Την εβδομάδα που πέρασε περατώθηκαν οι εργασίες του 21ου Παγκόσμιου Συ­νεδρίου για τη θρόμβωση και την αιμόσταση, που πραγματοποιήθηκε στη Γε­νεύη της Ελβετίας. Το συνέδριο αυτό γίνεται κάθε 2 χρόνια (το 1999 έγινε στην Ουάσιγκτον, το 2001 στο Παρίσι, το 2003 στο Μπέρμιγχαμ και το 2005 στο Σύδνεϋ.

Η συμμετοχή πάντα είναι ιδιαίτερα σημαντική. Στη Γενεύη πήραν μέ­ρος 7.500 σύνεδροι σχεδόν από 100 χώρες του κόσμου και οργανώνεται από την International Society of Thrombosis and Hemostasis. Είναι χαρακτηρι­στικό ότι το πρώτο συνέδριο της Εταιρείας αυτής πραγματοποιήθηκε το 1970 και πάλι στη Γενεύη.

Τότε οι σύνεδροι δεν ήσαν περισσότεροι από 400!

Η International Society of Thrombosis and Haemostasis τα συνέδρια αυτά τα χρησι­μοποιεί αποκλειστικά για επιστημονικούς και εκπαιδευτικούς λόγους. Οι στόχοι της είναι να ενθαρρύνει και να προωθεί την επιστήμη σχετικά με τα σημαντικά ιατρικά προβλήματα της θρόμβωσης και τις διαταραχές της αιμό­στασης (αιμορραγικού τύπου) και της αγγειακής βιολογίας.

Ταυτόχρονα τα συνέδρια της Εταιρείας παρέχουν ένα φόρουμ για τη συζήτηση αυτών των προβλημάτων, ένα πεδίο ενθάρρυνσης της έρευνας στα προβλήματα αυτά από τους επιστήμονες των διάφορων σχετικών αντικειμένων, τη διά­χυση και την ανταλλαγή των ιδεών μέσω των επιστημονικών συνεδριάσεων και των έγκαιρων δημοσιεύσεων για να τυποποιήσουν την ονοματολογία και τις μεθόδους έρευνας και θεραπείας ανάλογα με την περίπτωση.

Στο επιστημονικό μέρος του συνεδρίου παρουσιάστηκαν προφορικά 400 εργα­σίες και αναρτήθηκαν άλλες 2800. Ταυτόχρονα έγιναν 25 συμπόσια με 3-4 ομιλητές το καθένα, 6 επιλεγμένες θεματικές πλήρεις διαλέξεις και 32 διαλέ­ξεις σε θέματα αιχμής.

Όπως γίνεται αντιληπτό πρόκειται για το μεγαλύ­τερο επιστημονικό γεγονός στο τομέα της θρόμβωσης και της αιμόστα­σης. Συνεπώς τα δεδομένα του αποτελούν πηγή μάθησης «…Με καινο­τόμες ολομέλειες και εκπαιδευτικά εργαστήρια-συζήτησης, το συνέ­δριό μας άλλη μια φορά παρέχει μια εκπαιδευτική πλατφόρμα για την ανταλ­λαγή των νέων εννοιών- ιδεών και προσεγγίσεων στην προώθηση της σφαιρι­κής διαχείρισης των ασθενών με αιματολογικές διαταραχές (αιμορραγικές ή θρομ­βωτικές).

Το συνέδριο παρέχει αναμφισβήτητα μια μοναδική ευκαιρία για την διακονία της επιστήμης που είναι η κατευθυντήρια δύναμη της κοινωνίας μας και του επαγγέλματός μας!» δήλωνε την πρώτη μέρα ο Πρόεδρος του Συνε­δρίου Professor Henri Bounameaux.

