Επτά εκατομμύρια παιδιά έχουν γεννηθεί παγκοσμίως με την ιατρικώς υποβοηθούμενη αναπαραγωγή. Οι αριθμοί διαφέρουν από χώρα σε χώρα, ανάλογα με τις δυνατότητες που δίνει η νομοθεσία και η πρόοδος της επιστήμης. Στην Ελλάδα, το νομικό πλαίσιο είναι από τα πλέον επιτρεπτικά, καθώς διαδικασίες που δεν επιτρέπονται σε άλλες χώρες, επιτρέπονται στη χώρα μας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να έρχονται ζευγάρια από άλλες χώρες, προκειμένου να επωφεληθούν από τις γνώσεις των γιατρών μας και να αξιοποιήσουν το πάρα πολύ ευνοϊκό νομοθετικό πλαίσιο.

Τα παραπάνω αναφέρει σε συνέντευξή της στο iatronet.gr η κ. Ισμήνη Κριάρη (φωτογραφία), κοσμήτωρ της Σχολής Ανθρωπιστικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Keele, τέως πρύτανης του Παντείου και πρόεδρος της Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, με αφορμή την πραγματοποίηση πρωτοποριακής ημερίδας για την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.

Η ημερίδα έχει τίτλο "Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή: Επιστημονικές Εξελίξεις, Ηθικές και Νομικές Προεκτάσεις" και διοργανώνεται στις 19 Μαρτίου στο Campus Ιπποκράτους. Πραγματοποιείται με τη συνεργασία της Εθνικής Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής σε επιστημονική επιμέλεια – συντονισμό της κ. Κριάρη.

Ακολουθεί ολόκληρο το κείμενο της συνέντευξης:

Η πρόοδος της επιστήμης έχει δημιουργήσει μείζονα θέματα και στον τομέα της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Με ποιον τρόπο και πόσο έγκαιρα παρεμβαίνει η Εθνική Αρχή;

Η Εθνική Αρχή έχει τρεις στόχους: Ο ένας είναι να αδειοδοτεί και να ανανεώνει την άδεια στις μονάδες υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, δημόσιες και ιδιωτικές. Ο δεύτερος στόχος είναι να υποβάλλει προτάσεις στο υπουργείο Υγείας σχετικά με την ανάγκη νομοθετικών ρυθμίσεων ή τροποποιήσεως των υπαρχουσών νομοθετικών ρυθμίσεων. Και ο τρίτος στόχος είναι να έρχεται σε επαφή με τις μονάδες και με τους υπογόνιμους ασθενείς και να απαντά σε πιθανά ερωτήματά τους.

Το Εποπτικό Συμβούλιο της Αρχής αποτελείται από 8 μέλη με τα αντίστοιχα αναπληρωματικά και το Επιστημονικό Συμβούλιο από 9 μέλη. Στην σύνθεση των οργάνων αυτών μετέχουν Καθηγητές Πανεπιστημίου από τα πεδία της Ιατρικής, της Γενετικής, της Εμβρυολογίας, της Νομικής και της Φιλοσοφίας, δικηγόροι της πράξεως και ιατροί της πράξεως.

Η Αρχή μπορεί να συμβάλει στην ενημέρωση του γενικού κοινού σχετικά με τις αναπαραγωγικές δυνατότητες  και κυρίως με τις αναπαραγωγικές εφεδρείες ανδρών και γυναικών, ούτως ώστε οι αποφάσεις σχετικά με τον οικογενειακό προγραμματισμό να βασίζονται σε πληρέστερη πληροφόρηση.   

Θέλετε να μας δώσετε κάποια στατιστικά στοιχεία σε σχέση με το πόσες έχει η Αρχή τελευταία διεκπεραιώσει;

Σε ετήσια βάση, καταγράφονται σχεδόν 40.000 κύκλοι υποβοηθούμενης αναπαραγωγής με διάφορες μεθόδους από τους οποίους προκύπτουν 6.000 γεννήσεις. Η Αρχή πραγματοποιεί σειρά τακτικών ελέγχων σε Μονάδες Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, ενώ προβαίνει σε χορήγηση αδειών λειτουργίας Μονάδων. Έχει, επίσης, την ευθύνη διακίνησης γεννητικού υλκού, από και προς τρίτη χώρα, ενώ τηρεί εθνικό μητρώο - αρχείο των απόρρητων ιατρικών στοιχείων και των στοιχείων ταυτότητας των δοτών-δοτριών γεννητικού υλικού και γονιμοποιημένων ωαρίων. 

