του Γιώργου Κόκουβα

Υπάρχει κάπου ένα μέρος, όπου τα σπίτια μοιάζουν με πύργους λαξευμένους στην άκρη των βράχων που αγναντεύουν τη θάλασσα. Ένα μέρος όπου κύματα παλεύουν με κάστρα, νοσταλγικά κτίρια στολίζονται με πολύχρωμες ομπρέλες και φανταχτερά λουλούδια και ζευγάρια δίνουν όρκους αιώνιου έρωτα στα Μονοπάτια της Αγάπης. Δεν μιλάμε για κάποιο παραμύθι – τουλάχιστον όχι με την κυριολεκτική έννοια του όρου.

Για την ακρίβεια δεν είναι καν ένα μέρος:Είναι πέντε, και βρίσκονται στην Ιταλία, στη βόρεια ριβιέρα της χώρας, εκεί που η επαρχία της Λιγουρίας συναντά το πέλαγος και δημιουργεί έναν πενταπλό μύθο: Το Cinque Terre.

«Πέντε γαίες» σημαίνει το όνομα της περιοχής, δηλαδή μια χούφτα χωριά τα οποία παρέμειναν ξεχασμένα για δεκαετίες, μέχρι που η UNESCO τα χαρακτήρισε «παγκόσμια κληρονομιά» και η Ιταλία σκέφτηκε πως το σπάνιο φολκλόρ τοπίο ενδείκνυται για να μετατραπούν αυτά τα ψαροχώρια σε τουριστικό χρυσωρυχείο.

Κι έτσι έγινε: Το Cinque Terre πλέον ζει και αναπνέει για τους επισκέπτες του, περνώντας σταδιακά από την σφαίρα του ανεξερεύνητου σε αυτή του εναλλακτικού προορισμού που γίνεται «ταξίδι-όνειρο» για τους ψαγμένους ταξιδιώτες και τελικά στην πιο mainstream πλευρά της μεσογειακής γειτονιάς. Αυτό φυσικά έχει το κόστος του. Αν επισκεφθείτε την περιοχή το καλοκαίρι, θα βρεθείτε μπροστά σε κοσμοπλημμύρα και πιθανότατα θα πληρώσετε ένα λιτό κι απέριττο δωμάτιο «χρυσό» - αλλά το Cinque Terre… δεν σε γέλασε: Το σκηνικό παραμένει συγκλονιστικό, η θέα ασυναγώνιστη, η γραφικότητα εφάμιλλη των υπόσκαφων οικισμών της Σαντορίνης και η αίσθηση του ξεχωριστού δεδομένη.

Τι θα συναντήσω στο Cinque Terre; Μην περιμένετε ανέσεις και πολυτέλειες στην άκρη του ιταλικού πουθενά. Εδώ δεν θα συναντήσετε γνωστές αλυσίδες εστιατορίων ή εμπορικά καταστήματα. Δεν θα συναντήσετε καν αυτοκίνητα – τα οχήματα παραμένουν εξορισμένα από τα χωριά, καθώς η κυκλοφορία τους απαγορεύεται στα ανηφορικά δρομάκια. Η μετακίνηση εδώ γίνεται κυρίως με το τοπικό τρένο, που συνδέει τα πέντε χωριά ανά τακτά χρονικά διαστήματα – το καθένα απέχει από το επόμενο περί τα πέντε λεπτά. Υπάρχει και η πιο καλοκαιρινή εναλλακτική του καϊκιού, αλλά ο καιρός δεν επιτρέπει πάντα τις βαρκάδες.

Αυτό που θα πρέπει να περιμένετε, ωστόσο, είναι πολύ χρώμα. Πυργόσπιτα σχεδόν εγκαταλελειμμένα αλλά με γοητευτικές και εντυπωσιακά βαμμένες προσόψεις σχηματίζουν «φωλιές» σε γήινα χρώματα στις άκρες των βράχων, τις οποίες μπορείτε να ατενίσετε από την μαρίνα κάθε χωριού. Φανταχτερές ομπρέλες και μικρά café, τζελατερίες με έντονο couleur locale παρατεταγμένες στο πλακόστρωτο, βάρκες με ευφάνταστα σχέδια και ονόματα στα λιμανάκια, πλουμιστά λουλούδια που κρέμονται κάτω από κάθε παράθυρο, ευωδιαστές θημωνιές που μοιάζουν να ξεφυτρώνουν από το πουθενά στις σκάλες και στους πετρόχτιστους τοίχους είναι το σκηνικό που επαναλαμβάνεται… επί πέντε.

