Σαν οπισθορρινική έκκριση περιγράφεται η αίσθηση της συσσώρευσης βλέννας στο λαιμό η το αίσθημα ότι κάτι "στάζει" προς τα κάτω από το πίσω μέρος της μύτης. Η κατάσταση αυτή μπορεί να δημιουργηθεί από μεγάλη ποσότητα η παχύρρευστες εκκρίσεις αλλά ακόμα και από προβλήματα των μυών του λαιμού και διαταραχές του μηχανισμού της κατάποσης. Σε φυσιολογικές συνθήκες αυτή η βλέννα παράγεται σε μικρή ποσότητα από τους αδένες της μύτης και μεταφερόμενη στο λαιμό αυτόματα, καταπίνεται ακούσια. Ο ρόλος της βλέννας αυτής είναι να καθαρίζει της μεμβράνες της μύτης και του λαιμού, να υγροποιεί τον εισπνεόμενο αέρα και να τον καθαρίζει από τα μικρόβια και τα αιωρούμενα σωματίδια σκόνης. Η παραγωγή της βλέννας και η μεταφορά της ρυθμίζεται από κάποιο συνδυασμό μηχανισμών του νευρικού συστήματος των αγγείων, των αδένων, των μυών καθώς και από ορμονικούς παράγοντες.

ΑΙΤΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΚΚΡΙΣΕΩΝ

  1. Αύξηση λεπτόρρευστων εκκρίσεων δυνατόν να οφείλεται σε: - Κοινό κρυολόγημα, γρίπη - Αλλεργία - Χαμηλές θερμοκρασίες - Δυνατά φώτα - Καρυκευμένο φαγητό - Εγκυμοσύνη και άλλες ορμονικές διαταραχές - Φάρμακα όπως αντισυλληπτικά, αντιϋπερτασικά - Ανατομικές ανωμαλίες όπως σκολίωση ρινικού διαφράγματος
  2. Αγγειοκινητική ρινίτις
  3. Αύξηση παχύρρευστων εκκρίσεων που συνήθως οφείλεται σε περιβαλλοντολογικούς παράγοντες όπως η απουσία υγρασίας σε υψηλά θερμαινόμενους χώρους. Μία άλλη αιτία είναι οι φλεγμονές της μύτης και των παραρρινίων κόλπων ενώ στα παιδιά μπορεί να παρατηρηθεί σε περιπτώσεις ύπαρξης ξένου σώματος στην μύτη.
  4. Ελάττωση εκκρίσεων που δυνατόν να οφείλεται σε: α) Μακρόχρονη έκθεση σε ερεθιστικές ουσίες όπως π.χ καπνός, βιομηχανικές ουσίες, καυσαέρια αυτοκινήτων, οι οποίες ξηραίνουν και προκαλούν βλάβη στο ρινικό βλεννογόνο. Όταν οι εκκρίσεις ελαττωθούν γίνονται πιο παχύρρευστες από το φυσιολογικό και προκαλούν το ψευδές αίσθημα της αυξημένης βλέννας. β) Ανατομικές ανωμαλίες όπως π. χ σκολίωση του ρινικού διαφράγματος λόγω των αεροδυναμικών αλλαγών που υφίσταται η μύτη. γ) Ηλικία, λόγω της επερχόμενης ατροφίας και ξηρότητας του ρινικού βλεννογόνου με αποτέλεσμα τη δημιουργία πιο πυκνών εκκρίσεων που οι ηλικιωμένοι τις αντιλαμβάνονται σαν οπισθορρινική έκκριση.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑΠΟΣΗΣ
Η κατάποση είναι η διεργασία εκείνη κατά την οποία οι τροφές, στερεές η / και υγρές, προωθούνται από το στόμα προς τον οισοφάγο και από εκεί προς το στομάχι. Για να επιτευχθεί το αποτέλεσμα αυτό, απαιτείται συνδυασμένη ενέργεια των μυών και των νεύρων του στόματος του λαιμού και του οισοφάγου. Σε περιπτώσεις διαταραχής του πολύπλοκου αυτού μηχανισμού έχουμε συσσώρευση στερεών η υγρών τροφών στον λαιμό και την λανθασμένη κατεύθυνση αυτών προς τον λάρυγγα και την τραχεία, με αποτέλεσμα την πρόκληση βήχα, βράγχους φωνής κ.λ.π Οι παράγοντες που προδιαθέτουν σε διαταραχές του μηχανισμού κατάποσης είναι: 

  • Η ηλικία, με την πάροδο της οποίας, οι μύες του λαιμού χάνουν την δύναμη καθώς και την δυνατότητα ακριβούς συνεργασίας μεταξύ τους, με αποτέλεσμα ακόμα και οι φυσιολογικές εκκρίσεις να μην προωθούνται εύκολα και αποτελεσματικά προς το στομάχι. 
  • Ο ύπνος, κατά τη διάρκεια του οποίου, οι καταποτικές κινήσεις γίνονται πιο αραιά, με αποτέλεσμα την συσσώρευση των εκκρίσεων.
  • Σε οποιαδήποτε ηλικία καταστάσεις νευρικής υπερέντασης μπορεί να προκαλέσουν σπασμό στους μύες του λαιμού με αποτέλεσμα τη δημιουργία αισθήματος ξένου σώματος. Σε αυτές τις περιπτώσεις οι ανεπιτυχείς προσπάθειες καθαρισμού του λαιμού, προκαλούν επιδείνωση του προβλήματος.
  • Οίδημα η νεοεξεργασία της περιοχής.
  • Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση που είναι η αναγωγή του περιεχομένου του στομάχου (τροφές και γαστρικά υγρά ) προς τον οισοφάγο προκαλώντας καύσο, δυσπεψία και φαρυγγοδυνία ιδίως κατά την άμεση, μετά το γεύμα, κατάκλιση

ΘΕΡΑΠΕΙΑ
Η αντιμετώπιση της οπισθορρινικής έκκρισης εξαρτάται από την αιτιολογία π. χ φαρμακευτική αντιμετώπιση των φλεγμονών και της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης, ελάττωση η /και αποφυγή των όποιων προδιαθεσικών παραγόντων, χειρουργική διόρθωση των ανατομικών ανωμαλιών ( ρινικό διάφραγμα, κόγχες, πολύποδες ρινός) Από την άλλη πλευρά, στις περιπτώσεις εκείνες που δεν είναι δυνατόν να ενοχοποιηθεί κάποια εμφανής αιτία, η προσπάθεια μας πρέπει να κατευθυνθεί προς την όσο το δυνατόν καλύτερη ρευστοποίηση των εκκρίσεων, ώστε να παροχετεύονται πιο εύκολα γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό κυρίως για τα άτομα της τρίτης ηλικίας που έχουν ελαττωμένη πρόσληψη υγρών. Ιδιαίτερη βοήθεια προσφέρουν και οι ρινοπλύσεις με χλιαρό διάλυμα μαγειρικής σόδας. Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι η χρόνια οπισθορρινική έκκριση προκαλεί ερεθισμό στο λαιμό με τη μορφή της οζώδους φαρυγγίτιδας η οποία προκαλεί το, πολύ γνωστό σε όλους μας, αίσθημα ξένου σώματος με ανεπιτυχή προσπάθεια αποβολής του.