Τα είχατε ξεχάσει, το ξέρουμε. Σχεδόν ποτέ δεν μας περνούν από το μυαλό πριν το πρώτο τσίμπημα, το οποίο ημερολογιακά συμβαίνει κάπου εκεί γύρω στα τέλη Μαΐου. Επειδή, όμως, θέλουμε πάντα να είμαστε προετοιμασμένοι (εντάξει και επειδή η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ελονοσίας, που γιορτάζεται σήμερα, μας το θύμισε) συγκεντρώνουμε εικοσιπέντε χρήσιμες και άχρηστες, πάντως ενδιαφέρουσες, πληροφορίες για τον… εχθρό.

Τα κουνούπια είναι το πιο θανατηφόρο έμβιο ον στον πλανήτη. Στις αρρώστιες που μεταφέρει συμπεριλαμβάνονται η ελονοσία, ο κίτρινος πυρετός και η εγκεφαλίτιδα. Μόνο τα θηλυκά κουνούπια μας τσιμπάνε. Τα αρσενικά τρέφονται με νέκταρ, όπως οι μέλισσες. Υπάρχουν είδη κουνουπιών που δεν τσιμπάνε ανθρώπους.

Προτιμούν λιγότερο… γκουρμέ αίμα για το βραδινό τους, όπως αυτό των πουλιών και των αμφιβίων. Για την ακρίβεια, από τα 3.500 είδη κουνουπιών που υπάρχουν στον κόσμο, περίπου 200 τρέφονται με ανθρώπινο αίμα. Τα κουνούπια πετούν με ταχύτητες από 1,6 έως 2,4 χιλιόμετρα την ώρα. Αυτό τα καθιστά τα πιο αργά από όλα τα έντομα που πετούν. Τα φτερά τους, όμως, κάνουν από 300 έως 600 κινήσεις το δευτερόλεπτο.

Πριν ζευγαρώσουν, το αρσενικό και το θηλυκό κουνούπι συγχρονίζουν τις κινήσεις των φτερών τους, με αποτέλεσμα ο ήχος να ακούγεται σαν να προέρχεται από ένα μόνο κουνούπι. Υπάρχουν είδη κουνουπιών που ταξιδεύουν έως και 160 χιλιόμετρα από το μέρος που γεννήθηκαν για να βρουν συνθήκες διαβίωσης του γούστου τους.

Όλα τα είδη κουνουπιών χρειάζονται νερό για να αναπαραχθούν, επειδή γεννούν τα αυγά τους μέσα σε αυτό. Μερικά είδη, όμως, βολεύονται και με το ελάχιστο νερό που μαζεύεται στις λακκούβες του δρόμου μετά τη βροχή. Ένα ενήλικο κουνούπι ζει περίπου 5-6 μήνες.

Τα κουνούπια μυρίζουν το διοξείδιο του άνθρακα (που παράγουμε οι άνθρωποι και τα ζώα) από 23 μέτρα μακριά. Έτσι εντοπίζουν το γεύμα τους –δηλαδή εμάς. Η μυρωδιά της σοκολάτας για κάποιον ανεξιχνίαστο μέχρι στιγμής λόγο μπερδεύει τους αισθητήρες τους, και τα δυσκολεύει να μας βρουν. Η παρουσία ιού στο ανθρώπινο αίμα τους ανοίγει την όρεξη, πράγμα που τα κάνει να τσιμπάνε περισσότερο. Ειδικά ο ιός του δάγκειου πυρετού είναι πρώτης τάξεως ορεκτικό.

Το ίδιο ισχύει και για τον ιδρώτα. Αυτό που μας προκαλεί την φαγούρα στο δέρμα μετά το τσίμπημα είναι το σάλιο του κουνουπιού, το οποίο λειτουργεί ως αντιπηκτικό για να το βοηθάει να τρώει καλύτερα. Κατά μία θεωρία, ο Μέγας Αλέξανδρος πέθανε από τσίμπημα κουνουπιού που μετέφερε τον (αρχαιότατο) ιό του Δυτικού Νείλου. Τα κουνούπια τσιμπάνε περισσότερο το βράδυ, επειδή είναι ευαίσθητα στη ζέστη, κι έτσι δεν κυκλοφορούν κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Η ελονοσία που μεταφέρουν τα κουνούπια προσβάλλει περίπου 250 εκατομμύρια ανθρώπους τον χρόνο, εκ των οποίων σκοτώνει το ένα εκατομμύριο. Τα περισσότερα θύματά της είναι παιδιά στην Αφρική. Το ένα πέμπτο από αυτούς τους θανάτους, όμως, οφείλονται σε πλαστά φάρμακα κατά της ελονοσίας.

Η.Κ.