Τον περασμένο μήνα κυκλοφόρησε το τεύχος 75 (Μάιος 2026) του περιοδικού "Λοίμωξη", που δημιούργησε το 2001 και εξέδιδε επί 25 ολόκληρα χρόνια ο διακεκριμένος παιδίατρος - λοιμωξιολόγος Ιωάννης Καβαλιώτης (φωτογραφία).

Στο εισαγωγικό του σημείωμα, ο ίδιος ανακοίνωνε πως αυτό το τεύχος είναι και το τελευταίο. "Όλα τα πράγματα κάποτε τελειώνουν. Έτσι και η Λοίμωξη. Ευχαριστώ όλους για την αγάπη και τη στήριξή σας", απάντησε σε νεότερους παιδιάτρους, όταν τον ρώτησαν γιατί αναστέλλει την έκδοση, που επί δυόμισι δεκαετίες αποτέλεσε για εκείνους πολύτιμο εγχειρίδιο διάδοσης γνώσης. Λίγες μέρες μετά, ανήμερα του Αγίου Πνεύματος, πληροφορήθηκαν πως ο "δάσκαλος", όπως τον ονόμαζαν, έφυγε από τη ζωή.

Ο τελευταίος διευθυντής της Παιδιατρικής Κλινικής του Νοσοκομείου Ειδικών Παθήσεων ("Λοιμωδών"), που έκλεισε το 2013 στο πλαίσιο των περικοπών των μνημονίων, γνώριζε πως έρχεται το δικό του βιολογικό τέλος, αλλά το είχε μοιραστεί μόνο με ελάχιστους ανθρώπους του πολύ κοντινού του κύκλου. Αντί αποχαιρετισμού, δημοσίευσε στο τελευταίο τεύχος της "Λοίμωξης" έναν δωδεκάλογο συμβουλών - κύριων παραινέσεων προς τους νεότερους γιατρούς. Η ανθρωποκεντρική ιατρική, η λήψη καλού ιστορικού, το χαμόγελο στον ασθενή, η συμβουλή και η κατανόηση, οι κανόνες υγιεινής και η συνετή χρήση αντιβιοτικών συμπυκνώνουν το μήνυμά του, μαζί με την προτροπή προς τους νέους γιατρούς να μην επιτρέψουν στην Τεχνητή Νοημοσύνη να αντικαταστήσει την ανθρώπινη σκέψη.

Γιατροί που μαθήτευσαν δίπλα του, στο πλαίσιο της ειδικότητάς τους στο "Λοιμωδών", αποχαιρετούν με συγκίνηση τον εκλιπόντα, κάνοντας λόγο για έναν ακούραστο επιστήμονα και μελετητή, που αφιέρωσε τη ζωή του στη λοιμωξιολογία, την παιδιατρική και τα εμβόλια, που δεν έπαψε μετά τη συνταξιοδότησή του να παρακολουθεί στενά τη βιβλιογραφία, να αρθρογραφεί, να εκδίδει βιβλία, να ενημερώνει και να έχει πάντα το τηλέφωνό του ανοιχτό, ώστε να συμβουλεύει και να καθοδηγεί. Στο σύνολό τους χρησιμοποιούν τον χαρακτηρισμό "δάσκαλος", ενώ παράλληλα, κάνουν λόγο για έναν άνθρωπο με πλούσια αλλά σιωπηλή κοινωνική και ανθρωπιστική προσφορά. Μετά την απόσυρσή του από την ενεργό δράση συνέχιζε να βλέπει αφιλοκερδώς παιδιατρικούς ασθενείς, ενώ κρυφά και αθόρυβα αναλάμβανε το κόστος θεραπειών άπορων ασθενών, όταν τους παρέπεμπε σε συναδέλφους του. 

Ο εκλιπών είχε μοιραστεί τις γνώσεις του και είχε απευθύνει χρήσιμες συμβουλές πρόληψης και αντιμετώπισης δύσκολων παιδιατρικών λοιμώξεων σε σειρά συνεντεύξεών του στο iatronet.gr. 

Στο "σχολείο" του νοσοκομείου Λοιμωδών

Ο ίδιος ο Ι. Καβαλιώτης είχε αντιταχθεί στο κλείσιμο του Νοσοκομείου Ειδικών Παθήσεων. "Σε περιόδους ειρήνης προετοιμαζόμαστε για τον πόλεμο", έλεγε σχεδόν προφητικά σε δημόσιες παρεμβάσεις του, επισημαίνοντας την ανάγκη να υπάρχουν ειδικά νοσοκομεία για τις λοιμώξεις. Η πανδημία, 7 χρόνια μετά, ήρθε να τον επιβεβαιώσει. Γιατροί που έκαναν εκεί ειδικότητα αναφέρουν πως το πέρασμά τους από το "Λοιμωδών" αποτέλεσε "διαβατήριο" ανέλιξης στη μετέπειτα επαγγελματική τους διαδρομή.

"Για εμένα δεν ήταν μόνο ο διευθυντής της Παιδιατρικής Κλινικής του Νοσοκομείου Λοιμωδών Θεσσαλονίκης, εκεί όπου ξεκίνησα την ειδικότητά μου. Ήταν ένας από τους σημαντικότερους δασκάλους της επαγγελματικής και προσωπικής μου διαδρομής", ανέφερε η παιδίατρος δρ Όλγα Τζέτζη, η οποία χαρακτήρισε ως "σχολείο" το πρώην νοσοκομείο, όπου έκανε τα πρώτα της βήματα. Η ίδια αποχαιρέτισε τον γιατρό, με τον οποίο διατηρούσε συχνή επικοινωνία για δύσκολα περιστατικά, επιδημιολογικά δεδομένα και θέματα δημόσιας υγείας, σε μια σχέση αμοιβαίας εκτίμησης και σεβασμού, που δεν διαταράχτηκε από τις όποιες διαφωνίες υπήρξαν σχετικά με ορισμένα ζητήματα κατά την περίοδο της πανδημίας.

