Περισσότερες από 800.000 μαστογραφίες πραγματοποιούνται κάθε χρόνο στην Αυστρία στο πλαίσιο της έγκαιρης ανίχνευσης του καρκίνου του μαστού.
Ισραηλινοί επιστήμονες ανέπτυξαν τώρα ένα σύστημα βασισμένο στην Τεχνητή Νοημοσύνη, το οποίο θα μπορούσε να προσφέρει ένα σημαντικό πρόσθετο όφελος: την ανίχνευση καρδιαγγειακών παθήσεων.
Η μελέτη παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Καρδιολογίας (ESC), που πραγματοποιείται στο Μόναχο έως τις 31 Αυγούστου.
"Παρότι οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν παγκοσμίως την κυριότερη αιτία θανάτου στις γυναίκες, οι γυναίκες εξακολουθούν να υποδιαγιγνώσκονται και να υποθεραπεύονται σε ό,τι αφορά αυτές τις παθήσεις", δήλωσε η Viana Copeland από το Chaim Sheba Medical Center στο Τελ Αβίβ.
"Ένα συχνό εύρημα, τόσο στο δικό μας ιατρικό κέντρο όσο και διεθνώς, είναι ότι η καρδιαγγειακή νόσος βρίσκεται ήδη σε προχωρημένο στάδιο όταν οι γυναίκες αναζητούν ιατρική βοήθεια. Από την άλλη πλευρά, πολλές γυναίκες υποβάλλονται τακτικά σε προληπτική εξέταση για τον καρκίνο του μαστού.
Εξετάσαμε, λοιπόν, αν η μαστογραφία, με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης, θα μπορούσε να εξυπηρετήσει έναν επιπλέον σκοπό: την έγκαιρη ανίχνευση καρδιαγγειακών παθήσεων. Αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει την εφαρμογή προληπτικών στρατηγικών", πρόσθεσε.
Οι Ισραηλινοί ερευνητές ανέλυσαν εκ νέου δεδομένα από 29.921 γυναίκες, οι οποίες είχαν υποβληθεί συνολικά σε 97.364 μαστογραφικές εξετάσεις. Η μέση ηλικία των γυναικών ήταν τα 54 έτη.
Οι ερευνητές συγκέντρωσαν κλινικές πληροφορίες σχετικά με τρεις συχνές καρδιαγγειακές παθήσεις: υπέρταση, ισχαιμική καρδιοπάθεια (στεφανιαία νόσο) και εγκεφαλικό επεισόδιο. Τα στοιχεία προέρχονταν από ηλεκτρονικούς ιατρικούς φακέλους, συνταγογραφήσεις φαρμάκων, καθώς και από άλλες κλινικές και απεικονιστικές εξετάσεις.
Συνολικά, το 16% των γυναικών είχαν υπέρταση, ενώ το 2,5% είχε διαγνωσμένη στεφανιαία νόσο και το ίδιο ποσοστό είχε υποστεί στο παρελθόν εγκεφαλικό επεισόδιο.
Στη συνέχεια, οι επιστήμονες εκπαίδευσαν ένα μοντέλο Deep Learning, ώστε να εντοπίζει, μέσα από χαρακτηριστικά των μαστογραφικών εικόνων, γυναίκες που έπασχαν από υπέρταση, ισχαιμική καρδιοπάθεια ή είχαν ιστορικό εγκεφαλικού επεισοδίου.
Για την αξιολόγηση της απόδοσης του μοντέλου χρησιμοποιήθηκαν οι λεγόμενες καμπύλες AUROC. Τιμή 0,5 αντιστοιχεί σε τυχαία πρόβλεψη, ενώ τιμή 1 υποδηλώνει τέλεια ικανότητα διάκρισης.
Ήδη η πρώτη εκδοχή του μοντέλου παρουσίασε, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Εταιρεία Καρδιολογίας, ενθαρρυντικά αποτελέσματα: AUROC 0,79 για την υπέρταση, 0,78 για τη στεφανιαία νόσο και 0,86 για προηγούμενο εγκεφαλικό επεισόδιο.
