"Για το 2026 ο στόχος του ΙΦΕΤ είναι ξεκάθαρος: να μηδενίσουμε τις ελλείψεις, ώστε κανένας ασθενής να μη στερείται το φάρμακό του, τη στιγμή που το χρειάζεται", λέει στο iatronet.gr η διευθύνουσα σύμβουλος του Ινστιτούτου Φαρμακευτικής Ερευνας και Τεχνολογίας, κα. Ελευθερία Τοκατλίδη, τονίζοντας ότι στην υγεία ο χρόνος δεν είναι πολυτέλεια – είναι μέρος της θεραπείας. Αυτός είναι και ο πυρήνας της δουλειάς του ΙΦΕΤ αλλά και το προσωπικό της στοίχημα: να μην επιτρέπουμε να χάνεται χρόνος, εκεί όπου κάθε λεπτό έχει αξία.

Στις δύσκολες εξισώσεις που έπρεπε να λύσετε με την ανάληψη των καθηκόντων σας ήταν αφενός η διασφάλιση της απρόσκοπτης πρόσβασης των ασθενών σε ενδεδειγμένες θεραπείες που δεν κυκλοφορούν στην ελληνική αγορά και αφετέρου η εξοικονόμηση στο σύστημα. Τα καταφέρατε; Τι εξοικονόμηση θα δείξει φέτος το ΙΦΕΤ και πώς το πετύχατε; Ισως με καλύτερη έρευνα αγορών, όσον αφορά τις τιμές; Τι ποσοστιαία μείωση στην τιμή αγοράς έχετε πετύχει;

Όταν ανέλαβα ως Διευθύνουσα Σύμβουλος στο Ινστιτούτο Φαρμακευτικής Έρευνας και Τεχνολογίας, η πρόκληση ήταν διπλή: Αφενός να διασφαλίσουμε την πρόσβαση των ασθενών σε θεραπείες που συχνά δεν υπάρχουν στη χώρα και αφετέρου να περιορίσουμε τη φαρμακευτική δαπάνη, χωρίς καμία υποχώρηση στην ποιότητα.
Προσέξτε. Στην πράξη, αυτά δεν είναι αντικρουόμενα. Μπορούν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά και αποτελεσματικά, όταν υπάρχει σωστή οργάνωση, σχέδιο, διαφάνεια επιμονή και αξιοποίηση των κατάλληλων εργαλείων.
Οι αριθμοί είναι απολύτως σαφείς και αποδεικνύουν ότι, όταν υπάρχει σχέδιο και συνέπεια στην υλοποίηση, το αποτέλεσμα είναι μετρήσιμο και ουσιαστικό. 

Καταφέραμε το 2024 να μειώσουμε τη μέση τιμή αγοράς κατά 20,3%, ενώ η μέση τιμή πώλησης ανά τεμάχιο έπεσε από τα 87 στα 69 ευρώ το 2024. Σωρευτικά, για τη διετία 2024–2025, η συνολική μείωση του κόστους προμήθειας, σε σύγκριση με το 2023, ξεπερνά τα 73,5 εκατ. ευρώ μεταφέροντας σωρευτικό όφελος στους ασθενείς και συνολικά στο σύστημα υγείας.

Ειδικότερα, για τα 217 φάρμακα που κυκλοφορούσαν το 2023 και παρουσίασαν μείωση της τιμής προμήθειας τους, η μεσοσταθμική μείωση ανέρχεται στο 24,2%, ενώ για το σύνολο των φαρμάκων η μεσοσταθμική μείωση κόστους προμήθειας αγγίζει το 20%.

Αυτό ήταν αποτέλεσμα μεθοδικής και συστηματικής δουλειάς: με δυναμική έρευνα αγοράς, συγκριτικές προσφορές, επέκταση και πιστοποίηση του δικτύου προμηθευτών και πλήρη εποπτεία των τιμών σε πραγματικό χρόνο μέσω ψηφιακών συστημάτων.

Η ουσία όμως δεν βρίσκεται στους αριθμούς, αλλά στο τι σημαίνουν. Προσφέραμε θεραπεία σε περισσότερους ασθενείς, εξορθολογίζοντας όμως και το κόστος για το σύστημα υγείας. Αυτή ήταν η δύσκολη εξίσωση που είχαμε μπροστά μας και αποδείξαμε ότι μπορεί να επιλυθεί με τρόπο ουσιαστικό και μετρήσιμο.

Για το 2025 πού εκτιμάτε ότι θα φτάσουν οι εισαγωγές σκευασμάτων από το ΙΦΕΤ; Μπορούμε να τα κατανείμουμε ανά θεραπευτική κατηγορία; Πώς θα διαμορφωθεί η δαπάνη για το 2025 έναντι του 2024 και ποιος είναι ο στόχος για το 2026;

Το 2025, έχουμε κινηθεί ανοδικά στις εισαγωγές, φέραμε 80 νέα φάρμακα που μόλις πήραν άδεια ΕΜΑ ή FDA, ακριβώς επειδή το απαιτούσαν οι ανάγκες των ασθενών σε νέες θεραπείες, οι οποίες δεν είναι διαθέσιμες στη χώρα. Ήδη, διακινούμε περίπου 850 διαφορετικά σκευάσματα – κυρίως ορφανά φάρμακα και φάρμακα υψηλής τεχνολογίας, που δεν κυκλοφορούν στην Ελλάδα. Η μεγαλύτερη αύξηση καταγράφεται στις σπάνιες και πολύπλοκες παθήσεις, όπου το ΙΦΕΤ έχει ουσιαστικό ρόλο ως φορέας κάλυψης των κενών, που δεν μπορεί να καλύψει η αγορά. Και αυτό αποδεικνύει ότι το μοντέλο μας λειτουργεί: προσφέρουμε πρόσβαση σε περισσότερους ασθενείς, αλλά με έλεγχο του κόστους προς όφελος του δημοσίου συμφέροντος.

