Όταν ακούμε τη λέξη “παραισθήσεις”, το μυαλό μας αυτομάτως πάει στο να βλέπουμε πράγματα που δεν είναι εκεί. Και όμως, το ζήτημα των παραισθήσεων είναι πιο πολύπλοκο - για την ακρίβεια, η όραση δεν είναι η μόνη από τις αισθήσεις μας που μπορεί να επηρεαστεί από παραισθήσεις.

Υπάρχουν πολλοί και διαφορετικοί λόγοι που κάποιος θα βιώσει παραισθήσεις. Μπορεί να ευθύνεται η σχιζοφρένεια ή κάποια πάθηση του νευρικού συστήματος, όπως η νόσος του Πάρκινσον. Υπάρχουν θεραπείες για την αντιμετώπιση των παραισθήσεων, αλλά πολλές φορές εξαρτώνται από την πηγή του προβλήματος.

Τι μορφές μπορούν να πάρουν οι παραισθήσεις;

Ακουστικές: Μπορεί να ακούσετε κάποια φωνή ή και περισσότερες, και μπορεί να νιώσετε ότι προέρχονται από το μυαλό σας ή από κάποιον εξωτερικό παράγοντα. Αν είναι πολλές, μπορεί να μιλούν μεταξύ τους ή να σας λένε να κάνετε κάτι.

Οπτικές: Μπορεί να βλέπετε πράγματα που δεν βρίσκονται εκεί, όπως έντομα να είναι πάνω σας, ή το πρόσωπο ενός ανθρώπου που γνωρίζετε. Κάποιες φορές, μπορεί να έχουν τη μορφή λάμψεων φωτός.

Οσφρητικές: Μπορεί να αισθανθείτε μια μυρωδιά, η οποία θα προέρχεται είτε από κάποιον ή κάτι τριγύρω σας ή και από το ίδιο σας το σώμα.

Γευστικές: Μπορεί να νιώσετε ότι κάτι που τρώτε ή πίνετε έχει περίεργη γεύση.

Απτές: Μπορεί να αισθανθείτε ότι κάποιος σας γαργαλάει ή σας αγγίζει ή ακόμα και ένα ρεύμα ζεστού αέρα στο πρόσωπό σας.

Τι προκαλεί τις παραισθήσεις;

Η σχιζοφρένεια: Περισσότεροι από το 70% των ασθενών βιώνουν οπτικές παραισθήσεις, και το 60-90% ακούει φωνές. Αλλά οι οσφρητικές και γευστικές μπορεί επίσης να εμφανιστούν.

Νόσος του Πάρκινσον: Οι μισοί περίπου ασθενείς μπορεί να έχουν οπτικές παραισθήσεις.

Νόσος Αλτσχάιμερ, όπως και άλλες μορφές άνοιας: Αυτές οι ασθένειες προκαλούν αλλαγές στον εγκέφαλο, που με τη σειρά τους προκαλούν παραισθήσεις. Είναι πολύ πιο πιθανό να συμβούν σε προχωρημένο στάδιο της νόσου.

Ημικρανίες: Περίπου το 1/3 των ασθενών με χρόνιες ημικρανίες βιώνει την γνωστή “αύρα”, μια οπτική παραίσθηση.

Όγκος στον εγκέφαλο: Αναλόγως του πού βρίσκεται, μπορεί να προκαλέσει διαφορετικά είδη παραισθήσεων.

Σύνδρομο Charles Bonnet: Αυτή η πάθηση μπορεί να προκαλέσει σε ανθρώπους με οπτικά προβλήματα, όπως το γλαύκωμα και ο καταρράκτης, οπτικές παραισθήσεις.

Επιληψία: Οι κρίσεις που προκαλεί η πάθηση αυτή μπορεί να φέρουν στον ασθενή παραισθήσεις.

Πώς τις αντιμετωπίζουμε;

Το πρώτο βήμα είναι να μιλήσετε με τον γιατρό σας, ώστε να καταλάβετε από τι προέρχονται οι παραισθήσεις σας. Μπορεί να χρειαστείτε εξετάσεις, εγκεφαλογράφημα ή μία απλή εξέταση και ανάλυση του ιατρικού σας ιστορικού. Υπάρχει πιθανότητα να χρειαστεί μαγνητική τομογραφία. Έπειτα, εφόσον έχει ξεκαθαριστεί τι προκαλεί τις παραισθήσεις, θα αρχίσει η θεραπεία, όπως φαρμακευτική αγωγή για σχιζοφρένεια ή φάρμακα κατά της επιληψίας. Υπάρχουν, επίσης, ειδικά φάρμακα που χορηγούνται σε ασθενείς που βιώνουν παραισθήσεις σχετικές με ψύχωση που μπορεί να αντιμετωπίσουν ασθενείς με Πάρκινσον.