Εν ολίγοις, οι βόλτες και οι εξερευνήσεις θα σας συναρπάσουν - αυτά είναι τα καλά νέα. Τα πιο «περίεργα» νέα όμως θα σας χτυπήσουν την πόρτα το βράδυ, όταν πέσει η νύχτα. Τότε που εκείνα τα πλήθη τα οποία πιθανόν να σας φαίνονταν ενοχλητικά το μεσημέρι, μαγικά εξαφανίζονται. Μετά τις 21.00 δεν υπάρχει ζωή στο μεγαλύτερο μέρος του Cinque Terre. Μια βόλτα στο Riomaggiore – εκ των πιο mainstream από τα πέντε – θα σας φέρει αντιμέτωπους με κλειστές πόρτες, αμπαρωμένες κουζίνες και ιταλούς που σε σπαστά αγγλικά θα σας εξηγήσουν πως δεν σερβίρουν τέτοια ώρα. Επομένως, σπεύστε για βραδινό νωρίς και μετά μπορείτε χορτάτοι να απορήσετε πού κρύβονται τόσες χιλιάδες τουριστών όταν πέσει το σκοτάδι. Αν κάτι προσπαθούν να σας πουν τα ήθη και οι συνήθειες του Cinque Terre, αυτό είναι πως δεν έρχεται κανείς ως εδώ για τη νυχτερινή ζωή. Έρχεται για να περιηγηθεί στα χωριά όσο τα λούζει το φως του ήλιου – κι αυτό ακριβώς θα κάνουμε, δίνοντάς σας στην συνέχεια μια ιδέα για το τι «πρεσβεύει» καθένα από τα χωριά.

Εξερευνώντας τα πέντε χωριά Εν αρχή ην ο προσανατολισμός: Τα Cinque Terre βρίσκονται ανάμεσα στην κωμόπολη La Spezia στο Νότο και στην Γένοβα στον Βορρά. Ο πιο συμβατικός τρόπος να τα γνωρίσετε είναι να ξεκινήσετε με το τρένο από τη La Spezia (την υψηλή περίοδο υπάρχουν δρομολόγια ανά τέταρτο και οι τιμές είναι πάμφθηνες) και να κινηθείτε προς τα βόρεια, συναντώντας τα χωριά με την εξής σειρά: Riomaggiore, Manarola, Corniglia, Vernazza και Monterosso al Mare.

Riomaggiore

Μαζί με την Manarola αποτελούν τα πιο τουριστικά από τα πέντε χωριά, συγκεντρώνοντας αρκετά café, εστιατόρια, μαγαζάκια με αναμνηστικά και ενοικιαζόμενα δωμάτια. Το πρώτο που συναντά κανείς είναι η έμφαση στην υπαίθρια τέχνη, απλωμένη στους μεγάλους τοίχους και μέσα στο τούνελ που συνδέει τον σταθμό με την κύρια αρτηρία του χωριού, την Via Colombo. Στην άκρη του δρόμου βρίσκεται η μαρίνα του Riomaggiore, από όπου είναι τραβηγμένες όλες οι θεαματικές φωτογραφίες των case torri, δηλαδή των «σπιτιών-πύργων». Στα εστιατόρια θα δοκιμάσετε το φημισμένο κρασί από τους αμπελώνες της περιοχής, ενώ από την άκρη του χωριού, ακολουθώντας τις πινακίδες, θα φτάσετε στην πύλη του μονοπατιού που ονομάζεται Via dell’ Amore, ελληνιστί ο Δρόμος της Αγάπης που συνδέει το Riomaggiore με τη Manarola. Ο θρύλος λέει πως παλαιότερα οι γάμοι μεταξύ κατοίκων διαφορετικών χωριών της περιοχής δεν επιτρέπονταν, γι’ αυτό και τα «παράνομα» ζευγαράκια μοίραζαν την διαδρομή και συναντιόντουσαν κρυφά σε αυτό το μονοπάτι με τις ζωγραφισμένες καρδιές στους βράχους. Πρόκειται για διαδρομή ενός χιλιομέτρου στην άκρη του γκρεμού με συγκλονιστική θέα, που όμως είναι ανοιχτή μόνο όταν το επιτρέπουν οι καιρικές συνθήκες.