  1. Ένα από τα θέματα αιχμής του συνεδρίου ήταν τα νέα φάρμακα για την καταπολέμηση της θρομβοεμβολικής νόσου. Τέτοια φάρμακα περί­που 10 τον αριθμό ελέγχονται αυτήν τη στιγμή σε πάρα πολλά ση­μεία της γης. Τα πλέον πρόσφατα αποτελέσματα ανάλογης έρευ­νας σε ανθρώπους ανακοινώθηκαν για ένα από τα νέα από του στόμα­τος χορηγούμενα φάρμακα, το rivaroxaban, που χρησιμοποιεί­ται για την πρόληψη και θεραπεία της θρομβοεμβολικής νόσου. Ένα ακόμη φάρμακο που χορηγείται επίσης από το στόμα -το dabigatran αλλά και το idraparinux (ένεση συνθετικού πεντασακχαρίτη που χορη­γείται μια φορά την εβδομάδα –αντί του arixtra που χορηγείται καθη­μερινά) έκλεψαν την παράσταση στο συνέδριο.
  • Συγκεκριμένα το R ivaroxaban (εκλεκτικός ανασταλτής του ενεργοποιημέ­νου παράγοντα Χa) χορηγείται από το στόμα, ο έλεγχος του σε ανθρώ­πους βρίσκεται σε φάση ΙΙΙ. Στο συνέδριο παρουσιάστηκαν στοιχεία από τη χορήγησή του σε 2.531ασθενείς (με διπλή τυφλή τυχαία μελέτη) και διαπιστώθηκε ότι το rivaroxaban είναι καλύτερο στην πρόληψη της θρομβοεμ­βολικής νόσου (VTE) στους ασθενείς που υποβάλλονται σε χειρουρ­γική ορθοπεδική επέμβαση ολικής αντικατάστασης γονάτων. Το rivaroxaban είναι δραστικότερο από την enoxaparin (Clexane, μια μΜΒΗπαρίνη) στην παρεμπόδιση της φλεβικής θρομβοεμβολικής νόσου στους ασθενείς αυτούς, σύμφωνα με τα στοιχεία –ορόσημο- της μελέτης RECORD3, που παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στο 21ο αυτό συνέδριο. Η μελέτη έδειξε ότι το rivaroxaban ακόμη μειώνει τον κίνδυνο της φλεβι­κής θρόμβωσης (DVT), της μη θανατηφόρας πνευμονικής εμβολής (PE) και όλων των αιτίων θνησιμότητας κατά 49%. Παράλληλα παρατηρήθηκε πολύ μικρή αναλογία σημαντικής αιμορραγίας.
  • Το Dabigatran εξάλλου (ένα επίσης από του στόματος χορηγούμενο φάρ­μακο- εκλεκτικός άμεσα δρων ανασταλτής της θρομβίνης) μελετή­θηκε σε 3.494 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε ολική αντικατάσταση ισχίων (επίσης σε τυχαιοποιημένη μελέτη με καθημερινές δόσεις dabigatran 150 mg, του dabigatran 220 mg, ή enoxaparin 40 mg, έδει­ξαν ότι η αποτελεσματικότητα του στην προφύλαξη από θρομβοεμβολι­κές επιπλοκές ήταν παρόμοια της enoxaparin.
  • Το Idraparinux εξάλλου (είναι συνθετικός πεντασακχαρίτης που ανα­στέλλει –έμμεσα- με τη βοήθεια της αντιθρομβίνης τον ενεργοποιη­μένο παράγοντα Χa), όπως φαίνεται στην εικόνα 1, χορηγείται υποδορίως μια φορά την εβδομάδα ! Σε μεγάλη τυχαιοποιημένη με­λέτη (open-label) πήραν μέρος 4669 ασθενείς και συγκρίθηκε η αποτελεσματι­κότητά του με τα απόό του στόματος κλασικά χορηγούμενα αντι­πηκτικά- αντιβιταμίνες Κ- σε ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή . Θρομβοεμβο­λικά επεισόδια παρατηρήθηκαν σε ποσοστό 0,9% με το νέο φάρ­μακο ενώ με τις αντιβιταμίνες Κ το ποσοστό ήταν λίγο μεγαλύτερο 1,3% το έτος. Όμως προέκυψαν προβλήματα αιμορραγίας και διακόπηκε η μελέτη. Σχε­διάζονται συνεπώς νέες μελέτες προσαρμοσμένες σε διαφορετική δόση. Ταυτόχρονα είναι πολύ σημαντικό ότι η έρευνα για το φάρμακο αυτό προχώ­ρησε στην ανεύρεση αντιδότου που είναι εντελώς απαραίτητο στις περι­πτώσεις αιμορραγιών (όπως φαίνεται στην εικόνα 2).

