Εξειδικευμένοι επιστήμονες θα μιλήσουν για τα νεότερα αντιαιμοπεταλιακά και αντιπηκτικά φάρμακα που μειώνουν σημαντικά τη νοσηρότητα και τη θνητότητα των πασχόντων από οξέα στεφανιαία σύνδρομα ή σοβαρές καρδιακές αρρυθμίες, αλλά και για τις νεότερες θεραπείες για την αντιμετώπιση της δυσπιλιδαιμίας που ελαττώνουν σε επίπεδα κάτω των 70 mg/dl την κακή (LDL) χοληστερόλη.

Ιδιαίτερη αναφορά θα γίνει σε ερευνητικό σκεύασμα που μειώνει σημαντικά όχι μόνο την πιθανότητα νέου εμφράγματος αλλά και τους θανάτους από... καρκίνο, καθώς και σε συνδυασμένο φάρμακο που βελτιώνει θεαματικά την επιβίωση των πασχόντων από καρδιακή ανεπάρκεια.

«Το επιστημονικό και κλινικό έργο αποδεικνύεται επωφελές για τον ιατρό και δη τον νοσοκομειακό όταν συνδυάζεται και με συνεχή εκπαιδευτική δραστηριότητα. Εξαιτίας αυτού του γεγονότος επιβάλλεται η δημιουργία και η υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων και συνεδρίων με στόχο τη συνεχή, πολυδιάστατη και επίκαιρη ενημέρωση», λέει ο Δρ. Αθανάσιος Γ. Τρίκας, συντονιστής διευθυντής της Καρδιολογικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών «Η ΕΛΠΙΣ». Και συνεχίζει: «Αυτός είναι ο στόχος της 6ης Ετήσιας Διημερίδας της Καρδιολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου ΕΛΠΙΣ με θεματικό αντικείμενο “Φαρμακευτική Θεραπεία Καρδιαγγειακών Παθήσεων”, που πραγματοποιείται στο Ξενοδοχείο Caravel στις 15-16 Σεπτεμβρίου 2017, με τη συμμετοχή διακεκριμένων και έμπειρων ομιλητών στο συγκεκριμένο πεδίο της Καρδιολογίας».

Όπως εξηγεί ο Δρ. Τρίκας, τα τελευταία χρόνια οι πρόοδοι που έχουν συντελεστεί στην Καρδιολογία, τόσο σε επίπεδο πρόληψης όσο και θεραπείας, είναι συνεχείς υπό το φως των νεότερων πολυκεντρικών μελετών, οι οποίες παρέχουν διαρκώς νέα μηνύματα για τις παθήσεις της καρδιάς. 

Πληθώρα πρόσφατων μελετών επιβεβαιώνουν τον ευεργετικό ρόλο νεότερων φαρμάκων εναντίον της στεφανιαίας νόσου και ιδιαίτερα στην αντιμετώπιση των οξέων στεφανιαίων συνδρόμων. Η στεφανιαία νόσος αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτου στις προηγμένες χώρες και μια από τις κύριες εκδηλώσεις της είναι τα οξέα στεφανιαία σύνδρομα που σχετίζονται με αυξημένη θνητότητα και νοσηρότητα εάν δεν αντιμετωπιστούν άμεσα και με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Η άμεση επεμβατική αντιμετώπιση των εμφραγμάτων με τη χρήση των νεότερων φαρμάκων οδηγεί σε σημαντική μείωση των επιπλοκών τους. Οι γιατροί έχουν στη διάθεσή τους νεότερα αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά φάρμακα που διευκολύνουν το έργο του επεμβατικού Καρδιολόγου, αυξάνουν την αποτελεσματικότητα των επεμβατικών τεχνικών, έχουν λιγότερες παρενέργειες από τα παλαιότερα και τελικά οδηγούν σε μείωση της νοσηρότητας και θνητότητας τόσο ενδονοσοκομειακά όσο και στο απώτερο μέλλον των στεφανιαίων ασθενών. Τα φάρμακα αυτά χορηγούνται ενδοφλέβια, υποδόρια ή από το στόμα τόσο στην οξεία αντιμετώπιση του εμφράγματος, όσο και μακροχρόνια (έως 2-3 χρόνια έπειτα από αυτό, ανάλογα την περίπτωση) για την μείωση των υποτροπών, με βάση τα δεδομένα μεγάλων πολυκεντρικών μελετών.

