Η πανδημία κορωνοϊού ανέδειξε τη Λοιμωξιολογία ως εξειδίκευση πρώτης γραμμής για την αντιμετώπιση παθογόνων, τη χάραξη πολιτικών, την προετοιμασία και τον χειρισμό έκτακτων καταστάσεων Δημόσιας Υγείας. Στη μεταπανδημική περίοδο, κι ενώ οι προκλήσεις παραμένουν σε κρίσιμα ζητήματα όπως η αντιμετώπιση της μικροβιακής αντοχής, αλλά και η ετοιμότητα για την επόμενη υγειονομική κρίση, θα περίμενε κάποιος πως θα ήταν αυξημένο το ενδιαφέρον νέων επιστημόνων να στραφούν προς τη συγκεκριμένη εξειδίκευση.

Ωστόσο, αυτό παραμένει περιορισμένο, όπως καταδεικνύει έρευνα της Ελληνικής Εταιρείας Χημειοθεραπείας. Συγκεκριμένοι παράγοντες, όπως η σύνδεση της Λοιμωξιολογίας με την ειδικότητα της Παθολογίας, οι ελλείψεις σε υποδομές και η επαγγελματική εξουθένωση των γιατρών λειτουργούν αποτρεπτικά.

Μιλώντας στο iatronet.gr, o επίκουρος καθηγητής Παθολογίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Βασίλειος Πετράκης (φωτογραφία), ερμηνεύει τα ευρήματα της έρευνας, τα οποία παρουσίασε ο ίδιος στο 8ο Πανελλήνιο Επιστημονικό Συνέδριο Λοιμωξιολογίας στη Θεσσαλονίκη.

Η έρευνα

Η πανελλήνια έρευνα διεξήχθη από την Ελληνική Ομάδα για τη Συμβουλευτική της Καριέρας Νεότερων Επιστημόνων στην Αντιμικροβιακή Θεραπεία και Αντοχή της Ελληνικής Εταιρείας Χημειοθεραπείας, με επιστημονικά υπεύθυνη την Ευδοξία Κυριαζοπούλου. Στόχο είχε να διερευνήσει την πρόθεση νέων επιστημόνων να εξειδικευτούν στη Λοιμωξιολογία.

Μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας με ανώνυμη συμμετοχή, ειδικά σχεδιασμένο ερωτηματολόγιο διανεμήθηκε κατά την περίοδο από 17 Σεπτεμβρίου ως 16 Νοεμβρίου:

  • Σε φοιτητές Ιατρικής του 4ου, 5ου και 6ου έτους σπουδών.
  • Σε ειδικευόμενους Παθολογίας και Παιδιατρικής.
  • Σε απόφοιτους του μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών λοιμωξιολογίας του ΕΚΠΑ.

Μεταξύ άλλων, αναλύθηκαν διάφορα δημογραφικά χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων, το εργασιακό περιβάλλον, την εμπειρία τους σε ερευνητικά προγράμματα, την ικανοποίησή τους από την εκπαίδευση σε κοινές και πιο ειδικές λοιμώξεις, και τέλος η πρόθεση εξειδίκευσης στη λοιμωξιολογία και οι λόγοι σε περίπτωση άρνησης.

Συνολικά, συμμετείχαν 556 άτομα, εκ των οποίων οι 310 ήταν φοιτητές ιατρικής, οι 192 ειδικευόμενοι Παθολογίας και Παιδιατρικής και 54 απόφοιτοι του ΠΜΣ Λοιμωξιολογίας.

Η πλειοψηφία των συμμετεχόντων ανέφερε πως είχε ικανοποιητική εκπαίδευση σε κοινές λοιμώξεις, αλλά περιστασιακή σε πιο ειδικές, όπως η HIV λοίμωξη και η φυματίωση.

Στο σύνολο του δείγματος, το 34,7% δήλωσε πως επιθυμεί να εξειδικευτεί στη λοιμωξιολογία, με το ποσοστό να είναι χαμηλότερο στους φοιτητές, υψηλότερο στους ειδικευόμενους και ακόμη περισσότερο στους απόφοιτους του ΠΜΣ. "Το ποσοστό αυτό θεωρείται χαμηλό, σε σχέση με τις ανάγκες κάλυψης, αν λάβει κανείς υπόψη του ότι η μελέτη αποτυπώνει την εικόνα από έναν πληθυσμό που βρίσκεται γύρω από πανεπιστημιακές κλινικές και μονάδες λοιμώξεων, σε ένα περιβάλλον που υπάρχει μια επαφή με τη λοιμωξιολογία", εξηγεί ο κ. Πετράκης.