Manarola

Το πιο γνωστό και πολυφωτογραφημένο από τα πέντε χωριά, η Manarola διαθέτει εξίσου εντυπωσιακή μαρίνα με πυργόσπιτα σκαρφαλωμένα σε δυσθεώρητα ύψη και πολλαπλά επίπεδα – δεν είναι λίγοι αυτοί που επιχειρούν βουτιές στην άκρη του λιμανιού. Ακόμη ωραιότερη θέα θα βρείτε ανηφορίζοντας προς τον αιωνόβιο ναό του Αγίου Λαυρεντίου και την πλατεία μπροστά του, στο «πάνω τέρμα» της Via Discovolo, εκεί που θα βρείτε περισσότερη ηρεμία, αφού το μεγαλύτερο μέρος από τα πλήθη δεν τολμά να ανέβει ως εδώ. Οι βουτιές συνεχίζονται στα μισά περίπου του δρόμου προς το επόμενο χωριό, κάτω από τον σταθμό του τρένου, με λεία βράχια που επιτρέπουν το άραγμα.

Corniglia

Είναι το μοναδικό μη παραθαλάσσιο χωριό, αλλά αυτό ελάχιστα της στερεί την γοητεία. Πιο αυθεντικό, πιο «ανθρώπινο», πιο οικονομικό από τα άλλα τέσσερα, το συγκεκριμένο χωριό (αν εξαιρέσει κανείς πως χρειάζεται μια απότομη ανάβαση για να το φτάσει ή να πάρει το τοπικό λεωφορείο), μοιάζει περισσότερο με ορεινό χωριό ελληνικού νησιού. Διαθέτει όμορφα καφενεδάκια, μπαράκια σε ανθισμένες αυλές, μαγαζάκια με χειροτεχνίες και στενά καλντερίμια με χαριτωμένους ηλικιωμένους σε κατάσταση μόνιμης σιέστας, τα οποία καταλήγουν σε ξέφωτα όπως τα Santa Maria Belvedere και St Caterina, με υπέροχη θέα στους αμπελώνες της καταπράσινης πλαγιάς.

Vernazza

Επιστροφή στην ακτή, εκεί που το επόμενο χωριό οχυρώνεται πίσω από το Κάστρο Doria με το επιβλητικό Belforte, τον κυλινδρικό πύργο που επιβλέπει το λιμάνι εδώ και έξι αιώνες. Η ζωή του χωριού συγκεντρώνεται γύρω από την πλατεία Marconi με τα café και τις τρατορίες. Αν πάλι προτιμάτε το απλό και όμορφο από το «δραματικό» και το εντυπωσιακό, πάρτε την Via Roma προς την «ενδοχώρα» για να ανακαλύψετε τα χαριτωμένα φωτογενή σοκάκια της Vernazza. Στα μισά της διαδρομής, κοντά στον σταθμό, θα βρείτε και μια βραχώδη πύλη που μοιάζει με σπηλιά, αλλά στην πραγματικότητα καταλήγει σε μια υπέροχη παραλία – χρειάζεται προσοχή όμως, γιατί αν φυσά πολύ, τα κύματα δεν αστειεύονται.

Monterosso al Mare

Το τελευταίο χωριό, το «Κόκκινο Βουνό στη θάλασσα», ανταμείβει τον επισκέπτη του πριν καν εκείνος φτάσει, χάρη στην κοπιαστική αλλά μαγευτική περιπατητική διαδρομή που το συνδέει με την Vernazza. Στην καρδιά του Monterosso θα βρείτε το Borgo Antico, την «αρχαία» πλευρά της πόλης, το κάστρο και τον Πύργο Aurora που χωρίζει την αρχαία από τη νέα πόλη, η οποία ονομάζεται Fegina. Θα θαυμάσετε τα αγάλματα που τιμούν γνωστές ιταλικές προσωπικότητες και το ανάγλυφο του «Γίγαντα» στα βράχια – θα το ακούσετε ως «il Gigante». Εδώ θα βρείτε και την πιο οργανωμένη παραλία του Cinque Terre, την Spiaggia di Fegina, αλλά αυτή η οργάνωση… τιμάται ακριβά, περί τα 20€ για ένα σετ ξαπλώστρες.

