Γράφει η Λαμπρίνα Μπαρμπετάκη, μέλος ΔΣ και τ. πρόεδρος PIF, διευθύνουσα σύμβουλος και πρόεδρος της AbbVie Φαρμακευτικής Ελλάδας, Κύπρου & Μάλτας
Ζούμε σε μια εποχή που η μοναδική σταθερά είναι η μεταβλητότητα. Την τελευταία δεκαετία, η ανθρωπότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια διαδοχή κρίσεων που δοκιμάζουν τις αντοχές των κοινωνιών, των οικονομιών και, πρωτίστως, των συστημάτων Υγείας. Από την υγειονομική καταιγίδα της πανδημίας έως τις γεωπολιτικές αναταράξεις και την ενεργειακή αστάθεια, ο κλάδος της φαρμακοβιομηχανίας βρίσκεται στο επίκεντρο της κρίσης. Σε αυτό το περιβάλλον, η ερώτηση είναι πώς θα υπερβούμε την κάθε κρίση και τις πολλαπλές παρενέργειές της, μετατρέποντας την αβεβαιότητα σε ευκαιρία για δομική ανασυγκρότηση.
Για μια πολυεθνική εταιρεία βιοτεχνολογίας, η προσαρμογή σε αυτές τις συνθήκες είναι αποτέλεσμα δυνατοτήτων προβλεψιμότητας και στρατηγικού σχεδιασμού. Παρά το μέγεθος και τους πόρους τους, οι πολυεθνικοί οργανισμοί δεν είναι άτρωτοι. Η επιβίωση και η ανάπτυξη με τις ελάχιστες δυνατές απώλειες προϋποθέτουν ένα σύγχρονο «οπλοστάσιο», που βασίζεται σε τρεις πυλώνες: την ψηφιακή επιτάχυνση, την ευελιξία της εφοδιαστικής αλυσίδας και, κυρίως, την επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο. Το μεγαλύτερο όπλο μας είναι η ικανότητα να παράγουμε γνώση και καινοτομία κάτω από συνθήκες πίεσης, διασφαλίζοντας ότι ο ασθενής θα συνεχίσει να έχει πρόσβαση στη θεραπεία του, ανεξάρτητα από τις παγκόσμιες οικονομικές διακυμάνσεις.
Τα μαθήματα που αποκομίσαμε από αυτές τις δοκιμασίες είναι πολύτιμα και, ναι, το πάθημα έγινε μάθημα. Η κρίση μάς δίδαξε ότι η θωράκιση της Υγείας δεν αποτελεί κόστος αλλά μια τριπλή επένδυση: στους ασθενείς που προσδοκούν την καινοτομία, στο σύστημα Υγείας που απαιτεί βιωσιμότητα και στην οικονομία που αναζητά αναπτυξιακούς πυλώνες. Αυτό είναι εξάλλου και το στρατηγικό αποτύπωμα των εταιρειών του PIF. Μέσα από αυτή την προσέγγιση, οι εταιρείες μας έγιναν πιο εξωστρεφείς, πιο συνεργατικές και πιο ταχύρρυθμες, αφήνοντας πίσω την αποσπασματική αντιμετώπιση των προβλημάτων. Σήμερα, λειτουργούμε με μοντέλα πρόβλεψης (predictive modeling) και ανθεκτικότητας που μας επιτρέπουν να βρισκόμαστε ένα βήμα μπροστά από την επόμενη πρόκληση, διασφαλίζοντας την κοινωνική συνοχή.