Επειδή όμως η πρόληψη είναι πάντοτε καλύτερη της θεραπείας, σημαντική είναι η προσφορά των νεότερων φαρμάκων στην αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνου για στεφανιαία νόσο και κυρίως στην αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας. Με τα παλαιότερα φάρμακα μπορούσαν να επιτευχθούν αρκετά χαμηλά επίπεδα χοληστερόλης, η οποία αποτελεί ένα σημαντικό παράγοντα αθηροσκλήρυνσης, χωρίς όμως να μπορούν πάντα οι ασθενείς να φθάνουν τους στόχους που έχουν θεσπίσει οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες. Ωστόσο με την προσθήκη στη θεραπευτική φαρέτρα των αναστολέων PCSK9 μπορεί να επιτευχθεί σημαντική ελάττωση των επιπέδων της LDL χοληστερόλης, κατά 50-60% επιπλέον από αυτήν που παρέχει η χορήγηση στατινών. Οι αναστολείς αυτοί είναι ενέσιμοι και ιδιαίτερα χρήσιμοι στους ασθενείς με οικογενή υπερχοληστερολαιμία, με δυσανεξία στις στατίνες και για εκείνους που είναι υψηλού κινδύνου και έχουν ως στόχο τη μείωση της LDL χοληστερόλης σε επίπεδα μικρότερα των 70mg/dl. Σύμφωνα με τη μεγάλη πολυκεντρική μελέτη FOURIER, η χρήση των αναστολέων PCSK9 οδηγεί σε μείωση κατά 15% περισσότερο του καρδιαγγειακού κινδύνου (καρδιακή προσβολή, εγκεφαλικό επεισόδιο κ.λπ.) όταν τα φάρμακα αυτά προστίθενται στις στατίνες, σε σύγκριση με την προσθήκη στην αγωγή ενός εικονικού φαρμάκου.

Πέρα από τη χορήγηση των υπολιπιδαιμικών φαρμάκων, ένα τελείως νέο φάρμακο που φέρνει επανάσταση και θα μπορούσε να αποτρέψει χιλιάδες καρδιακές προσβολές και θανάτους από καρκίνο, παρουσιάστηκε πολύ πρόσφατα στο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Καρδιολογίας στη Βαρκελώνη και θα συζητηθεί επίσης στο Συνέδριο του Νοσοκομείου ΕΛΠΙΣ. Συγκεκριμένα το αντιφλεγμονώδες φάρμακο κανακινουμάμπη το οποίο χορηγήθηκε σε 10.000 καρδιοπαθείς, μείωσε την πιθανότητα νέου εμφράγματος κατά 25%, έναντι 15% των στατινών, καθώς επίσης και τους θανάτους από καρκίνο κατά 51%. Επίσης μείωσε κατά 15% τη συχνότητα των καρδιακών ισχαιμικών συμβαμάτων σε υπολιπιδαιμικούς ασθενείς. Το φάρμακο αυτό εισάγει μια «νέα εποχή» στη θεραπεία των καρδιοπαθειών, καθώς λειτουργεί με εντελώς διαφορετικό τρόπο από τις συμβατικές θεραπείες.

Όσον αφορά τους ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια, η οποία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες επιπλοκές της στεφανιαίας νόσου, σημαντική πρόοδο αποτελεί την τελευταία διετία η είσοδος στο φαρμακευτικό οπλοστάσιο εναντίον της ενός φαρμάκου (συνδυασμός sacubitril/valsartan) που βελτιώνει θεαματικά την επιβίωσή τους (μείωση της νοσηρότητας και θνητότητας σε ποσοστό >20% επιπλέον των άλλων γνωστών σκευασμάτων). Ειδικά για τους ασθενείς με τελικού σταδίου καρδιακή ανεπάρκεια, δεν είναι μακριά η παρασκευή μιας τεχνητής καρδιάς στο Εργαστήριο και η εφαρμογή της στη κλινική πράξη, σε μια περίοδο που υπάρχει έλλειψη μοσχευμάτων-δοτών και ο μέσος χρόνος αναμονής για ένα μόσχευμα, π.χ. στις ΗΠΑ, είναι περίπου 600 ημέρες και συνεχώς αυξάνεται.

Στο πεδίο των αρρυθμιών που συχνά ταλαιπωρούν τους καρδιολογικούς ασθενείς, με συχνότερη την κολπική μαρμαρυγή, επίσης έχει παρατηρηθεί σημαντική πρόοδος. Ένας από τους στόχους είναι η μείωση των υποτροπών, γεγονός που επιτυγχάνεται με τα νεότερα αντιαρρυθμικά φάρμακα τα οποία είναι πιο αποτελεσματικά και με λιγότερες παρενέργειες έναντι των παλαιοτέρων. Η σημαντικότερη όμως πρόοδος έχει πραγματοποιηθεί με την ευρεία χρήση των νεότερων αντιπηκτικών φαρμάκων. Τα φάρμακα αυτά, πέραν των δεδομένων των μεγάλων κλινικών μελετών που τα καταξίωσαν, έχουν πλέον εδραιωθεί από την ευρεία κλινική χρήση, έχουν μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στη μείωση των εγκεφαλικών και άλλων εμβολικών συμβαμάτων, λιγότερες παρενέργειες και αιμορραγίες, μπορούν να χορηγηθούν χωρίς διατροφικούς περιορισμούς και δεν χρειάζονται συχνούς εργαστηριακούς ελέγχους, με αποτέλεσμα να είναι ιδιαίτερα δελεαστικά στη χρήση τους, πέραν των άλλων σημαντικών πλεονεκτημάτων που έχουν για τους ασθενείς.

Στο συνέδριο «Φαρμακευτική Θεραπεία Καρδιαγγειακών Παθήσεων» θα γίνει τέλος λεπτομερής αναφορά στις διάφορες επιμέρους καρδιακές παθήσεις και ιδιαίτερα στις νεότερες μεθόδους θεραπευτικής παρέμβασης και ανακούφισης των πασχόντων από αυτές, με την είσοδο στην κλινική πράξη νέων φαρμακευτικών παραγόντων.