Το γυναικείο φύλο φαίνεται να πληρώνει το τίμημα των ορμονών του. Το οιστρογόνο μειώνει το όριο πόνου στο έντερο, γεγονός που ενδέχεται να εξηγεί γιατί οι γυναίκες εμφανίζουν πολύ συχνότερα σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) σε σύγκριση με τους άνδρες.
Σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξε ερευνητική ομάδα με επικεφαλής τον νομπελίστα David Julius από το University of California, San Francisco, έπειτα από πειράματα σε ποντίκια. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό "Science".
Οι γυναίκες τρεις φορές συχνότερα ασθενείς
Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου είναι μια συχνή λειτουργική διαταραχή του πεπτικού συστήματος, που εκδηλώνεται με διάχυτους κοιλιακούς πόνους, φουσκώματα και μεταβολές στις συνήθειες του εντέρου. Παρά τα έντονα συμπτώματα, δεν εντοπίζονται οργανικές βλάβες ή βιοχημικές ανωμαλίες.
Οι γυναίκες προσβάλλονται περίπου τρεις φορές συχνότερα από τους άνδρες, ενώ τα συμπτώματα συχνά επιδεινώνονται πριν από την έμμηνο ρύση — περίοδο κατά την οποία τα επίπεδα οιστρογόνων αυξάνονται.
Η παρατήρηση αυτή οδήγησε τους επιστήμονες στην υπόθεση ότι τα οιστρογόνα παίζουν καθοριστικό ρόλο στην παθογένεση της διαταραχής.
Τι έδειξαν τα πειράματα
Στα πειράματα, ο πόνος προκλήθηκε με την εισαγωγή αέρα στο τελικό τμήμα του εντέρου των ζώων. Τα θηλυκά ποντίκια εμφάνισαν μεγαλύτερη ευαισθησία από τα αρσενικά. Όταν αφαιρέθηκαν οι ωοθήκες των θηλυκών — άρα και η κύρια πηγή παραγωγής οιστρογόνων — η αυξημένη ευαισθησία εξαφανίστηκε. Αντίθετα, στα αρσενικά ποντίκια η χορήγηση οιστρογόνων ενίσχυσε την αντίδραση στον πόνο.
Προηγούμενη έρευνα της ίδιας ομάδας είχε δείξει ότι ειδικά κύτταρα του παχέος εντέρου, τα λεγόμενα εντεροχρωμαφινικά κύτταρα, απελευθερώνουν σεροτονίνη, η οποία ενεργοποιεί τα αισθητικά νεύρα και προκαλεί πόνο. Η διαδικασία μπορεί να πυροδοτηθεί από ουσίες που παράγονται από τα βακτήρια του εντέρου, όπως το ισοβαλερικό οξύ.
Στη νέα μελέτη, οι επιστήμονες εντόπισαν υποδοχείς οιστρογόνων όχι στα κύτταρα που παράγουν σεροτονίνη, αλλά σε γειτονικά κύτταρα τύπου L. Τα κύτταρα αυτά εκκρίνουν ορμόνες που σχετίζονται με τη ρύθμιση της όρεξης, όπως το πεπτίδιο ΥΥ (PYY).
Η αύξηση των οιστρογόνων οδήγησε σε υψηλότερα επίπεδα PYY στο αίμα, γεγονός που φαίνεται να ενισχύει έμμεσα τη μεταβίβαση των σημάτων πόνου.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αυξημένη ευαισθησία ίσως είχε εξελικτικό πλεονέκτημα. Κατά την εγκυμοσύνη, όταν τα επίπεδα οιστρογόνων είναι υψηλά, η ενισχυμένη αντίδραση σε πιθανώς αλλοιωμένες τροφές θα μπορούσε να προστατεύει το έμβρυο από λοιμώξεις ή τοξίνες.
Νέοι θεραπευτικοί δρόμοι
Τα ευρήματα ανοίγουν τον δρόμο για νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται διατροφικές παρεμβάσεις με περιορισμό τροφών που υφίστανται ζύμωση στο έντερο — όπως κρεμμύδια, σκόρδο, μέλι, σιτάρι και όσπρια — καθώς και φαρμακευτικές αγωγές που στοχεύουν τους υποδοχείς της σεροτονίνης ή του PYY.
Η μελέτη ενισχύει την άποψη ότι το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου δεν είναι απλώς μια "ψυχοσωματική" διαταραχή, αλλά έχει σαφή βιολογική βάση, με τις ορμόνες να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο.
Ειδήσεις υγείας σήμερα
Σε ποια μυρωδικά βρίσκουμε σίδηρο
30 Χρόνια ''Μαζί για το Παιδί''
Πού και πότε γίνονται οι εξετάσεις για πέντε ιατρικές ειδικότητες