Το πρόβλημα της υπογονιμότητας απασχολεί σήμερα πολλούς συνανθρώπους μας. Στο http://data.worldbank.org/  μπορεί κανείς να συγκρίνει δεδομένα που αφορούν τον αριθμό παιδιών ανά γυναίκα από το 1984, σε διάφορες χώρες όπως παρουσιάζονται μέσα από τα δεδομένα της παγκόσμιας τράπεζας και να διαπιστώσει τη διαχρονική μείωση της γονιμότητας ακόμη και σε κοινωνίες όπου τα μέτρα αντισύλληψης είναι ανύπαρκτα και η τεκνογονία αρχίζει σε νεαρές ηλικίες.

Ιδιαίτερα στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ, το πρόβλημα της υπογονιμότητας προσβάλλει πάνω από το 10.9% των ζευγαριών σήμερα. Παρά την αποτελεσματικότητα των θεραπειών στην πλειοψηφία των σαλπιγγικών φλεγμονών των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων και συστηματικών νοσημάτων και την αποκατάσταση διαιτητικών στερήσεων που αποτελούσαν τις βασικές αιτίες υπογονιμότητας στις χώρες αυτές κατά τον δέκατο ένατο  αιώνα, τα ποσοστά υπογονιμότητας αυξήθηκαν. 

Μία σειρά από επιδημιολογικές έρευνες και εργαστηριακές έρευνες έχουν αρχίσει να αναδεικνύουν τις πολλαπλές παθολογικές παραμέτρους που εμπλέκονται στην εξασφάλιση υψηλής αναπαραγωγικής ικανότητας. Παθολογικές παραμέτρους που έχουν σχέση με το συνολικό status υγείας του ανθρώπου, παράγοντες διατροφής, έκθεσης σε τοξικές ουσίες, εντομοκτόνα, χημικές ουσίες του περιβάλλοντος και που πρέπει οπωσδήποτε να αποκατασταθούν όταν επιχειρείται η μεγιστοποίηση της αναπαραγωγικής ικανότητας. 

Η περιβαλλοντική παράμετρος που αγνοείται ίσως πιο συστηματικά  από την τρέχουσα γυναικολογική πρακτική στην Ελλάδα είναι οι χημικές ουσίες με δυσμενή επίδραση στην γονιμότητα στις οποίες ο πάσχων ή η πάσχουσα εκτίθεται. Τα μέταλλα είναι μια κατηγορία χημικών ουσιών που αναστέλλουν τη γονιμότητα. Παρά το γεγονός αυτό, σε μικρές ποσότητες ορισμένα μέταλλα είναι σημαντικά για την ομαλή διεξαγωγή ποικίλων χημικών αντιδράσεων:

  • Σίδηροs
  • Ψευδάργυρος
  • Μαγγάνιο
  • Χρώμιο (τρισθενές)
  • Σελήνιο
  • Κοβάλτιο
  • Χαλκός

Άλλα μέταλλα, όπως το κάδμιο, ο μόλυβδος και ο υδράργυρος, μπορούν να εμφανίσουν τοξικές επιδράσεις ακόμη και σε σχετικά χαμηλές συγκεντρώσεις έκθεσης. Κάδμιο, χρώμιο, μόλυβδος, μαγγάνιο, νικέλιο, υδράργυρος, είναι μερικά από τα μέταλλα με υψηλή σχετική ατομική μάζα που είναι γνωστά ως  βαρέα μέταλλα  και  έχουν χρησιμοποιηθεί από τους ανθρώπους επί χιλιετηρίδες. Τα βαρέα μέταλλα  μπορεί να προκαλέσουν βλάβη ή τον θάνατο σε ζώα, ανθρώπους φυτά ακόμη και σε σχετικά χαμηλές συγκεντρώσεις, έχουν την τάση να συσσωρεύονται σε επιλεγμένα όργανα του σώματος (όπως ο εγκέφαλος και το ήπαρ) και λόγω ικανότητας άθροισης, τα καθορισμένα «ασφαλή» επίπεδα σε νερό και τρόφιμα, μπορεί να είναι   παραπλανητικά.  Η λήψη των βαρέων μετάλλων ενδέχεται να  οδηγήσει σε αποβολές και θάνατο του αναπτυσσόμενου εμβρύου.  

