Πολλοί από μας νιώθουμε ενοχές όταν ευχαριστιόμαστε έχοντας αφεθεί στις αγαπημένες μας απολαύσεις όπως όταν έχουμε ενδώσει στην αγορά μιας ακριβής τσάντας ή όταν παραγγέλνουμε ακόμα ένα ποτό. Δίνουμε το λόγο μας ότι αυτή σίγουρα θα είναι η τελευταία φορά.

Ωστόσο, παρά την αμφιταλάντευση σχετικά με τον πειρασμό και τους όρκους ότι δεν θα υποκύψουμε ξανά, οι καταναλωτές καταλήγουν συχνά στο να επαναλαμβάνουν την ίδια ή παρόμοια επιλογή. Μια νέα έρευνα επιστημόνων του Πανεπιστήμιου του Σικάγο και της Πενσιλβάνια εξετάζει την επαναλαμβανόμενη παρορμητική συμπεριφορά παρά την παρουσία της ενοχής.

Η έρευνα θεωρείται σημαντική λόγω των αυξημένων περιστατικών κατάχρησης αλκοόλ, παχυσαρκίας και χρεών σε δάνεια.

Αν και οι περισσότερες έρευνες έχουν εξετάσει τις συναισθηματικές συνέπειες των ολισθημάτων που αφορούν στον αυτοέλεγχο, οι ερευνητές της νέας μελέτης εξέτασαν το αποτέλεσμα της επιεικούς συμπεριφοράς ως προς την κατανάλωση κατά τη διάρκεια χρόνου.

Σε δυο έρευνες εξέτασαν τις άμεσες και καθυστερημένες συνέπειες της καταχρηστικής κατανάλωσης σε συνετούς και παρορμητικούς καταναλωτές.

Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι και οι δυο κατηγορίες καταναλωτών νιώθουν ένα μίγμα από θετικές και αρνητικές σκέψεις αμέσως μετά την παρορμητική κατανάλωση κάποιας τροφής. Ωστόσο, τα συστατικά της συναισθηματικής αμφιταλάντευσης είναι διαφορετικά ανάμεσα στις δυο ομάδες.

Ενώ οι παρορμητικοί νιώθουν αρνητικά συναισθήματα, όπως στρες, δεν αισθάνονται πολλές ενοχές ή τύψεις.

Επιπλέον, το χρονικό διάστημα που διαρκούν τα αισθήματα αυτά διαφέρει στις δυο ομάδες καταναλωτών. Οι παρορμητικοί εξακολουθούν να αισθάνονται ΄κατάλοιπα’ ενοχών στα θετικά αισθήματα κατά τη διάρκεια του χρόνου αλλά νιώθουν απότομη μείωση των αρνητικών αισθημάτων.

Οι συνετοί συνεχίζουν να νιώθουν δυνατά αρνητικά αισθήματα αλλά αναφέρουν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα θετικών αισθημάτων.

Έτσι, με τον καιρό, οι παρορμητικοί καταναλωτές μένουν μόνο με τα θετικά αισθήματα σχετικά με την ‘παρεκτροπή’, ενώ οι συνετοί μένουν μόνο με τα αρνητικά αισθήματα για την κατάχρηση. Αυτό με τη σειρά του αυξάνει τις πιθανότητες να επαναλάβουν την ‘παρεκτροπή’ οι παρορμητικοί.

Επομένως, οι παρορμητικοί καταναλωτές είναι περισσότερο πιθανό να υποκύψουν για δεύτερη φορά σε σχέση με τους συνετούς καταναλωτές. Διαφορές υπάρχουν και στην έκταση της δράσης των δυο ομάδων σχετικά με την επανόρθωση της αμφιταλάντευσης που νιώθουν.

Οι παρορμητικοί ενδεχομένως νιώθουν πιο άνετα με την αμφιταλάντευση, ενώ οι συνετοί ανυπομονούν να αρπάξουν την ευκαιρία να αποβάλλουν τα αρνητικά τους αισθήματα.

Η έρευνα δημοσιεύεται στο περιοδικό ‘Journal of consumer research’.

Πηγές:
'Journal of consumer research’

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα: Ωφελεί ή όχι η άσκηση;
5 ιατρικές εξελίξεις του 2025 που δίνουν νέα ελπίδα σε ασθενείς
Συνήθη λάθη που αποτελούν κοινή πηγή ιατρικών προβλημάτων κατά το ρεβεγιόν της Πρωτοχρονιάς