Ωστόσο, οι γεωπολιτικές εξελίξεις, με πιο πρόσφατη την ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή, προσθέτουν νέα επίπεδα πολυπλοκότητας. Η περιοχή αυτή αποτελεί κρίσιμο κόμβο για το παγκόσμιο εμπόριο και την ενέργεια. Ακόμη και αν η σύρραξη τερματιστεί άμεσα, οι μεσο-μακροπρόθεσμες επιπτώσεις είναι υπαρκτές. Οι αυξήσεις στο κόστος παραγωγής και μεταφοράς, καθώς και οι πιέσεις στις πρώτες ύλες, δημιουργούν ένα εξαιρετικά δυσμενές περιβάλλον που μπορεί να οδηγήσει σε ελλείψεις φαρμάκων σε παγκόσμιο επίπεδο. Η Ελλάδα, ως μέρος αυτής της αλυσίδας, δεν μένει ανεπηρέαστη. Είναι σαφές ότι απαιτείται διεθνής συνεργασία για τη διασφάλιση των εμπορικών δρόμων, αλλά και εθνική εγρήγορση για τη διαχείριση των αποθεμάτων. Σε αυτό το ήδη επιβαρυμένο τοπίο, η χώρα μας καλείται να διαχειριστεί μια διπλή πρόκληση, καθώς η διεθνής αστάθεια προσκρούει σε μια εγχώρια δημοσιονομική πίεση που έχει φτάσει σε οριακό σημείο. Είναι ενδεικτικό ότι ενώ η συνολική δαπάνη αυξήθηκε κατά 70% από το 2019, η δημόσια κάλυψη υποχώρησε στο 36%, μετακυλίοντας το βάρος στη βιομηχανία, μέσω ενός clawback που αγγίζει το 77% στα νοσοκομεία, τιμωρώντας ουσιαστικά την καινοτομία.
Σε αυτό το σημείο, ο ρόλος της πολιτείας είναι καθοριστικός. Για να θωρακιστούν οι ελληνικές θυγατρικές των διεθνών εταιρειών καινοτομίας, απαιτείται μια νέα «κοινωνική συμφωνία» με το κράτος, που θα βασίζεται σε τολμηρές παρεμβάσεις: από την άμεση ανάληψη της ευθύνης για το κόστος των μέτρων προστατευτισμού και τη θέσπιση ενός ανώτατου ορίου συνυπευθυνότητας (cap) στο 50%, μέχρι τον έγκαιρο σχεδιασμό διορθωτικών μέτρων για την περίοδο 2026-2027. Χρειαζόμαστε τη σύναψη ενός Framework Agreement, με κοινούς στόχους την αντιμετώπιση του κατακερματισμού των προϋπολογισμών που στρεβλώνει την αγορά, αλλά και την πλήρη αξιοποίηση της ψηφιοποίησης και των δεδομένων (RWE), ώστε να ελεγχθεί η δαπάνη χωρίς να στερηθεί ο Έλληνας ασθενής το δικαίωμα στην κορυφαία φαρμακευτική φροντίδα. Μόνο μέσα από ένα σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο μπορούμε να ανακόψουμε την τάση αποεπένδυσης στην κλινική έρευνα και στο ανθρώπινο δυναμικό.
Κλείνοντας, η αποστολή του PhARMA Innovation Forum είναι ξεκάθαρη. Εκπροσωπούμε 31 από τις μεγαλύτερες εταιρείες που φέρνουν το μέλλον της ιατρικής στο παρόν. Η Ελλάδα έχει την ευκαιρία να καταστεί κέντρο καινοτομίας στην Ευρώπη, αρκεί να αντιμετωπίσουμε την Υγεία ως εθνικό κεφάλαιο. Οι κρίσεις θα συνεχίσουν να υπάρχουν, αλλά η δική μας δέσμευση παραμένει αδιαπραγμάτευτη: να μετατρέπουμε την επιστημονική πρωτοπορία σε ελπίδα ζωής, θωρακίζοντας το αύριο των επόμενων γενεών.
Προσθέστε το iatronet.gr στο DiscoverΕιδήσεις υγείας σήμερα
Ρήξη μηνίσκου: Ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοούμε
Ευρωπαϊκή "πρεμιέρα" νέας τεχνολογίας για το χειρουργείο του εντέρου στο Τιρόλο
ΚΕΤΕΚΝΥ: 2η Διαβούλευση επί των καταλόγων διαγνώσεων ICD-10-GrM και ιατρικών πράξεων ΕΤΙΠ