"Σήμερα είναι μια μέρα θλίψης για τον ιατρικό κόσμο της Ελλάδας", έγραψε η αιματολόγος Βάλια Παπαγεωργίου, η οποία έκανε λόγο για έναν αξεπέραστο δάσκαλο, expert στους τομείς των λοιμώξεων και των εμβολίων, βαθύτατα ανθρώπινο, ταξιδευτή, ποιητή, καλλιτέχνη φωτογράφο και συντάκτη λευκωμάτων. Ως προσωπική εμπειρία, η ίδια κατέθεσε ότι πολλές φορές έστελνε στο ιατρείο της για εξέταση άπορους ασθενείς, αναλαμβάνοντας ο ίδιος το κόστος εξέτασης και εργαστηριακών αναλύσεων, κρυφά και αθόρυβα.

"Μετρημένοι στα δάκτυλα του ενός χεριού είναι οι δάσκαλοι για κάθε άνθρωπο", έγραψε η παιδίατρος Μαρία Χαδιώ, κατατάσσοντας τον εκλιπόντα σε αυτούς που την καθοδήγησαν, ενώ και ένα πλήθος άλλων γιατρών μοιράστηκαν εμπειρίες από τις εποχές που οι επαγγελματικές τους διαδρομές συναντήθηκαν με αυτή του Ι. Καβαλιώτη.

Ο δωδεκάλογος και ένα ποίημα

Οι 12 καίριες παραινέσεις που δημοσίευσε στο τελευταίο τεύχος της "Λοίμωξης", αφήνοντάς τις ως παρακαταθήκη στους νεότερους, λίγες μέρες πριν φύγει από τη ζωή, είναι οι εξής: 

  • Η Ιατρική είναι επιστήμη και τέχνη, Ένα καθημερινό πεδίο μάχης, τα θύματα πολλά και ο αγώνας διαρκής. 
  • Σκύψτε πάνω στον άρρωστο. Τα 2/3 της ιατρικής μαθαίνονται στην κλίνη του ασθενούς. 
  • Μην παραλείπετε την κλινική εξέταση. Με σωστή σειρά και παρατηρητικότητα πάντα θα βρείτε σημεία που μπορεί να σας οδηγήσουν στη διάγνωση. 
  • Ένα καλό ιστορικό είναι ο βασικός άξονας για τον γιατρό και τον ασθενή. 
  • Μην επιτρέπετε στην ΑΙ να αντικαταστήσει τη σκέψη σας. Μην επιτρέπετε από ανθρώπινη οντότητα να γίνετε χειριστές τεχνητών βοηθημάτων. 
  • Κάθε άρρωστος είναι μοναδικός. Μην εφαρμόζετε τις κατευθυντήριες οδηγίες το ίδιο σε όλους. 
  • Χρησιμοποιείτε όσο το δυνατόν λιγότερα αντιβιοτικά. Το φάσμα ενός αντιβιοτικού πρέπει να είναι ευρύ όσο είναι αναγκαίο, στενό όσο είναι δυνατόν. 
  • Χρησιμοποιείστε την κλινική εικόνα του αρρώστου σαν οδηγό σημείο. Μη στηρίζεστε μόνον στα εργαστηριακά ευρήματα. Τα λάθη είναι συχνά. 
  • Ο άρρωστος θέλει πάντα μια καλή κουβέντα, ένα χαμόγελο. Μην τα ξεχνάτε. Είναι φάρμακα πιο δραστικά από τα χημικά παρασκευάσματα. 
  • Από ασθενή σε ασθενή πλένετε τα χέρια σας και καθαρίζετε τα εργαλεία εξέτασης. 
  • Μην αγνοείτε τις παρατηρήσεις των συνόδων των ασθενών. 
  • Γράφετε μια συνταγή απλά, αναλυτικά, σαν να απευθύνεσθε σε παντελώς αγράμματο. Δεν έχει σημασία το επίπεδο του ασθενούς. Δεν είναι γιατρός.

Παρόλο που ο εκλιπών δεν είχε δημοσιοποιήσει πως αντιμετώπιζε κάποιο πρόβλημα υγείας, όσοι πληροφορήθηκαν την αναστολή της έκδοσης και διάβασαν τις 12 παραινέσεις, καθώς και το ποίημα "Σιωπή" που δημοσίευσε στο τελευταίο τεύχος, ερμήνευσαν τα μηνύματα που έκρυβαν οι λέξεις.

Αποχαιρετισμός

Η κηδεία του Ιωάννη Καβαλιώτη θα γίνει το πρωί της Τετάρτης στον Ι. Ν. Αγίου Ελευθερίου στο Ντεπό Θεσσαλονίκης. Το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου Φίλων του νοσοκομείου Ειδικών Παθήσεων εξέφρασε τα θερμά του συλλυπητήρια στην οικογένειά του και ανακοίνωσε ότι αντί στεφάνου θα προσφέρει ένα χρηματικό ποσό στον Σύλλογο Φίλων και Παιδιών με Χρόνιες Ρευματοπάθειες.

Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Αναβάθμιση Τοπικού Ιατρείου Άνω Λιοσίων σε σύγχρονο Πολυδύναμο Περιφερειακό Κέντρο Υγείας
Ο Ε.Ε.Σ. διοργανώνει διαδικτυακή ημερίδα με θέμα: ''Κλιματική αλλαγή και αστικoί κήποι''
Μείνετε συνδεδεμένοι με τον Όμιλο ΠΡΟΣΥΦΑΠΕ