Του Δημήτρη Καραγιώργου

‘Σύννεφα’ γύρης σκεπάζουν τις τελευταίες μέρες τον ουρανό. Προέρχονται από τα δένδρα και προκαλούν έξαρση των αλλεργικών αντιδράσεων σε όλα τα ευαίσθητα άτομα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ‘Ευρωανάλυσης’, η ατμόσφαιρα της Αττικής έχει κατακλυστεί με γύρη δένδρων, με συγκεντρώσεις οι οποίες ανέρχονται σε 187 κόκκους ανά κυβικό εκατοστό.

Οι ειδικοί χαρακτηρίζουν τις ποσότητες αυτές ως ‘πολύ υψηλές’, επισημαίνοντας ότι σχεδόν όλα τα άτομα με ευαισθησία στα συγκεκριμένα αλλεργιογόνα θα εκδηλώσουν συμπτώματα. Τα εξαιρετικά ευαίσθητα άτομα αναμένεται να εκδηλώσουν σοβαρά συμπτώματα.

Σε μέτρια επίπεδα βρίσκονται και οι συγκεντρώσεις αλλεργιογόνων από ζιζάνια (27 γύρεις ανά κυβικό εκατοστό). Πολλά άτομα που είναι εξαιρετικά ευαίσθητα στα αλλεργιογόνα αυτά θα εκδηλώσουν συμπτώματα.

Σύμφωνα με τον ειδικό αλλεργιολόγο κ. Ιωάννη Δ. Γαλατά, οι γύρεις είναι από τα πρώτα αλλεργιογόνα που διαπιστώθηκε ότι προκαλούν σημαντική νοσηρότητα σε αλλεργικά άτομα.

Η γνώση των πιο συνηθισμένων ανεμοφίλων φυτών (δηλαδή εκείνων που πολλαπλασιάζονται με τη βοήθεια του ανέμου) επιτρέπει στον αλλεργιολόγο να εκτιμήσει την τοπική κατανομή τους και τις περιόδους ανθοφορίας τους ώστε να χορηγήσει την κατάλληλη προφυλακτική ή συμπτωματική αγωγή.

Οι γύρεις παίζουν σημαντικό ρόλο στην αναπαραγωγή του συνόλου σχεδόν των φυτών αν και μόνον το 10% των συγχρόνων ειδών είναι ανεμόφιλα και μπορεί να θεωρηθούν ως πηγές αεροαλλεργιογόνων.

Ένα φυτό για να είναι σημαντικό από αλλεργιολογικής πλευράς θα πρέπει να είναι ανεμόφιλο, να έχει μικρής διαμέτρου και ελαφριά γύρη, να παράγει γύρεις σε μεγάλες ποσότητες, να ανθίζει για σημαντικό χρονικό διάστημα και φυσικά, να υπάρχει σε αφθονία στο περιβάλλον.

Παράδειγμα τέτοιου φυτού είναι η ελξίνη η φαρμακευτική ή παριετάρια ή περδικάκι (Parietaria spp.).

Τα φυτά με σημασία για τους αλλεργικούς ασθενείς είναι τα αγρωστώδη (φυτά του αγρού), τα ζιζάνια (παράσιτα), το γκαζόν, τα δημητριακά, τα λουλούδια του αγρού και σημαντικός αριθμός δένδρων (πεύκο, ελιά, κυπαρίσσι, λεύκα, πλάτανος).

Η ευαισθητοποίηση αφορά τις γύρεις του φυτού και όχι τα προϊόντα του (λάδι, ελιές, cereals).

Πρόληψη

Η ειδική παθολόγος κ. Αναστασία Μοσχοβάκη διευκρινίζει ότι τα απλά, γενικά μέτρα μετριασμού και πρόληψης των αλλεργικών συμπτωμάτων είναι τα εξής:

  • Απομάκρυνση του υπεύθυνου αλλεργιογόνου.
  • Αποφυγή χώρων με καπνό, τσιγάρο, σκόνη, εισπνεόμενα χρώματα.
  • Πρώιμη ιατρική εξέταση προ της εμφάνισης των συμπτωμάτων έτσι ώστε να εφαρμοστεί προληπτική θεραπεία σε εποχικές αλλεργίες.

Για την πρόληψη επικίνδυνων αναφυλακτικών αντιδράσεων κατά την παραμονή στο ύπαιθρο:

  • Απαγορεύεται το περπάτημα χωρίς παπούτσια.
  • Απαγορεύεται η χρήση αρωμάτων, αρωματικών γαλακτωμάτων σώματος ή αντιηλιακών που μπορεί να προσελκύσουν τα υμενόπτερα.
  • Δεν πρέπει να εκτίθενται τα τρόφιμα στον αέρα.
  • Δεν συνιστάται η πραγματοποίηση δραστηριοτήτων ιδιαιτέρως με γυμνά χέρια, όπως το κλάδεμα, το κόψιμο χόρτων, η αποκομιδή σκουπιδιών και πεσμένων φρούτων.
  • Τα ευαίσθητα άτομα πρέπει να έχουν μαζί τους ενέσεις άμεσης ανάγκης.