασία τους, προκειμένου να διαμορφώσουν βιοϋλικά για ανάπλαση δέρματος, οστών, μυών, τενόντων, αγγείων και νεύρων. Η Αναγεννητική Ιατρική – εξηγεί – βρίσκεται στην κορυφή του ενδιαφέροντος, δεδομένης της σημασίας που έχει στην εξατομικευμένη αντιμετώπιση παθήσεων και τραυμάτων.

Αναφερόμενη στις ομιλίες που έγιναν κατά τη διάρκεια του συνεδρίου, η κ. Χατζηνικολαΐδου σημειώνει πως υπάρχει μία παγκόσμια τάση για βελτιστοποίηση των βιοϋλικών, με τη χρήση φυσικών και συνθετικών συστατικών, καθώς και κατάλληλων τεχνολογιών για την παραγωγή και επεξεργασία τους, με στόχο την αποκατάσταση σύνθετων ελλειμμάτων ιστών και οργάνων σε εξατομικευμένο επίπεδο.

Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν φυσικές ουσίες, όπως το κολλαγόνο, η ελαστίνη, η χιτοζάνη, μαζί με συνθετικές, όπως η πολυκαπρολακτόνη, το πολυγαλακτικό οξύ και η 

πολυαιθυλενογλυκόλη, προκειμένου να διαμορφώσουν πιο εύκολα διαχειρίσιμα βιοϋλικά τροποποιώντας τις ιδιότητές τους. Τα βιοϋλικά αυτά θα διατηρούν το μικροπεριβάλλον του ιστού του λήπτη, δρώντας παράλληλα αναγεννητικά. Θα δρουν ως φορείς αυξητικών παραγόντων ή και κυττάρων επιταχύνοντας την αναγέννηση των ιστών. Η χρήση τους βασίζεται σε προηγμένες τεχνολογίες, οι οποίες επιτρέπουν την κατασκευή βιοϋλικών σε τρισδιάστατα πολυλειτουργικά ικριώματα. Για παράδειγμα, ένα έλλειμμα οστού θα καλύπτεται με ένα ικρίωμα από βιοϋλικό, το οποίο θα έχει τις επιθυμητές μηχανικές και βιολογικές ιδιότητες. Θα επουλώνει την πληγή αναγεννώντας νέο οστό, παρέχοντας παράλληλα και αντιβακτηριακή δράση.

Τα βιοϋλικά βρίσκουν εφαρμογή σχεδόν στο σύνολο των οργάνων του ανθρώπινου σώματος. Αξιοποιούνται ήδη σε ιατρικές συσκευές και ιατροβιοτεχνολογικά προϊόντα, όπως τα οδοντιατρικά εμφυτεύματα και άλλα μοσχεύματα και μεμβράνες για την περιοχή του κρανίου, της στοματικής κοιλότητας, του μυοσκελετικού και καρδιαγγειακού συστήματος, του δέρματος, καθώς και τα βιοαποδομήσιμα χειρουργικά ράμματα.