Σουηδοί στους οποίους είχαν συνταγογραφηθεί βήτα-αναστολείς είχαν λιγότερες πιθανότητες να έχουν μπλεξίματα με το νόμο για βίαιες πράξεις κατά τη διάρκεια της περιόδου ελέγχου. Ο αριθμός των νοσηλειών για ψυχιατρικές διαταραχές μειώθηκε επίσης κατά τη διάρκεια της συνταγογράφησης, ενώ παρατηρήθηκε αύξηση των αυτοκτονιών ή των προσπαθειών αυτοκτονίας, σύμφωνα με δημοσίευση στο PLoS Medicine.

Οι βήτα-αναστολείς εμποδίζουν τις ορμόνες του στρες, την αδρεναλίνη και τη νοραδρεναλίνη, να θέσουν το σώμα σε κατάσταση συναγερμού. Η θεραπεία έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική στην καρδιολογία, όπου οι β-αναστολείς χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της υψηλής αρτηριακής πίεσης, των καρδιακών αρρυθμιών και για την ιατρική παρακολούθηση μετά από καρδιακή προσβολή.

Οι βήτα-αναστολείς έχουν επίσης επίδραση στον ψυχισμό. Οι παρενέργειες των φαρμάκων είναι γνωστές και περιλαμβάνουν διαταραχές του ύπνου, ψυχώσεις και κατάθλιψη. Από την άλλη πλευρά, οι βήτα-αναστολείς χρησιμοποιούνται μερικές φορές για ψυχικές ασθένειες, όπως οι αγχώδεις διαταραχές (αν και τα στοιχεία είναι αμφιλεγόμενα).

Μερικές φορές οι β-αναστολείς χρησιμοποιούνται επίσης για τη θεραπεία προβλημάτων συμπεριφοράς, όπως η επιθετικότητα και η βία, σε άτομα με ορισμένες ψυχιατρικές ή νευρολογικές παθήσεις. Τα αποδεικτικά στοιχεία εδώ πάντως είνια περιορισμένα επειδή υπάρχουν λίγες σημαντικές κλινικές δοκιμές.

Οι επιδημιολογικές μελέτες δεν μπορούν να καλύψουν αυτό το κενό, αλλά μπορούν να δώσουν ιδέες για κλινικές δοκιμές. Μια ομάδα με επικεφαλής τον Seena Fazel από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης ανέλυσε τα δεδομένα από διάφορα σουηδικά προσωπικά μητρώα.

Λόγω των προσωπικών αριθμών ταυτοποίησης των κατοίκων, οι οποίοι χρησιμοποιούνται ομοιόμορφα στα διάφορα μητρώα εκεί, οι ερευνητές μπόρεσαν να διερευνήσουν, για παράδειγμα, εάν οι κάτοικοι αναφέρονταν στο "Μητρώο Φυλακών και Επιτήρησης" για βίαια αδικήματα κατά τη διάρκεια της περιόδου κατά την οποία το "Μητρώο Συνταγογραφούμενων Φαρμάκων" τεκμηριώνει τη συνταγογράφηση β-αναστολέων.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν αναλογία κινδύνου (HR) 0,87 για τις κατηγορίες βίαιων εγκλημάτων, η οποία ήταν σημαντική με διάστημα εμπιστοσύνης 95% από 0,81 έως 0,93. Έτσι, τα άτομα είχαν 13% λιγότερες πιθανότητες να εμπλακούν σε βίαιες συγκρούσεις που οδήγησαν σε εμπλοκή και καταγγελία της αστυνομίας κατά την διάρκεια  λήψης των β-αναστολέων.

Πιθανές εξηγήσεις, σύμφωνα με τον Fazel, είναι η ήπια ηρεμιστική δράση ορισμένων β-αναστολέων ή η μειωμένη αδρενεργική δραστηριότητα σε κεντρικό ή περιφερικό επίπεδο, η οποία οδηγεί σε μειωμένες κατεχολαμινεργικές αντιδράσεις ("μάχη ή φυγή") σε στρεσογόνες καταστάσεις.

Υπήρχαν διαφορές μεταξύ των επιμέρους β-αναστολέων όσον αφορά την προληπτική επίδραση στις βίαιες πράξεις. Οι υδρόφιλοι β-αναστολείς (HR 0,72; 0,61-0,86) και οι β1-εκλεκτικοί β-αναστολείς (HR 0,85; 0,78-0,91) ενδέχεται να έχουν την καλύτερη επίδραση.

Μια προστατευτική συσχέτιση ήταν επίσης εμφανής στις νοσηλείες για ψυχικές ασθένειες. Αυτά συνέβησαν 8% λιγότερο συχνά κατά τη λήψη β-αναστολέων (HR 0,92; 0,91-0,93). Αυτό θα μπορούσε να σχετίζεται επίσης με τη μειωμένη επιθετικότητα, η οποία αποτελεί συχνά την αιτία για τη νοσηλεία των ψυχικά ασθενών.

Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι οι ερευνητές δεν βρήκαν καμία σχέση με τις εισαγωγές σε νοσοκομεία για αγχώδεις διαταραχές, παρόλο που τα φάρμακα συνταγογραφούνται συνήθως για αυτές.

Η αύξηση της αυτοκτονικότητας κατά 8%  δεν είναι εντελώς απρόσμενη  λόγω της γνωστής πρόκλησης καταθλιπτικών σκέψεων από τους β-αναστολείς. Ήταν ιδιαίτερα έντονη σε ασθενείς στους οποίους είχαν συνταγογραφηθεί τα φάρμακα για ψυχικές ασθένειες. Σε ασθενείς με καρδιακή νόσο, οι ανησυχίες για την υγεία μπορεί να παίζουν ρόλο.

Μια επιδημιολογική μελέτη δεν μπορεί να αποδείξει την αποτελεσματικότητα των ιατρικών θεραπειών. Ο κίνδυνος να αγνοηθούν άλλες αιτίες είναι μεγάλος. Το κατά πόσον οι β-αναστολείς θα ήταν πράγματι κατάλληλοι για την πρόληψη ατόμων που διατρέχουν κίνδυνο από τη διάπραξη περαιτέρω πράξεων βίας θα πρέπει να διευκρινιστεί σε τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές.

Φυσικά, θα πρέπει να δοθεί προσοχή στις παρενέργειες, οι οποίες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν αυξημένη αυτοκτονικότητα.

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Χρήσιμες νυχτερινές συνήθειες για να ξεκινάτε με ενέργεια την επόμενη ημέρα
Γνωστικές και νευροψυχιατρικές διαταραχές στη Long CoViD
ΕΕ: Καλεί την Ελλάδα να ενσωματώσει οδηγία κατά της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών