Τα αυτοαντισώματα έναντι της πρωτεΐνης νεφρίνη, η οποία συμμετέχει στη διήθηση των πρωτογενών ούρων ως συστατικό των ποδοκυττάρων στα νεφρικά σωμάτια, μπορεί να πυροδοτήσουν ένα νεφριτικό σύνδρομο στο οποίο το φίλτρο αυτό είναι ελαττωματικό.

Αυτό δείχνουν τα αποτελέσματα διεθνούς μελέτης που παρουσιάστηκε στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Νεφρικής Εταιρείας στη Στοκχόλμη και δημοσιεύθηκε στο "New England Journal of Medicine"

Τα ποδοκύτταρα αποτελούν σημαντικό συστατικό του λεγόμενου φραγμού αίματος-ουρίας. Στα περίπου ένα εκατομμύριο σπειράματα των νεφρών, καλύπτουν την επιφάνεια των αιμοφόρων αγγείων με τα "ποδαράκια" τους και λειτουργούν ως φίλτρο που επιτρέπει τη διέλευση μόνο ορισμένων ουσιών με χαμηλό μοριακό βάρος (οι πρωτεΐνες γενικά δεν περιλαμβάνονται).

Τα ελαττώματα έχουν ως αποτέλεσμα νεφριτικό σύνδρομο με οίδημα.

Είναι ήδη γνωστές διάφορες δυσλειτουργίες των ποδοκυττάρων που μπορούν να διαταράξουν τη λειτουργία του φίλτρου. Μια προηγουμένως υποτιμημένη αιτία αυτών των ποδοκυτταροπαθειών θα μπορούσε να είναι τα αυτοαντισώματα έναντι της πρωτεΐνης νεφρίνης.

Αυτό ανακαλύφθηκε τώρα από μια διεθνή ομάδα με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Nicola Tomas και τον Tobias Huber από το Πανεπιστημιακό Ιατρικό Κέντρο Hamburg-Eppendorf (UKE).

Οι ερευνητές ανέλυσαν αρχικά δείγματα αίματος από 357 ενήλικες που είχαν διαγνωστεί με σπειραματονεφρίτιδα με βιοψία. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν 105 ασθενείς με νόσο ελάχιστων αλλαγών, η αιτία της οποίας δεν είναι ακόμη γνωστή. Οι ερευνητές βρήκαν αυτοαντισώματα νεφρίνης στο αίμα σε 46 από αυτούς τους 105 ασθενείς (44%).

Η νόσος θα μπορούσε επομένως συχνά να οφείλεται σε αυτοάνοσο νόσημα κατά το οποίο τα αντισώματα καταστρέφουν τα ποδοκύτταρα στα σπειράματα.

Αντισώματα νεφρίνης βρέθηκαν επίσης σε 7 από τους 74 ασθενείς (9%) με πρωτοπαθή εστιακή και τμηματική σπειραματοσκλήρυνση (FSGS), καθώς και σε έναν από τους 40 ασθενείς (2 %) με μη πρωτοπαθή FSGS και σε έναν από τους 50 ασθενείς (2 %) με μεμβρανώδη νεφροπάθεια. Όλοι οι ασθενείς με IgA νεφροπάθεια, σπειραματονεφρίτιδα σχετιζόμενη με ANCA και νεφρίτιδα λύκου (όπου είναι γνωστές άλλες αιτίες) βρέθηκαν αρνητικοί, όπως και μια ομάδα ελέγχου 67 υγιών ατόμων.

Στη συνέχεια οι ερευνητές εξέτασαν 182 παιδιά με νεφριτικό σύνδρομο. Οι ασθενείς αυτοί συνήθως δεν υποβάλλονται σε βιοψία, γι' αυτό και η νόσος χαρακτηρίζεται "ιδιοπαθής", δηλαδή χωρίς γνωστή αιτία. Αντισώματα νεφρίνης ανιχνεύθηκαν σε 94 παιδιά (52%).

Η ομάδα βρήκε ενδείξεις ότι τα αυτοαντισώματα είναι στην πραγματικότητα υπεύθυνα για τις ασθένειες. Αφενός, η συγκέντρωση των αντισωμάτων συσχετίστηκε με την απώλεια πρωτεϊνών μέσω των νεφρών. Αφετέρου, ο τίτλος των αντισωμάτων ανταποκρινόταν στη θεραπεία με ανοσοκατασταλτικά: η πρεδνιζολόνη ή η κυκλοσπορίνη μείωσαν τη συγκέντρωση των αντισωμάτων στο αίμα.

Ταυτόχρονα, το νεφρωσικό σύνδρομο βελτιώθηκε. Χάθηκαν λιγότερες πρωτεΐνες μέσω των νεφρών.

Μετά τη θεραπεία με ριτουξιμάμπη, τα συμπτώματα των ασθενών βελτιώθηκαν ακόμη και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Η ριτουξιμάμπη οδηγεί σε προσωρινή καταστροφή των κυττάρων Β που σχηματίζουν αντισώματα, η οποία μπορεί επίσης να προκαλέσει μεγαλύτερης διάρκειας ύφεση σε άλλες αυτοάνοσες νόσους.

Οι ερευνητές προκάλεσαν την αυτοάνοση νόσο σε ποντίκια κάνοντάς τους ένεση με αντιγόνα νεφρίνης. Τα ζώα σχημάτισαν αντισώματα και στη συνέχεια ανέπτυξαν νεφρωσικό σύνδρομο.

Επομένως, φαίνεται αρκετά βέβαιο ότι τα αντισώματα της νεφρίνης αποτελούν πιθανή αιτία του νεφρωσικού συνδρόμου. Το τεστ αντισωμάτων, το οποίο δεν είναι ακόμη διαθέσιμο στο εμπόριο, θα μπορούσε στο μέλλον να χρησιμοποιηθεί για την έγκαιρη διάγνωση σε παιδιά.

Θα μπορούσε επίσης να επιτρέψει μια πιο στοχευμένη θεραπεία των ασθενών στους οποίους το νεφριτικό σύνδρομο οφείλεται σε αυτοάνοσο νόσημα.

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Εφαρμογή διαγνωστικού πρωτοκόλλου για τη διάγνωση και παρακολούθηση της οστεοπόρωσης
Μεταμοσχευμένοι ανέβηκαν στον Όλυμπο με τους γιατρούς τους για ένα μήνυμα ζωής
Webinar Φάκελοι Υγείας με θέμα: ''Αθλητική καρδιά''