Ανεβάζει στροφές το Πρόγραμμα Δοξιάδη, που έχει ταυτιστεί με την ενίσχυση του προσυμπτωματικού ελέγχου στη χώρα για ασθένειες με μεγάλη θνητότητα. Μολονότι τα κονδύλια (αρχικώς) του προγράμματος ήταν 220 εκατ. ευρώ, όπως φαίνεται πάει για διπλό νούμερο (κονδύλι). Ηδη τρέχει το πρόγραμμα για τον καρκίνο του μαστού (έχουν οριστεί οι προϋποθέσεις για τον προσυμπωματικό έλεγχο), ενώ έχουν οριστεί και οι προϋποθέσεις ελέγχου για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και του παχέος εντέρου. Αρα αναμένονται οι προϋποθέσεις προσυμπτωματικού ελέχγου για τους καρδιαγγειακούς κινδύνους του προγράμματος Δοξιάδη.

Σε μία από τις τελευταίες συνεδριάσεις του ΕΟΠΥΥ αποφασίστηκε:

1. Την έγκριση του προς υποβολή Τροποποιητικού Τεχνικού Δελτίου Έργου για τη δράση,  υποέργο 2.1 "Επιχορήγηση του ΝΠΔΔ με ονομασία ΕΟΠΥΥ για την υλοποίηση Προληπτικών  Τεστ κατά του Καρκίνου του Τραχήλου της Μήτρας και του Παχέος Εντέρου", προϋπολογιστικής δαπάνης 153.485.485,16 ευρώ πλέον ΦΠΑ, ήτοι 153.944.285,16 ευρώ (ΣΥΝ-1)  καθώς και την εξουσιοδότηση στη Διοικήτρια του ΕΟΠΥΥ για την υπογραφή του  Τροποποιητικού Τεχνικού Δελτίου Έργου ως εκπρόσωπος του ΕΟΠΥΥ,

2. Την έγκριση του προς υποβολή Τεχνικού Δελτίου Έργου (ΣΥΝ-2) "Επιχορήγηση του ΕΟΠΥΥ για  το Εθνικό πρόγραμμα για πρόληψη και αντιμετώπιση καρδιαγγειακών κινδύνων" προϋπολογιστικής δαπάνης 168.773.055,00 € πλέον ΦΠΑ, ήτοι 168.797.055,00 ευρώ καθώς και  την εξουσιοδότηση στη Διοικήτρια του ΕΟΠΥΥ για την υπογραφή του Τεχνικού Δελτίου Έργου  ως εκπρόσωπος του ΕΟΠΥΥ.

Υπενθυμίζεται ότι:
1. Το Πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας αφορά περίπου 2,5 εκατ. γυναίκες ηλικίας 21-65 ετών.
2. Το Πρόγραμμα πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου αφορά 3.840.000 άνδρες και γυναίκες ηλικίας 50-70 ετών.
3. Το πρόγραμμα πρόληψης για τον καρκίνο του μαστού αφορά 1.300.000 γυναίκες  ηλικίας 50-69 ετών.

Στη χώρα μας, σε αντίθεση με τις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες, παρατηρείται σταθερή αυξητική τάση στους θανάτους από καρκίνο τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες. Στους άνδρες πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο είναι ο καρκίνος του πνεύμονα, και ακολουθούν του προστάτη και του παχέος εντέρου. Στις γυναίκες πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο είναι ο καρκίνος του πνεύμονα και ακολουθούν του μαστού και του παχέος εντέρου. Μια πρόσφατη, τέλος, μελέτη έδειξε ότι η αποφεύξιμη θνησιμότητα μειώθηκε κατά 30,5% μετά από σύγκριση που έγινε μεταξύ των περιόδων 1980-1984 και 2000-2007, γεγονός που εν μέρει αποδίδεται στη βελτίωση των υπηρεσιών υγείας και φυσικά στην πρόληψη και την έγκαιρη διάγνωση.

Τα μέχρι σήμερα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η περιοδική γυναικολογική εξέταση των γυναικών σε συνδυασμό με Pap test οδηγούν σε μείωση κατά 70% της θνησιμότητας από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Ωστόσο, σύμφωνα με ανεπίσημα δεδομένα, μόνο το 25-30% των Ελληνίδων που θα έπρεπε να κάνουν Pap test, υποβάλλονται σε έλεγχο και μάλιστα, μόλις μία φορά τα 2-3 έτη. Αντιστοίχως ο μαστογραφικός έλεγχος μπορεί να μειώσει την θνησιμότητα λόγω καρκίνου του μαστού σε γυναίκες έως και 35% (IARC 2008). Ωστόσο, σύμφωνα με ανεπίσημα στοιχεία μόλις το 40-50% των γυναικών που πρέπει να κάνει κλινικό έλεγχο για καρκίνο του μαστού ελέγχεται.

Κατάσταση Υγείας στην Ελλάδα

Σύμφωνα με την Έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (Greece: Profile of Health and Well-being, 2016), το σύστημα υγείας της Ελλάδος είναι νοσοκομειοκεντρικό, δίνοντας έμφαση στη θεραπεία της νόσου και όχι στην πρόληψη αυτής. Δεν εφαρμόζεται συγκεκριμένο σύστημα παραπομπών, ενώ επί της ουσίας δεν υφίσταται δίκτυο υπηρεσιών δημόσιας υγείας. Σύμφωνα με την Ετήσια Έκθεση για την Υγεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (State of Health in the EU: Ελλάδα Προφίλ Υγείας, 2019) εξακολουθούν να υφίστανται βασικές προκλήσεις στον τομέα της υγείας, όπως η θνησιμότητα λόγω καρκίνου και καρδιαγγειακών νοσημάτων. Οι τάσεις στους παράγοντες κινδύνου, όπως τα υψηλά ποσοστά καπνίσματος μεταξύ των ενηλίκων και η παχυσαρκία στα παιδιά, επιβάλλουν τη θέσπιση εθνικών προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου του καρκίνου, την απαγόρευση του καπνίσματος σε δημόσιους χώρους και την προώθηση αλλαγών στον τρόπο ζωής και ειδικότερα στη διατροφή και την άσκηση.

Το προσδόκιμο ζωής στην Ελλάδα ξεπέρασε τον μέσο όρο της ΕΕ, ωστόσο υφίσταται σημαντική διαφορά μεταξύ των δύο φύλων, καθώς και μεταξύ ατόμων με χαμηλότερο και υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο. Παρόλα αυτά, ο χρόνος, που διανύεται χωρίς προβλήματα υγείας, μειώνεται. Σε συμφωνία με τον μέσο όρο της ΕΕ, στην ηλικία των 65 ετών η Ελληνίδα γυναίκα μπορεί να προσδοκά να ζήσει άλλα 21,3 έτη, αλλά μόνο το ένα τρίτο αυτών θα είναι απαλλαγμένα από αναπηρίες. Ομοίως, οι άντρες μπορούν να προσδοκούν να ζήσουν περίπου το 40% των υπόλοιπων 18,5 ετών με υγεία.