Πώς θα πάτε

Το κοντινότερο στο Cinque Terre αεροδρόμιο είναι αυτό της Πίζας, που απέχει περί τη μία ώρα με το τρένο από την La Spezia (με δρομολόγια ανά μισή περίπου ώρα και κόστος περί τα 10€). Οικονομικές πτήσεις για την Πίζα προσφέρει η Ryanair από την Θεσσαλονίκη – εντοπίσαμε πτήση μετ’ επιστροφής την τελευταία εβδομάδα του Σεπτεμβρίου στα 66€ (στην τιμή περιλαμβάνονται δύο χειραποσκευές). Καλύτερη σύνδεση με την Αθήνα έχουν τα αεροδρόμια του Μιλάνου: Η Easyjet μας ταξιδεύει στο κύριο αεροδρόμιο της πόλης το φθινόπωρο με τιμές από 93€ μετ’ επιστροφής (χωρίς παραδοτέα αποσκευή), η Aegean από 108€ μετ’ επιστροφής (χωρίς παραδοτέα αποσκευή) και η Ryanair στο αεροδρόμιο του Bergamo από 45€ μετ’ επιστροφής (περιλαμβανομένων δύο χειραποσκευών). Από το Μιλάνο, υπάρχουν συχνά σιδηροδρομικά δρομολόγια προς το Cinque Terre που διαρκούν περίπου 3 ώρες σε τιμές που ξεκινούν από τα 9€.

Πού να φάτε

Στο «Gastronomia San Martino» στο Monterosso al Mare θα δοκιμάσετε πεντανόστιμο φαγητό και ιταλικές νοστιμιές. Στο Il Pirata della Cinque Terre θα δοκιμάσετε σπιτικά σιτσιλιάνικα ζυμαρικά και γλυκά στα καλυτερά τους. Στο Cappun Magru στο Groppo της Manarola θα απολαύσετε θαλασσινά σε πολύ ρομαντικό περιβάλλον. Στο Er Posu της Corniglia θα τσιμπολογήσετε μεζέδες με τα καλοφτιαγμένα μοχίτο σας, και στη συνέχεια θα σπεύσετε στην Gelateria του Alberto για το καλύτερο ιταλικό παγωτό του Cinque Terre. Στο Bar Centrale του Riomaggiore θα απολαύσετε ωραία και οικονομική πίτσα, γενναιόδωρες μερίδες ζυμαρικών και πολύ καλό gelato. Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις, καθώς και σε κάθε εστιατόριο του Cinque Terre, χρειάζεται προσοχή στην παραγγελία, καθώς το κόστος μπορεί να κυμανθεί από σχετικά οικονομικό (περί τα 15€) μέχρι πανάκριβο (περί τα 40-50€), αν δεν φροντίσετε να μελετήσετε το μενού και να αποφύγετε τις τουριστικές παγίδες. Θυμηθείτε επίσης πως οι επιλογές σας μειώνονται δραματικά μετά τη δύση του ήλιου.

Πού να μείνετε

Οι βασικοί «νόμοι» της διαμονής στο Cinque Terre είναι οι εξής: Φθηνότερα είναι τα καταλύματα στην La Spezia, την κωμόπολη-βάση εξερεύνησης στα νότια των πέντε χωριών, καθώς και στην ενδοχώρα της Λιγουρίας, πίσω από τα παραθαλάσσια χωριά, που όμως δημιουργούν ένα μείον στα ζητήματα μετακίνησης. Οι επιλογές διαμονής μέσα στα χωριά είναι ιδιαίτερα τσουχτερές, χωρίς ωστόσο να προσφέρουν κάτι αξιοσημείωτο ή ιδιαίτερο από πλευράς ανέσεων. Σημειώστε επίσης πως, παρά τη γραφικότητα, η διαμονή στην Corniglia είναι εξίσου «δυσχερής» λόγω ανεπαρκούς συγκοινωνίας. Υπό αυτά τα δεδομένα, ιδού μερικές από τις αντιπροσωπευτικότερες προτάσεις: Το Affittacamere Graziella στα καταπράσινα περίχωρα της Vernazza προσφέρει μικρά, χαριτωμένα δίκλινα δωμάτια με ξύλινη οροφή και δωρεάν wi-fi από 60€ ανά διανυκτέρευση. Η Villa Bruna στην περιοχή της Moneglia βόρεια του Cinque Terre διαθέτει άνετα στούντιο με αίθριο και θέα στον κήπο, από 60€ ανά διανυκτέρευση. Το Il Borgo Di Campi στο Riomaggiore, εντός του εθνικού πάρκου και με θέα στην Κορσική διαθέτει όμορφα επιπλωμένα στούντιο με αίθριο και κλιματισμό από 82€ ανά διανυκτέρευση. Τέλος, στην ακριβοθώρητη Manarola, τα Giovanni Rooms προσφέρουν άνετα και κλασικά διακοσμημένα δίκλινα με όλες τις ανέσεις από 150€ ανά διανυκτέρευση. Δημοσίευση | 4 Σεπτεμβρίου 2014