Τα υψηλά επίπεδα καδμίου και υδραργύρου συνδέθηκαν σημαντικά με πτώση της ποιότητας του σπέρματος αλλά και πτώση του αριθμού των κυττάρων του σπέρματος. Μελέτες σε γυναίκες που εργάζονται ή ζουν σε βιομηχανικές περιοχές όπου υπήρχαν αυξημένα επίπεδα αρσενικού μολύβδου καδμίου είχαν  αυξημένη συχνότητα  αυτόματων αποβολών και συγγενών δυσπλασιών. 

Τα βαρέα μέταλλα έχουν χρησιμοποιηθεί ευρέως κατά τις βιομηχανικές διεργασίες από τον δέκατο ένατο αιώνα και έχουν ευρεία κατανομή. Χρησιμοποιούνται σε πολλά προϊόντα όπως φυτοφάρμακα,  μπαταρίες, εφυαλωμένα κεραμικά, αντικολλητικά τηγάνια, σαπούνια, σκιές ματιών  κραγιόν πλαστικά παιχνίδια.  Η έκθεση σε βαρέα μέταλλα συνεχίζει να αυξάνεται ακόμη και σήμερα σε ορισμένα μέρη του κόσμου, ιδίως σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, αν και η χρήση τους έχει ελαττωθεί στις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες κατά τα τελευταία 100 χρόνια λόγω αυστηρών κανόνων ασφαλείας. Τα βαρέα μέταλλα λόγω των βροχών και της διάβρωσης του εδάφους συχνά καταλήγουν σε αυξημένες ποσότητες σε λίμνες, ποτάμια και θάλασσα, με το πρόβλημα να είναι ιδιαίτερα οξύ σε λίμνες και ποτάμια. 

Ορισμένα είδη ψαριών περιέχουν υψηλές ποσότητες βαρέων μετάλλων. Οι τοξικές ουσίες στην περίπτωση των ψαριών, έχουν την τάση να συσσωρεύονται σε σπλάγχνα, κεφάλι, δέρμα, τα οποία καλό είναι να μην καταναλώνονται. 

Θαλασσινά ευρείας κατανάλωσης, υψηλού κινδύνου για βαρέα μέταλλα

Ψάρια υψηλού κινδύνου είναι ψάρια που έχουν μεγάλο μέσο όρο ζωής, είναι μεγάλα, ζουν στον βυθό, διαβιούν σε μολυσμένες θάλασσες ή σε λίμνες, ευρίσκονται ψηλά στην τροφική αλυσίδα, όπως είναι o ξιφίας, ο καρχαρίας,  η ρέγγα της Βαλτικής (clupea harengus), πολλά είδη μυδιού, η σφυρίδα (Grouper), οι ευμεγέθεις πέστροφες (trout) πολλά είδη τόνου όπως ο bigeye tuna (Thunnus obesus), o λούτσος του γλυκού νερού (esox Lucius), είδη σκουμπριού, πολλά χέλια. 

Θαλασσινά ευρείας κατανάλωσης, χαμηλού κινδύνου για βαρέα μέταλλα 

  • Ο γαύρος 
  • Τα στρείδια
  • Ο αστακός
  • Ο μπακαλιάρος 
  • Tα χτένια
  • Oι γαρίδες

Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν ίχνη βαρέων μετάλλων στο αίμα τους, αλλά ορισμένα άτομα είναι πιο επιβαρυμένα λόγω  υψηλότερης έκθεσης κατά την εργασία τους και κατά την καθημερινότητα γενικότερα.  

Περισσότερα στο βιβλίο της ιατρού ‘’Αύξησε αποτελεσματικά τη γονιμότητά σου με φυσικά μέσα’’, Εκδόσεις Ηδύφωνο.

 

Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Δεν υπάρχει νόμος της βιολογίας που να λέει ότι πρέπει να γερνάμε
Αναπτύχθηκε ''ζωντανός επίδεσμος'' για την επιτάχυνση επούλωσης πληγών
Η Roche εξασφαλίζει δικαιώματα σε αντικαρκινικό φάρμακο