Ενδιαφέροντα συμπεράσματα για την άποψη των λαών απέναντι στους εμβολιασμούς, παρουσιάζει έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Είναι εξαιρετικά επίκαιρη, εξαιτίας της έντασης του αντιεμβολιαστικού κινήματος και της πρόσφατης επιδημίας ιλαράς. Στην έρευνα συμμετείχαν συνολικά 28.782 άτομα, από τις 28 χώρες – μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και 1.000 γενικοί γιατροί.

Από τα ευρήματά της προκύπτει, μεταξύ άλλων, πως υπάρχει στενή σχέση των αντιλήψεων που έχουν οι γιατροί κάθε χώρας, με εκείνες των πολιτών. Προκύπτει, επίσης, βελτίωση της αποδοχής των εμβολιασμών, σε σύγκριση με παλαιότερη έρευνα, η οποία είχε διενεργηθεί το 2015.

Αυξημένη αποδοχή καταγράφεται σε μία σειρά από χώρες, όπως η Σλοβενία, η Ελλάδα, η Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Σημειώνεται αύξηση της εμπιστοσύνης και στις τέσσερις παραμέτρους που διερευνήθηκαν.

Η εμπιστοσύνη έχει μειωθεί σημαντικά στην Πολωνία, ενώ αύξηση της ανησυχίας για την ασφάλεια των εμβολίων καταγράφεται στην Τσεχία, στη Φινλανδία και στη Σουηδία.

Σύμφωνα με τους συγγραφείς της σχετικής εργασίας, η αύξηση των επιδημιών της ιλαράς σε ολόκληρη την Ευρώπη συνέβαλε στην ένταση του κοινωνικού διαλόγου σχετικά με τη σημασία του εμβολιασμού, καθώς και στην απόφαση της Γαλλίας και της Ιταλίας να αυξήσουν τον αριθμό των υποχρεωτικών εμβολίων στα εθνικά προγράμματα.

Από τα ευρήματα προκύπτει πως η Πορτογαλία έχει το υψηλότερο ποσοστό ερωτηθέντων που συμφωνούν ότι τα εμβόλια είναι γενικά ασφαλή (95,1%), αποτελεσματικά (96,6%) και σημαντικά για τα παιδιά (98,0%).

Η Φινλανδία έχει το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό ερωτηθέντων που συμφωνούν ότι τα εμβόλια είναι σημαντικά για τα παιδιά (97,6%), αλλά το έκτο υψηλότερο ποσοστό ερωτηθέντων συμφωνεί ότι τα εμβόλια είναι ασφαλή (89,0%) μετά την Πορτογαλία (95,1%), τη Δανία (94,0% (91,6%), την Ουγγαρία (91,4%) και το Ηνωμένο Βασίλειο (89,9%).

Οι ερωτηθέντες από τη Βουλγαρία είναι λιγότερο πιθανό να συμφωνήσουν ότι τα εμβόλια είναι ασφαλή, ενώ μόνο 66,3% συμφωνούν ότι είναι.

Ελλάδα

Από τις απαντήσεις που έδωσαν οι Έλληνες συμμετέχοντες, προκύπτουν συνοπτικά τα εξής συμπεράσματα:

  • Το 92,8% συμφωνούν πως οι εμβολιασμοί είναι σημαντικό να διενεργούνται στα παιδιά (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 90%).
  • Το 85,2% εκτιμούν πως είναι σημαντικός ο εμβολιασμός με το τριπλό εμβόλιο MMR (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 83,3%).
  • Το 76,4% των συμμετεχόντων συμφωνούν πως είναι σημαντικό να χορηγείται το αντιγριπικό εμβόλιο (μέσος ευρωπαϊκός όρος 61,7%).
  • Το 85,4% των Ελλήνων εκτιμούν πως τα εμβόλια είναι γενικά ασφαλή (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 79,8%).
  • Το 78,8% συμφωνούν πως το αντιγριπικό εμβόλιο είναι ασφαλές (ευρωπαϊκό μέσο ποσοστό 67,8%).
  • Το 89,4% των Ελλήνων αναφέρουν πως τα εμβόλια είναι αποτελεσματικά, έναντι μέσου ευρωπαϊκού ποσοστού 86,5%.

Το 82,2% των συμμετεχόντων εκτιμά πως ο εμβολιασμός είναι συμβατός με τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις, έναντι ευρωπαϊκού ποσοστού 77,9%.

Περίπλοκη

Σύμφωνα με τους αναλυτές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), ο σκεπτικισμός έναντι του εμβολιασμού είναι μία περίπλοκη κατάσταση, η οποία ποικίλλει ανάλογα με τον χρόνο, τον τόπο και τα εμβόλια. Επηρεάζεται από παράγοντες όπως ο εφησυχασμός και η εμπιστοσύνη.

Από τις έρευνες, προκύπτει συσχέτιση μεταξύ των θέσεων κοινού και γιατρών. Οι χώρες των οποίων οι γενικοί γιατροί έχουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στα εμβόλια, τείνουν να έχουν μεγαλύτερο ποσοστό του κοινού που εκφράζει θετικές απόψεις.

Μελέτη του 2016 σε 67 χώρες του κόσμου, έδειξε πως η ευρωπαϊκή περιφέρεια είχε χαμηλότερη εμπιστοσύνη στην ασφάλεια των εμβολίων, σε σχέση με άλλες περιοχές του κόσμου. Από τις επτά από τις δέκα χώρες με τα χαμηλότερα επίπεδα εμπιστοσύνης, τέσσερα βρίσκονταν στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Γαλλία, Ελλάδα, Σλοβενία και Ιταλία).

Η απόρριψη εμβολίων αυξάνεται σε πολλά κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Από το 2000 έως το 2017, η κάλυψη της πρώτης δόσης του τριπλού εμβολίου ιλαράς, παρωτίτιδας, ερυθράς (MMR) μειώθηκε σε εννέα κράτη – μέλη.