Σεξ, σεξουαλικός ρόλος και σεξουαλική συμπεριφορά είναι ο ανθρώπινος σεξουαλικός κύκλος, που χαρακτηρίζει την πλήρη ωρίμανση της μοναδικότητας και συντροφικότητας του ανθρώπινου είδους. Η γνώση και η μάθηση οριοθετούν τη σεξουαλικότητά μας και λογικοποιούν το απόλυτο της ηδονής που το ζώο χαρακτηριστικά εκφράζει με επιθετικότητα και καταστροφικότητα.

Η σκέψη και το συναίσθημα οριοθετούν στον άνθρωπο αυτή τη σημαντική διαφορά, καθορίζοντας τη στάση ζωής από την κοινωνία, την οικογένεια και το σχολείο.

Ο σεξουαλικός ρόλος του ατόμου προσδιορίζεται από την ψυχική ωρίμανση και τη βιολογική γνώση στην αναζήτηση της σεξουαλικής και συναισθηματικής ολοκλήρωσης. Πιο συγκεκριμένα, ο σεξουαλικός ρόλος χαρακτηρίζεται από τη σεξουαλική ταυτότητα, τη σεξουαλική λειτουργία-δραστηριότητα και τη σεξουαλική ικανοποίηση.

Ο άνθρωπος μέσα από την εξελικτική του πορεία και την ψυχοσυναισθηματική του ωρίμανση διαμορφώνει το σεξουαλικό του ρόλο, αναζητώντας την ικανοποίηση και την απόλαυση στη συναισθηματική πληρότητα και την ηδονή που του προσφέρει η συντροφικότητα.

Δια μέσου της σεξουαλικής συμπεριφοράς, ο άνθρωπος δηλώνει τον σεξουαλικό του προσανατολισμό, την επιλογή του συντρόφου, που πληροί τις προϋποθέσεις των δικών του αναγκών, αλλά και της κοινωνικής παραδοχής της άμεσης ομάδας που τον περιβάλλει (μικρή κοινωνία), καθώς και την ένταξή του στους κώδικες της κοινωνικής αναφοράς (πολιτισμική αξία, ηθικοκοινωνική ταυτότητα).

Η σεξουαλική συμπεριφορά είναι απόρροια του σεξ (ταυτότητα του φύλου, βιολογική και κοινωνική) και του σεξουαλικού ρόλου (ψυχοσεξουαλική ανάπτυξη, βιολογική ωρίμανση), ώστε να μπορέσει το άτομο, μετά το κλείσιμο της εφηβείας να επιλέξει, αλλά και να επιλεγεί από κάποιον άλλο άνθρωπο.

Σταθμός καθοριστικός της σεξουαλικής συμπεριφοράς στην ανθρώπινη ζωή είναι η έναρξη της ήβης (ορμονική ενεργοποίηση, βιολογική οριοθέτηση των χαρακτηριστικών του φύλου), η εφηβική εγρήγορση, που τα συναισθήματα και οι ανάγκες του εφήβου ξυπνούν τη σεξουαλικότητά του, εκφράζοντας πόθο, έλξη, φαντασίωση, αυνανισμό, για να οδηγηθεί στη σεξουαλική εμπλοκή και επαφή με ένα άλλο άτομο, με σκοπό την σεξουαλική ικανοποίηση και την οργασμική κορύφωση.

Αυτές οι βιολειτουργικές και ψυχολογικές εξελίξεις σηματοδοτούν την απαραίτητη προϋπόθεση της οριοθέτησης και του αυτοσεβασμού, που η σεξουαλική συμπεριφορά οδηγεί το άτομο στο άνοιγμα της σεξουαλικής ζωής του.