Ο όρος «αρθρίτιδα», αν και αναφέρεται κυρίως σε παθήσεις που προκαλούν φλεγμονή στις αρθρώσεις (πόνο, διόγκωση, τοπική θερμότητα), χρησιμοποιείται πλέον με την ευρύτερη έννοια για όλες τις ρευματικές-μυοσκελετικές παθήσεις, που προσβάλλουν όχι μόνο το μυοσκελετικό σύστημα (αρθρώσεις, οστά, αρθρικό χόνδρο, τένοντες, συνδέσμους και μύες), αλλά και εσωτερικά όργανα (πνεύμονες, νεφρούς, καρδιά, νευρικό σύστημα, μάτια κλπ.).

Οι επιπτώσεις στον ασθενή

Υπάρχουν περισσότερες από 200 ρευματικές-μυοσκελετικές παθήσεις που προσβάλλουν το ένα τέταρτο του γενικού πληθυσμού παγκοσμίως, ενώ έχει υπολογισθεί ότι το ένα τρίτο του πληθυσμού κάποια στιγμή στη ζωή του θα εμφανίσει κάποια ρευματική-μυοσκελετική νόσο.

Στην πλειοψηφία τους, οι παθήσεις αυτές είναι χρόνιες με σημαντικές αρνητικές επιδράσεις στους ίδιους τους ασθενείς, τις οικογένειές τους και την κοινωνία γενικότερα. Η μη επαρκής αντιμετώπισή τους οδηγεί συνήθως σε χρόνιο πόνο, σημαντικό περιορισμό των καθημερινών δραστηριοτήτων και λειτουργικότητας των ασθενών, εμφάνιση μόνιμων αναπηριών που συνοδεύονται από κακή ποιότητα ζωής και συχνή εμφάνιση άγχους και κατάθλιψης (διπλάσια σε σχέση με το γενικό πληθυσμό).

Όπως επισημαίνει ο Πρόεδρος Ελληνικής Ρευματολογικής Εταιρείας και Επαγγελματικής Ένωσης Ρευματολόγων Ελλάδος κ. Δημήτριος Βασιλόπουλος, «Παγκοσμίως οι ρευματικές-μυοσκελετικές παθήσεις αποτελούν τη συχνότερη αιτία χρόνιας απουσίας, πρόωρης αποχώρησης από την εργασία και συνταξιοδότησης λόγω φυσικής αναπηρίας».

Η απώλεια παραγωγικότητας σε συνδυασμό με την άμεση και έμμεση δαπάνη για την αντιμετώπιση των παθήσεων αυτών, συνεπάγεται μια σημαντική οικονομική επιβάρυνση για τις Κοινωνίες σε παγκόσμιο επίπεδο. Έχει υπολογισθεί ότι το ετήσιο κόστος για τις ευρωπαϊκές χώρες είναι περίπου 240 δισεκατομμύρια ευρώ.

Αντιμετώπιση της αρθρίτιδας

Κλειδί στην επιτυχή αντιμετώπιση των παθήσεων αυτών είναι η έγκαιρη διάγνωση και  η άμεση αντιμετώπισή τους με συνδυασμό μη φαρμακευτικής (απώλεια βάρους, άσκηση, φυσικοθεραπεία, εργοθεραπεία κλπ.), φαρμακευτικής και σπανιότερα χειρουργικής αγωγής. Τις τελευταίες δεκαετίες έχει συντελεσθεί σημαντική πρόοδος στην αντιμετώπιση των παθήσεων αυτών από τους εξειδικευμένους επαγγελματίες Υγείας. Ειδικότερα για τις φλεγμονώδεις ρευματικές παθήσεις (ρευματοειδής αρθρίτιδα, σπονδυλαρθρίτιδες, ψωριασική αρθρίτιδα, λύκος, αγγειίτιδες κλπ.) την τελευταία 20ετία έχουν αναπτυχθεί και συνεχίζουν να αναπτύσσονται μια σειρά από νέες φαρμακευτικές θεραπείες που έχουν βελτιώσει σημαντικά τα συμπτώματα (πόνο, δυσκαμψία), τη λειτουργικότητα και την ποιότητα ζωής των ασθενών.

 «Στη ρευματοειδή αρθρίτιδα, πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι, η έγκαιρη έναρξη θεραπείας συνοδεύεται από μερική ή πλήρη ανάκτηση της ικανότητας για εργασία ασθενών που ήταν σε πλήρη αναπηρία, μείωση των χειρουργικών ορθοπαιδικών επεμβάσεων και μείωση της αυξημένης θνησιμότητας αυτών των ασθενών», λέει χαρακτηριστικά ο κ. Δημήτριος Βασιλόπουλος και συνεχίζει: «Τα ενθαρρυντικά αυτά αποτελέσματα μας κάνουν όλους πιο αισιοδόξους για το μέλλον, ενώ δημιουργούν σταδιακά τις κατάλληλες προϋποθέσεις για την επιστροφή στην καθημερινότητα, παραγωγικότητα, λειτουργικότητα και εργασία των ασθενών με ρευματικές-μυοσκελετικές παθήσεις».

Οι Έλληνες ρευματολόγοι, ως ειδικοί στις ρευματικές-μυοσκελετικές παθήσεις, σε συνεργασία με όλους τους επαγγελματίες Υγείας που εμπλέκονται στην αντιμετώπιση αυτών των παθήσεων, τις Ενώσεις Ασθενών και την Ελληνική Πολιτεία, συμβάλλουν καθημερινά στην καλύτερη ενημέρωση του κοινού και των ασθενών για αυτές τις παθήσεις, καθώς και την έγκαιρη διάγνωση και σύγχρονη αντιμετώπισή τους.

Το 1996 η Διεθνής  Ένωση Ρευματολογίας και Αρθρίτιδας καθιέρωσε τη 12η Οκτωβρίου ως «Παγκόσμια Ημέρα κατά της Αρθρίτιδας» (World Arthritis Day», σε μια προσπάθεια να ευαισθητοποιηθούν το κοινό και η Πολιτεία για τη σημασία των ρευματικών-μυοσκελετικών παθήσεων.