Πάμε στο θεσμικό πλαίσιο. Στη χώρα μας είναι επαρκές ώστε να καλύπτει τον τομέα της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, ο οποίος "τρέχει" επιστημονικά;

Κοιτάξτε, το νομοθετικό πλαίσιο έχει ξεκινήσει με δύο νόμους: τον 3089 του 2002 και τον 3305 του 2005. Οι νόμοι αυτοί όμως, επειδή ακριβώς η εξέλιξη είναι ραγδαία, έχουν τροποποιηθεί από άλλους νόμους και τελευταία, το 2024, έγινε η τελευταία νομοθέτηση, ώστε να καλύπτουμε και τις επιστημονικές εξελίξεις, αλλά και την αλλαγή των κοινωνικών αντιλήψεων. Διότι, οι κοινωνικές αντιλήψεις αλλάζουν και αυτές ραγδαία με έναν τρόπο που δεν μπορούσαμε να το φανταστούμε πριν από 10 ή 15 χρόνια.

Η Ελλάδα είναι μία γηράσκουσα χώρα στην οποία οι γεννήσεις υποχωρούν σταθερά. Μπορεί η ιατρικώς υποβοηθούμενη αναπαραγωγή να καλύψει το δημογραφικό πρόβλημα;

Το δημογραφικό πρόβλημα είναι πολυπαραγοντικό. Οφείλεται σε κοινωνικούς, πολιτισμικούς και σε οικονομικούς λόγους. Συνεπώς, δεν είναι έργο της Αρχής υποβοηθούμενης αναπαραγωγής να ασχοληθεί εξ ολοκλήρου βέβαια με το πρόβλημα αυτό. Φυσικά, στο πεδίο και στο τμήμα που της αναλογεί, της παροχής βοήθειας στα υπογόνιμα άτομα, η Αρχή κάνει ό,τι είναι δυνατόν να κάνει, όπως το κάνει και η επιστήμη, και η ιατρική επιστήμη αλλά και οι νομικές ρυθμίσεις τις οποίες έχουμε. Γεννιέται κάθε χρόνο ένας αριθμός παιδιών με υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, που φυσικά είναι ένα αποτέλεσμα της δυνατότητας την οποία έχει η χώρα. Στο πεδίο αυτό, η Ελλάδα έχει και πάρα πολύ καλό επιστημονικό δυναμικό, αλλά έχουν γίνει και πάρα πολλές επενδύσεις σε υποδομές, σε μηχανήματα, σε ιατρική τεχνολογία, οι οποίες τη φέρνουν σε ουσιαστικά θέση πρωτοπορίας. Φυσικά, το θέμα της υπογονιμότητας δεν είναι μόνο θέμα των υπογόνιμων ατόμων τα οποία θα κάνουν ό,τι μπορούν και θα έχουν την επιτυχία την οποία προβλέπουν και οι διεθνείς στατιστικές.

Τι σημαίνει για ένα Πανεπιστήμιο όπως το Keele η διοργάνωση μιας επιστημονικής ημερίδας με τόσο υψηλές προδιαγραφές και προσδοκίες;

Σηματοδοτεί η διοργάνωση αυτής της ημερίδας την επιθυμία του Πανεπιστημίου και τη στοχοθεσία του να αντιμετωπίσει προβλήματα τα οποία βρίσκονται στην επικαιρότητα, τόσο από πλευράς επιστημονικής όσο και από πλευράς κοινωνικής. Διότι το θέμα "παιδί" και το θέμα "οικογένεια" δεν είναι μόνο θέματα ιατρικής επιστήμης, είναι και θέματα κοινωνικών αντιλήψεων. Τι σημαίνει προστασία του παιδιού, τι σημαίνει γονεϊκότητα, τι σημαίνει αλλαγή του ρόλου των γονέων, τι σημαίνει προστασία γενικότερα της παιδικής ηλικίας. Όλα αυτά είναι θέματα τα οποία θα πρέπει να τα δει κανείς συνολικά και ένα τέτοιο συνέδριο δίνει την ευκαιρία σε ένα κοινό που ίσως δεν θα είχε παρακολουθήσει κάτι σχετικό να έρθει και να δει σε ποιο σημείο βρίσκεται στη χώρα μας και η επιστημονική συζήτηση στο πεδίο της Φιλοσοφίας, της Θεολογίας και της Νομικής, αλλά και στο επίπεδο της ιατρικής επιστήμης και της εμβρυολογίας.

 

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Δώρα ζωής με δωρεά οργάνων στο "Γ. Παπανικολάου"
Ο ρόλος της τιβολόνης στη σύγχρονη αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης
ΕΦΕΧ: Για κάθε 1 ευρώ που δαπανάται στην αυτοφροντίδα, επιστρέφουν περίπου 6,7 ευρώ στο σύστημα Υγείας