"Καθώς οι μαστογραφίες πραγματοποιούνται ήδη ευρέως, η ανάλυση των ίδιων εικόνων για την εξαγωγή πληροφοριών σχετικά με την καρδιαγγειακή υγεία θα μπορούσε δυνητικά να προσφέρει μια νέα προσέγγιση, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη απεικονιστική εξέταση", ανέφερε η Viana Copeland.
Παράλληλα, η μαστογραφία απευθύνεται σε μεγάλο αριθμό γυναικών στη μέση ηλικία, μια ιδιαίτερα σημαντική περίοδο για τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση του καρδιαγγειακού κινδύνου.
Οι ερευνητές εργάζονται πλέον για τη βελτίωση της ακρίβειας του μοντέλου και τη μείωση τόσο των ψευδώς θετικών όσο και των ψευδώς αρνητικών αποτελεσμάτων. Σκοπεύουν επίσης να εξετάσουν αν οι μαστογραφίες μπορούν να συμβάλουν στον εντοπισμό και άλλων καρδιαγγειακών παθήσεων.
Στα τέλη του 2024, Καναδοί επιστήμονες ανέδειξαν έναν αντίστοιχο πρόσθετο όφελος από τον προσυμπτωματικό έλεγχο για καρκίνο του πνεύμονα σε βαρείς καπνιστές, μέσω αξονικής τομογραφίας θώρακος χαμηλής δόσης.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Canadian Medical Association Journal, εξέτασε τις αξονικές τομογραφίες 1.486 ατόμων που συμμετείχαν σε πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου από τον Μάρτιο του 2017 έως τον Νοέμβριο του 2018.
Το πρώτο σημαντικό εύρημα ήταν ότι στεφανιαία ασβέστωση εντοπίστηκε στο 82,9% των εξεταζόμενων. Σε 439 άτομα, ποσοστό 29,5%, η ασβέστωση ήταν εκτεταμένη.
Τον Δεκέμβριο του 2023, οι ερευνητές ανέτρεξαν εκ νέου στους ηλεκτρονικούς ιατρικούς φακέλους των συμμετεχόντων και συσχέτισαν τα δεδομένα θνησιμότητας με τα ευρήματα των αξονικών τομογραφιών.
Η σοβαρή ασβέστωση των στεφανιαίων αρτηριών συνδεόταν, κατά τη διάρκεια της μέσης περιόδου παρακολούθησης των 50 μηνών, με περίπου διπλάσιο κίνδυνο θανάτου από καρδιαγγειακά αίτια, όπως το έμφραγμα. Η συνολική θνησιμότητα από οποιαδήποτε αιτία ήταν ακόμη υψηλότερη, κατά 2,39 φορές.
Οι επιστήμονες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι, σε άτομα που υποβάλλονται σε αξονική τομογραφία θώρακος χαμηλής δόσης για την πρόληψη του καρκίνου του πνεύμονα, η εκτεταμένη ασβέστωση των στεφανιαίων αρτηριών αποτελεί ανεξάρτητο προγνωστικό παράγοντα θανάτου, τόσο από οποιαδήποτε αιτία όσο και από καρδιαγγειακά επεισόδια.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η δυνατότητα εντοπισμού του κινδύνου στεφανιαίας νόσου και η λήψη μέτρων για τη μείωσή του θα μπορούσαν να αποτελέσουν ένα σημαντικό πρόσθετο όφελος του προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα.
Προσθέστε το iatronet.gr στο DiscoverΕιδήσεις υγείας σήμερα
Οδοντίατροι: Θετικός ο πρωθυπουργός για πιθανή επαναφορά του Dentist Pass
Κ. Μητσοτάκης από Κοζάνη: Κεντρική πολιτική προτεραιότητα η ανάταξη των υποδομών του ΕΣΥ
Θεμιστοκλέους: Δεν θα υπάρξει πρόβλημα με τη διάθεση φαρμάκου για τον καρκίνο του μαστού