Η επικαιροποιημένη ατευθυντήρια Οδηγία S3 για τις Άνοιες (S3-Leitlinie Demenzen) περιλαμβάνει για πρώτη φορά συστάσεις για τη θεραπεία των πρώιμων σταδίων της νόσου Αλτσχάιμερ με τα νέα μονοκλωνικά αντισώματα λεκανεμάμπη  και δονανεμπάμπη, παρότι η κάλυψη του κόστους από τα ασφαλιστικά ταμεία στην Γερμανία δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί.

Ταυτόχρονα, οι συντάκτες των κατευθυντήριων οδηγιών ασκούν κριτική στη μεθοδολογία αξιολόγησης του Γερμανικού  Ινστιτούτου Ποιότητας και Αποδοτικότητας στην Υγειονομική Περίθαλψη (Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen – IQWiG), το οποίο δεν αναγνώρισε πρόσθετο όφελος για τις συγκεκριμένες θεραπείες.

Η ένταξη των αντισωμάτων κατά του β-αμυλοειδούς σηματοδοτεί μια ουσιαστική αλλαγή στη θεραπευτική προσέγγιση της νόσου.

Για δεκαετίες, η φαρμακευτική αντιμετώπιση του Αλτσχάιμερ περιοριζόταν κυρίως σε συμπτωματικές θεραπείες.

Με τα νέα αυτά φάρμακα καθίστανται πλέον διαθέσιμες θεραπείες που παρεμβαίνουν άμεσα στην παθοφυσιολογία της νόσου.

Τα δύο αντισώματα κυκλοφορούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το 2025 και στοχεύουν ειδικά τις εναποθέσεις β-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, προωθώντας την απομάκρυνσή τους μέσω του ανοσοποιητικού συστήματος. Η λεκανεμπάμπη συνδέεται κυρίως με διαλυτές πρωτοϊνιδιακές μορφές του β-αμυλοειδούς, ενώ η δονανεμπάμπη  αναγνωρίζει πλάκες που περιέχουν τροποποιημένο πυρογλουταμινικό αμυλοειδές.

Κλινικά δεδομένα δείχνουν ότι οι θεραπείες αυτές επιβραδύνουν σημαντικά την επιδείνωση των γνωστικών και λειτουργικών ικανοτήτων των ασθενών.

Στη βασική μελέτη φάσης 3 Clarity AD (Clarity AD), τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό "The New England Journal of Medicine", η λεκανεμάμπη μείωσε την επιδείνωση στην κλίμακα Clinical Dementia Rating – Sum of Boxes (CDR-SB) κατά περίπου 31% σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο μετά από 18 μήνες θεραπείας.

Παράλληλα, η επιβάρυνση από αμυλοειδές στον εγκέφαλο, όπως μετρήθηκε με απεικόνιση PET, μειώθηκε κατά μέσο όρο κατά 59,1 Centiloid. Παρόμοια αποτελέσματα έδειξαν και τα δεδομένα της μελέτης TRAILBLAZER-ALZ 2 (TRAILBLAZER-ALZ 2) για τη δοναπεμάμπη.

Πριν από την έναρξη θεραπείας με τα συγκεκριμένα αντισώματα απαιτείται ο προσδιορισμός του γενετικού δείκτη APOE4 (APOE4), καθώς η παρουσία του σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο ορισμένων ανεπιθύμητων ενεργειών.

Παρά τις ενθαρρυντικές ενδείξεις για επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου στα πρώιμα στάδια, η τελική απόφαση σχετικά με την αποζημίωση και την ευρεία χρήση των θεραπειών εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο συζήτησης.

Πηγές:
The New England Journal of Medicine

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Οι καλύτερες εναλλακτικές για σακχαρούχα αναψυκτικά
Υπουργείο Υγείας: Δωρεάν επιμορφωτικά προγράμματα για 12.000 επαγγελματίες Υγείας
AstraZeneca: Καινοτομία και βιωσιμότητα με επίκεντρο τον ασθενή