Η διαταραχή σεξουαλικής επιθυμίας με τη μορφή της έλλειψης ή της απουσίας επιθυμίας, εφόσον δεν οφείλεται σε οργανικά αίτια μπορεί να είναι αποτέλεσμα χρόνιου στρες, άγχους, ή κατάθλιψης, μη εκφρασμένης εχθρότητας και δυσφορίας προς τον/τη σύντροφο ή και ένδειξη αποστασιοποιημένης ή με συγκρούσεις ερωτικής σχέσης.

Η ερωτική επιθυμία συνδέεται με τις ενορμήσεις ζωής ή έρωτα σύμφωνα με τον Freud.  Είναι οι δυνάμεις ζωής που οδηγούν στη συνοχή του εαυτού, στη συνάφεια και στους συσχετισμούς και προσκαλούν τη διαμεσολάβηση της σεξουαλικότητας για να βρουν το στόχο τους. Η παρουσία της γίνεται εμφανής με την εμφάνιση αναπαραστάσεων, φαντασιώσεων, ονείρων, συμπτωμάτων κ.λ.π). Περιλαμβάνονται οι ενορμήσεις αυτοσυντήρησης (πάλη για τη ζωή), οι μη ανεσταλμένες σεξουαλικές ενορμήσεις στο μέτρο που τείνουν προς τη διατήρηση του είδους, αλλά και οι ανεσταλμένες ως προς το σκοπό τους σεξουαλικές ενορμήσεις, οι οποίες είναι μετουσιωμένες και συντείνουν στην ανάπτυξη της δημιουργικότητας και την εξέλιξη του πολιτισμού.

Όταν για κάποιο λόγο η σεξουαλική ενέργεια και η ερωτική ενόρμηση αρχίζει να μην ικανοποιεί αυτούς τους στόχους της ζωτικότητας, δημιουργικότητας, επικοινωνίας σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο τότε η μείωση της ερωτικής επιθυμίας ξεκινάει το ταξίδι της.

Ψυχολογικά αίτια που μπορεί να επηρεάσουν την ερωτική επιθυμία μπορεί να είναι:

  • ψυχικές διαταραχές (κατάθλιψη, διαταραχές προσωπικότητας, άγχος και στρες),
  • φόβος αποτυχίας, άγχος επίδοσης, αυξημένη προσδοκία του σεξουαλικού ρόλου,
  • χαμηλή αυτοεκτίμηση,
  • διαπροσωπικές συγκρούσεις,
  • προβλήματα σχέσης, ρόλων μέσα στη σχέση, ποιος έχει τον έλεγχο,
  • διαταραγμένες οικογενειακές σχέσεις,
  • πένθος απώλειας αγαπημένου προσώπου,
  • προβλήματα περιόδου φάσης ζωής,
  • προηγούμενες τραυματικές εμπειρίες της σεξουαλικής ζωής,
  • ηθικές αναστολές κ.α.
  • σεξουαλικό πρόβλημα στύσης ή εκσπερμάτισης.

Ο άντρας με έλλειψη επιθυμίας νιώθει ανίκανος και αβοήθητος μπροστά στο πρόβλημα και δεν ξέρει πώς να το διαχειριστεί. Νιώθει ότι δεν μπορεί να καλύψει ένα ζωτικό κομμάτι της σχέσης και μια σημαντική ανάγκη της συντρόφου αλλά και δική του. Συνήθως ξεκινάει με προοδευτική αραίωση των επαφών, ή  η διάρκεια της επαφής είναι σύντομη, και την επαφή τη διακατέχει μια μονοτονία και επαναληπτικότητα.

Πολλές φορές, όταν δεν υπάρχουν έντονα θέματα διαφωνιών και εντάσεων μέσα στη σχέση δεν ξέρει ούτε και ο ίδιος τι μπορεί να συμβαίνει. Έτσι αρχίζει και αποφεύγει ακόμα περισσότερο τις επαφές με αποτέλεσμα να απομακρύνεται και άλλο από την ερωτική επιθυμία. Το πιο σύνηθες σε αυτές τις περιπτώσεις είναι αρχικά να αυξηθεί η ερωτική επιθυμία της συντρόφου, και κατ’ επέκταση να κυριαρχεί η αίσθηση στη γυναίκα ότι δεν είναι επιθυμητή και ότι αυτή ευθύνεται για το πρόβλημα του άντρα. Όταν το πρόβλημα δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως με τη βοήθεια ειδικού οδηγείται σε σεξουαλική αποστροφή όπου ο άνδρας αποστρέφεται τη σύντροφο και οποιαδήποτε σωματική επαφή μαζί της και αποφεύγει ολοσχερώς τη σεξουαλική επαφή. Τότε τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο δύσκολα για τη σχέση...

Η μείωση της ερωτικής επιθυμίας στον άντρα συνδέεται με πάγωμα της σεξουαλικής του ενέργειας, ζωτικότητας και δημιουργικότητας και για τον καθένα ξεχωριστά τα αίτια αυτού του παγώματος μπορεί να είναι διαφορετικά. Η ενεργοποίηση της ζωτικότητας αυτής σε επίπεδο επαγγελματικού- σεξουαλικού ρόλου, αξιών, επαναπροσδιορισμού σκοπών και προθέσεων ζωής, και επαναδιαπραγμάτευσης του ρόλου του ως άντρα -συντρόφου θα βοηθήσει να επανέλθει η ερωτική επιθυμία.

Θεραπεία

Συχνά οι άντρες δεν αναζητούν άμεσα λύση. Πιστεύουν ότι θα λυθεί μόνο του το πρόβλημα ή ότι πιθανόν είναι κάτι πρόσκαιρο. Δυστυχώς, όσο περισσότερο χρόνο αποφεύγει να αντιμετωπίσει κάποιος το πρόβλημα, αυτό παίρνει μεγαλύτερες διαστάσεις και κάποιες φορές είναι πολύ δύσκολο και απαιτείται πολλή δουλειά -προσωπική αλλά και του ζευγαριού- για να επαναπροσδιοριστεί η σχέση και να ανανεωθεί η ερωτική επιθυμία.

Αυτό που προτείνεται είναι ατομική θεραπεία για τη διερεύνηση των παραγόντων που προκαλούν τη μείωση της ερωτικής επιθυμίας αλλά και παράλληλα θεραπεία ζευγαριού εφόσον οι συγκρούσεις είναι τόσο έντονες που ενδεχομένως να εντείνουν το πρόβλημα.

Πηγές: Επέκεινα 'Ο ενορμητικός άξονας της επιθετικότητας: περί της ενορμήσεως του θανάτου' Σαββας Μπακιρτζόγλου.