Για το 2026, ο στόχος είναι εξίσου φιλόδοξος. Να σταθεροποιήσουμε τη συνολική δαπάνη και να μειώσουμε τον χρόνο για την εισαγωγή των νέων θεραπειών. Θέλουμε η Ελλάδα να μην υστερεί σε κρίσιμες θεραπείες, που κυκλοφορούν διεθνώς και ο ασθενής να νιώθει ασφάλεια και να λαμβάνει τη μέγιστη υποστήριξη από το δημόσιο σύστημα υγείας. Και θα τα καταφέρουμε.

Μια μόνιμη γκρίνια είναι χρόνοι αναμονής παραλαβής του σκευάσματος. Αυτοί έχουν μειωθεί;

Ναι, και μάλιστα σημαντικά. Το 2023, ο χρόνος παραλαβής μπορούσε να φτάσει τους δύο ή και τρεις μήνες, ακόμη και τέσσερις. Σήμερα μιλάμε για 7–10 ημέρες στις περισσότερες περιπτώσεις και στα δε νέα φάρμακα που για πρώτη φορά εισάγονται στην χώρα ο χρόνος δεν ξεπερνά τον 1 μήνα . Η μείωση αυτή δεν οφείλεται σε μεμονωμένες ενέργειες, αλλά σε συνολική αλλαγή κουλτούρας και μοντέλου εργασιών: ψηφιακός έλεγχος, forecasting, στρατηγικά αποθέματα, νέα δίκτυα προμηθευτών και ταχύτατες διαδικασίες έγκρισης σε συνεργασία με τον ΕΟΦ. Στην υγεία ο χρόνος δεν είναι πολυτέλεια – είναι μέρος της θεραπείας. Αυτός είναι και ο πυρήνας της δουλειάς μας: να μην επιτρέπουμε να χάνεται χρόνος, εκεί όπου κάθε λεπτό έχει αξία.

Παρά τις προσπάθειες, παρατηρούνται ακόμη ελλείψεις στην αγορά. Τι έχετε κάνει για την κάλυψη των αναγκών των ασθενών;

Οι ελλείψεις φαρμάκων είναι παγκόσμιο φαινόμενο, το οποίο φυσικά, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποκλειστικά σε εθνικό επίπεδο. Η δική μας ευθύνη στο ΙΦΕΤ είναι να διασφαλίζουμε ότι αυτό το πρόβλημα δεν μεταφέρεται στον ασθενή. Και εκεί, έχουμε κάνει ουσιαστικά βήματα. Μέσα από έγκαιρη πρόβλεψη αναγκών, στρατηγικά αποθέματα και στοχευμένες εισαγωγές, καταφέραμε να περιορίσουμε δραστικά τις ελλείψεις σε κρίσιμα σκευάσματα. Για το 2026 ο στόχος μας είναι ξεκάθαρος: να μηδενίσουμε τις ελλείψεις, ώστε κανένας ασθενής να μη στερείται το φάρμακό του, τη στιγμή που το χρειάζεται.

2026. Πού θα εστιάσει τη στρατηγική του το ΙΦΕΤ και γιατί; Πού θεωρείτε ότι υπάρχουν περαιτέρω περιθώρια βελτίωσης και με ποιους τρόπους θα επιτευχθεί αυτό;

Το 2026 εστιάζουμε προς τρεις κατευθύνσεις: Πρώτον – όπως προανέφερα - να εξαλείψουμε τις ελλείψεις στα κρίσιμα φάρμακα: από τα 112 σκευάσματα με οριακό απόθεμα το 2023, φτάσαμε στα 8. Ο στόχος είναι να φτάσουμε στο μηδέν.

Δεύτερον, να ενισχύσουμε τη Μονάδα Ακτινοβόλησής μας στη Μαγούλα. Και τρίτον, να αναβαθμίσουμε την τεχνολογική και θεσμική μας υποδομή.

Το 2026, θα λειτουργήσει νέο portal, που θα βελτιώσει την εξυπηρέτηση ασθενών και συναλλασσόμενων με τον οργανισμό μας, προωθώντας τη διαφάνεια και τη λογοδοσία. Όι ασθενείς θα μπορούν μέσω της νέας ψηφιακής πλατφόρμας να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο την πορεία του φαρμάκου τους, λαμβάνοντας αυτόματες ειδοποιήσεις για την παραλαβή του.

Παράλληλα, θέλουμε να μειώσουμε ακόμη περισσότερο την αναμονή χρόνου παράδοσης του φαρμάκου, να εκσυγχρονίσουμε τηνΜονάδα παραγωγής μας στην Παλλήνη αλλά και να μειώσουμε το περιβαλλοντικό μας αποτύπωμα.

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Μικραίνει ο εγκέφαλος όσο μεγαλώνουμε;
Συλλυπητήριο μήνυμα κ. Διονυσίου Φιλιώτη για την εκδημία της Κλεοπάτρας Σαμούρκα
Παιδική κώφωση: Εντοπίστηκαν πάνω από 200 γονιδιακές μεταλλάξεις