Το ΗΜΒ (β-υδρόξυ β-μέθυλο βουτυρικό οξύ) είναι ένας μεταβολίτης του απαραίτητου για τον ανθρώπινο οργανισμό αμινοξέος λευκίνη. Το 2-10% της φυσιολογικής οξείδωσης της λευκίνης στο ανθρώπινο σώμα καταλήγει σε παραγωγή ΗΜΒ.

Η λευκίνη είναι το αμινοξύ το οποίο φαίνεται να ελέγχει περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο τις διεργασίες πρωτεϊνοσύνθεσης και πρωτεϊνικού καταβολισμού στις ανθρώπινες μυϊκές ομάδες.

Το ΗΜΒ είναι ένα εργογόνο βοήθημα το οποίο έχει προβληθεί σχετικά πρόσφατα ως αρωγός στην αύξηση της άλιπης και μυϊκής μάζας που σχετίζεται με την προπόνηση με αντιστάσεις. Σε αντίθεση με τις αναβολικές ορμόνες, οι οποίες ευνοούν τη μυϊκή υπετροφία μέσω της αύξησης της πρωτεϊνοσύνθεσης στις μυϊκές ομάδες, το ΗΜΒ έχει υποτεθεί ότι επιδρά στη δύναμη και στην άλιπη μυϊκή μάζα δρώντας ως αντικαταβολικός παράγοντας, ελαχιστοποιώντας τη μυϊκή καταστροφή και την αποδόμηση των μυϊκών πρωτεϊνών, μετά από την προπόνηση.

Για να υπάρξει εξάλλου αύξηση της μυϊκής μάζας στο ανθρώπινο σώμα πρέπει ο ρυθμός πρωτεϊνοσύνθεσης να είναι υψηλότερος από το ρυθμό πρωτεϊνικής αποδόμησης. Το ΗΜΒ λοιπόν φαίνεται ότι δημιουργεί μετά την προπόνηση ευνοϊκές συνθήκες για μυϊκή ανάπτυξη μειώνοντας το ρυθμό πρωτεϊνικής αποδόμησης.

Η επιστημονική γνώση μέχρι και σήμερα φαίνεται να υποστηρίζει ότι χορήγηση συμπληρώματος ΗΜΒ σε δοσολογία 1,5-3 g/ ημέρα μπορεί να ευνοήσει την αύξηση της δύναμης και της άλιπης σωματικής μάζας σαν αποτέλεσμα προπόνησης με αντιστάσεις.

Ωστόσο, οι ευεργετικές αυτές επιδράσεις του συμπληρώματος ΗΜΒ φαίνεται να ισχύουν για νέα απροπόνητα άτομα κι όχι για καλά προπονημένους, αθλητές ή ηλικιωμένα άτομα. Σε αθλητές υψηλού επιπέδου το ΗΜΒ μπορεί να είναι αποτελεσματικό μόνο παράλληλα με χορήγηση κρεατίνης και σκευάσματος αμινοξέων-υδατανθράκων.

Το ΗΜΒ είναι νόμιμο συμπλήρωμα και δε συγκαταλέγεται στις απαγορευμένες στον πρωταθλητισμό ουσίες. Τα επιστημονικά δεδομένα έως σήμερα δεν αποκαλύπτουν παρενέργειες και ανεπιθύμητες δράσεις του συμπληρώματος, ακόμα και σε μεγάλες ποσότητες χορήγησης.

Στο εμπόριο βρίσκεται με τη μορφή κάψουλας που περιέχει και ασβέστιο, ενώ η κάθε κάψουλα περιέχει 250-750 mg ΗΜΒ.

Συμπερασματικά, το ΗΜΒ αποτελεί ένα ασφαλές συμπλήρωμα το οποίο μπορεί να βοηθήσει νέα απροπόνητα άτομα να βελτιώσουν τη δύναμή τους και να αυξήσουν την άλιπη σωματική τους μάζα στα πλαίσια ενός προσαρμοσμένου προγράμματος γυμναστικής με αντιστάσεις.

Αναφορικά με τη χρήση του από προπονημένους αθλητές υψηλού επιπέδου, το συμπλήρωμα ΗΜΒ μπορεί να είναι ευεργετικό μόνο με παράλληλη λήψη κρεατίνης και σκευάσματος αμινοξέων-υδατανθράκων.