Εικόνα 1

Ενεργοποιημένος παράγοντας Χa



Αντιθρομβίνη



Idraparinux
Εικόνα 2. το Avidin είναι το ειδικό αντί­δοτο που διευκολύνει την απομά­κρυνση του Idraparinux ελαχιστοποιώ­ντας έτσι τις αιμορραγικές επιπλοκές του φαρμάκου.

Το δεύτερο σημαντικό μέρος της θεματολογίας του 21ου συνεδρίου αφιερώ­θηκε στην νέα τεχνολογία που χρησιμοποιείται πλέον κυρίως στην παρακολού­θηση της αποτελεσμα­τικότητας των χορηγούμενων θεραπευτι­κών σκευασμάτων.

  1. Νέα Τεχνολογία στην εφαρμογή της αιτιολογικής διερεύνησης της θρομβοφι­λίας αλλά και της παρακολούθησης της αντίστασης που αναπτύσσουν αρκετά συ­χνά οι άρρωστοι στα χορηγούμενα φάρμακα (όπως π.χ. είναι τα αντιαιμοπεταλι­ακά ασπιρίνη, Plavix, Ticlopidine). Ήδη έχουν κατασκευαστεί ει­δικά ευαίσθητα όργανα για τον έλεγχο της αποτελεσματικότητας των φαρμά­κων αυτών. Έτσι όλο και πιο πολλοί καρδιολόγοι σε όλο τον κόσμο διαπι­στώνουν την ανάγκη ελέγχου των ασθενών τους με τις μεθόδους αυτές που διαθέτουν πλέον οι ειδικοί αιματολόγοι που ασχολούνται με την αιμό­σταση (μεθοδολογία που εγώ εφαρμόζω από πολύ νωρίς από το 2003)..
  2. Ανάλογη είναι και η ανάγκη για τη διερεύνηση της ανάπτυξης εκλεκτικών αντι­σωμάτων έναντι του συμπλέγματος ηπαρίνης 4ου αιμοπεταλιακού παράγο­ντα που οδηγεί στην θρομβοπενία που εισάγεται από την ηπαρίνη. Ήδη έχουν ανα­πτυχθεί – και διατίθενται στο εμπόριο- ειδικές μέθοδοι για τη διερεύνηση ανά­πτυξης ειδικών αντισωμάτων έναντι της ηπαρίνης/4ου αιμοπεταλιακού παράγο­ντα (σύγχρονη μεθοδολογία που επίσης εφαρμόζουμε από το 1998, ενώ την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των μΜΒΗ ελέγχουμε με δι­κιά μας μέθοδο από το 1991- Makris 1998 J of Angiology).
  3. Σε ότι αφορά τη διερεύνηση της αιτιολογίας της θρομβοφιλίας αναπτύχθηκαν οι σύγχρονοι μέθοδοι μελέτης του γενετικού υλικού (DNA με PCR όλων των γνω­στών αιτίων που έχουν κατά καιρούς ενοχοποιηθεί για συμμετοχή στις θρομ­βώσεις) και θεμελιώθηκε η γνώση ότι η κληρονομική θρομβοφιλία είναι ολι­γογενετική ασθένεια που η κλινική της εκδήλωση τις περισσότερες φορές απαι­τεί συνδυασμό περισσοτέρων της μιας κληρονομικής αιτίας και συνύ­παρξη και επίκτητου συμπαράγοντα όπως π.χ. το σύνδρομο της οικονομικής θέ­σης στα υπερπόντια πολύωρα αεροπορικά ταξίδια.
  4. Το αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο και η θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα απασχόλησαν σε αρκετές εργασίες σε ότι αφορά τη διερεύνηση και ταυτοποί­ηση της νοσηρής κατάστασης αλλά και των τρόπων θεραπευτικής αντιμετώπι­σης τους.
  5. Μια εντελώς νέα ενότητα στη θεματολογία του συνεδρίου ήταν η ερμηνεία που δίνεται πλέον στις παρατηρήσεις ότι αρκετοί ασθενείς δύσκολα ρυθμίζουν τη δόση τους με τις αντιβιταμίνες Κ με αποτέλεσμα άλλοτε να παρατηρούνται θρομβωτικές υποτροπές και άλλοτε σημαντικές αιμορραγίες. Η ερμηνεία που δίδε­ται πλέον εκτός από τους εξωγενείς παράγοντες (ηλικία, βάρος σώματος, δια­τροφή) υπάρχουν και γενετικοί λόγοι που οδηγούν στην ευαισθησία ή στην αντίσταση. (Μεθοδολογία που έχω και εγώ αναπτύξει με τους συνεργάτες μου).
  6. Τέλος σημαντικό μέρος των εργασιών του συνεδρίου απασχόλησε η σχέση που υπάρχει ανάμεσα στον καρκίνο και τη θρόμβωση και αντίστροφα. Μελετήθη­καν με σύγχρονη τεχνολογία νέοι δείκτες αποκάλυψης της ενεργοποίη­σης της αιμόστασης που σχετίζονται αφενός με τα μικροσωματίδια των αιμοπεταλίων και αφετέρου με τα μικροσωματίδια που προέρχονται από τον ιστικό παράγοντα. Είναι τέλος πολύ σημαντικό το συμπέρασμα ότι οι ηπαρι­νές (μΜΒΗ και κλασική) έχουν και αντινεοπλασματικές ιδιότητες και συνε­πώς μπορεί και ήδη χρησιμοποιούνται στην πρόληψη αλλά και στη συμπλη­ρωματική θεραπεία πολλών μορφών καρκίνου.