Οι λόγοι της απροθυμίας

Μια από τις κυριότερες αιτίες της απροθυμίας είναι το γεγονός ότι υποψήφιοι πρέπει να ειδικευτούν πρώτα στην Παθολογία ή την Παιδιατρική για να ακολουθήσουν στη συνέχεια την συγκεκριμένη εξειδίκευση.

"Υπάρχει μια γενική αρνητικότητα απέναντι στην Παθολογία, μια ειδικότητα που συνδέεται με πολύ μεγάλο φόρτο εργασίας και πολλά ζητήματα στο νοσοκομείο, γεγονός που λειτουργεί αποτρεπτικά για κάποιους που μπορεί να έχουν ενδιαφέρον σε επιστημονικό και ακαδημαϊκό επίπεδο", εξηγεί ο επίκουρος καθηγητής, προσθέτοντας πως σε πολλές χώρες του κόσμου η Λοιμωξιολογία αποτελεί αυτόνομη ειδικότητα. "Παράλληλα, σκέφτονται πως ακόμη κι αν γίνουν λοιμωξιολόγοι, πολλοί θα αναγκαστούν στην πράξη να εργάζονται παράλληλα και σαν παθολόγοι, συνδυάζοντας πολλά αντικείμενα", συμπληρώνει.

Οι συμμετέχοντες προτείνουν ως μέτρα που θα αναθερμάνουν το ενδιαφέρον νέων επιστημόνων, την εκπαίδευση για μικρά χρονικά διαστήματα σε εξειδικευμένα κέντρα λοιμωξιολογίας στο εξωτερικό, την πιο οργανωμένη εκπαίδευσή τους σε ειδικά θέματα λοιμώξεων, καθώς και την ενεργή συμμετοχή τους σε ερευνητικά προγράμματα πρόληψης των λοιμώξεων και της αντιμικροβιακής επιμελητείας.

Χρειαζόμαστε νέους λοιμωξιολόγους

Όπως επισημαίνει ο κ. Πετράκης, οι προσδοκίες πως η εμπειρία της πανδημίας θα προσέλκυε νέους επιστήμονες στη Λοιμωξιολογία, δεν  επαληθεύτηκαν, επειδή συνδέθηκε με πολύ μεγάλο φόρτο εργασίας και επειδή στη διάρκεια της πανδημίας οι συνθήκες δεν ήταν ευνοϊκές για την εκπαίδευση νέων παθολόγων.

Ο ίδιος θεωρεί κρίσιμη την προσέλκυση νέων επιστημόνων, τόσο για την διαχείριση του μείζονος ζητήματος της μικροβιακής αντοχής, όσο και για την προετοιμασία για επόμενες κρίσεις Δημόσιας Υγείας. "Η μικροβιακή αντοχή είναι από τους μεγαλύτερους κινδύνους που συναντάμε καθημερινά στην κλινική πράξη», παρατηρεί, υπογραμμίζοντας πως «πολλές φορές χρειάζονται στοχευμένες παρεμβάσεις από λοιμωξιολόγο, που έχει πιο ειδικές γνώσεις για την κατάλληλη αγωγή που θα πάρει κάποιος ο οποίος είναι αποικισμένος ή έχει λοίμωξη από πολυανθεκτικά παθογόνα. Το μέλλον για τις λοιμώξεις από αυτά τα παθογόνα φαίνεται αρκετά δυσοίωνο".

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Ψωρίαση: Ανακαλύφθηκε η αιτία που ορισμένoι εμφανίζουν ψωριασική αρθρίτιδα
SYFATHESS Conference 2026 από τον Όμιλο Επιχειρήσεων ΣΥ.ΦΑ. Θεσσαλονίκης
''Σοβαρά εμπόδια στην ισότιμη πρόσβαση κωφών και βαρήκοων πολιτών σε δημόσιες υπηρεσίες και βασικές συναλλαγές στη Θεσσαλονίκη και σε όλη τη χώρα''