Η ομάδα μου και εγώ συμμετείχαμε στο συνέδριο αυτό με 5 αναρτημένες εργασίες.

  1. P-S-079 DIETARY EFFECT ON VITAMIN K-DEPENDED COAGULATION FACTORS AND ON PLATELETS’ AGGREGATION. LP Makri, MP Makris, SI Papamichos, PE Makris (GR),*
  2. P-M-036 TEN YEARS FOLLOW UP OF HEREDITARY HAEMORRHAGIC PARIENTS IN DENTAL PRACTICE. SP Makris, MP Makris, PE Makris* (GR)
  3. P-M-521 EPIDEMIOLOGICAL STUDY: CAUSES OF DETHS IN PTOLEMAIDA CITY. MP Makris, SI Papamichos, LP Makris, PE Makris* (GR)
  4. P-T-454 COINHERITANCE OF FV-LEIDEN MUTATION AND FV-HR2. MP Makris, SI Papamichos, A Kanidis, PE Makris* (GR)
  5. P-T-455 EVALUATION OF PRO-TIME MICROCOAGULLATION SUSTEM. SI Papamichos, MP Makris, PE Makris* (GR)

Πηγές:
Γράφει ο καθηγητής της Αιματολογίας- Αιμόστασης ΠΕ Μακρής http://www.haematology-haemostasis.gr

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Το Νοσοκομείο ''Γεώργιος Γεννηματάς'' επισκέφτηκε ο Κ. Μητσοτάκης
Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα: Ωφελεί ή όχι η άσκηση;
5 ιατρικές εξελίξεις του 2025 που δίνουν νέα ελπίδα σε ασθενείς