Η παγκόσμια επιβάρυνση από τον καρκίνο αυξάνεται με ανησυχητικούς ρυθμούς και, εάν δεν ληφθούν αποφασιστικά μέτρα, ο αριθμός των νέων περιστατικών αναμένεται να εκτοξευθεί από περίπου 20,6 εκατομμύρια σήμερα σε σχεδόν 35 εκατομμύρια ετησίως έως το 2050.
Αυτό επισημαίνεται στη νέα Παγκόσμια Έκθεση για την Κατάσταση του Καρκίνου 2026, που δημοσίευσαν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) και ο Διεθνής Οργανισμός Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC).
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, το 2024 σχεδόν 10 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από καρκίνο, γεγονός που μεταφράζεται σε περισσότερους από 26.000 θανάτους κάθε ημέρα. Ο καρκίνος παραμένει η δεύτερη συχνότερη αιτία θανάτου παγκοσμίως, μετά τα καρδιαγγειακά νοσήματα.
Η νόσος θα επηρεάσει έναν στους πέντε ανθρώπους κατά τη διάρκεια της ζωής του. Εάν συνυπολογιστούν και οι στενοί συγγενείς των ασθενών, η έκθεση εκτιμά ότι περίπου το 92% του παγκόσμιου πληθυσμού θα έρθει αντιμέτωπο με τον καρκίνο, άμεσα ή έμμεσα, τουλάχιστον μία φορά στη ζωή του.
Ιδιαίτερα έντονες παραμένουν οι ανισότητες στην επιβίωση των ασθενών. Στις χώρες υψηλού εισοδήματος, το ποσοστό πενταετούς επιβίωσης για τον καρκίνο του μαστού και τους παιδιατρικούς καρκίνους ξεπερνά το 85%, ενώ στις χώρες χαμηλού εισοδήματος παραμένει κάτω από το 30%.
"Η επιβίωση από τον καρκίνο δεν θα πρέπει ποτέ να εξαρτάται από τον τόπο γέννησης ή το εισόδημα ενός ανθρώπου", δήλωσε ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους. Όπως τόνισε, οι ανισότητες που καταγράφονται στην έκθεση δεν είναι αναπόφευκτες, αλλά αποτέλεσμα πολιτικών επιλογών και μπορούν να αντιμετωπιστούν μέσω συντονισμένης διεθνούς δράσης.
Σε περιφερειακό επίπεδο, η Ασία συγκέντρωσε το 2024 το 50,7% όλων των νέων περιστατικών καρκίνου και το 56,5% των θανάτων από τη νόσο. Η Ευρώπη κατέγραψε το 21% των νέων περιστατικών και το 20% των θανάτων, παρότι φιλοξενεί μόλις το 9% του παγκόσμιου πληθυσμού.
Ο καρκίνος του πνεύμονα εξακολουθεί να αποτελεί τη συχνότερη αιτία θανάτου από κακοήθειες παγκοσμίως. Στους άνδρες, οι πιο συχνές μορφές καρκίνου είναι εκείνες του πνεύμονα, του προστάτη και του παχέος εντέρου, ενώ στις γυναίκες κυριαρχούν ο καρκίνος του μαστού, του πνεύμονα και του παχέος εντέρου.
Η έκθεση επισημαίνει ότι σχεδόν τέσσερις στους δέκα καρκίνους σχετίζονται με παράγοντες κινδύνου που μπορούν να προληφθούν, όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, η παχυσαρκία, η έλλειψη σωματικής άσκησης και λοιμώξεις από τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), τους ιούς της ηπατίτιδας Β και C, καθώς και το βακτήριο Helicobacter pylori.
Παρά τις δυσοίωνες προβλέψεις, η έκθεση καταγράφει και σημαντική πρόοδο. Από το 2010 η κατανάλωση καπνού παγκοσμίως έχει μειωθεί κατά 27%, ενώ οι καρκίνοι που σχετίζονται με λοιμώξεις υποχώρησαν χάρη στην αύξηση των εμβολιασμών και τη βελτίωση των συνθηκών ύδρευσης, αποχέτευσης και υγιεινής.
Παράλληλα, το ποσοστό των χωρών που διαθέτουν εθνικά σχέδια αντιμετώπισης του καρκίνου αυξήθηκε από 50% το 2010 σε 82% σήμερα.
Αύξηση καταγράφεται και στην έρευνα, καθώς ο αριθμός των κλινικών μελετών αυξάνεται κατά μέσο όρο 7,3% ετησίως από το 2005. Ωστόσο, οι ανισότητες στην πρόσβαση στη θεραπεία εξακολουθούν να είναι μεγάλες.
Στις χώρες χαμηλού και χαμηλού-μεσαίου εισοδήματος, η διαθεσιμότητα βασικών αντικαρκινικών φαρμάκων κυμαίνεται μόλις μεταξύ 9% και 54%, ενώ στις χώρες υψηλού εισοδήματος φτάνει το 68% έως 94%.
Η έκθεση παρουσιάζει επίσης τα αποτελέσματα παγκόσμιας έρευνας του Π.Ο.Υ σε άτομα που έχουν βιώσει τον καρκίνο. Τουλάχιστον το 45% δήλωσε ότι αντιμετώπισε σοβαρές οικονομικές δυσκολίες, ενώ περισσότεροι από τους μισούς ανέφεραν σημαντική ψυχολογική επιβάρυνση. Σχεδόν όλοι οι φροντιστές ασθενών δήλωσαν ότι επηρεάστηκαν από το βάρος της απλήρωτης φροντίδας και την κοινωνική απομόνωση.
Ο ΠΟΥ και ο IARC καλούν τις κυβερνήσεις να ενσωματώσουν την ογκολογική φροντίδα στα εθνικά συστήματα υγείας και να ενισχύσουν τα δίκτυα κοινωνικής προστασίας, προκειμένου να περιοριστούν οι ανισότητες και να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής των ασθενών και των οικογενειών τους.
Προσθέστε το iatronet.gr στο DiscoverΕιδήσεις υγείας σήμερα
Πριν τις διακοπές: Θεραπείες προσώπου που προετοιμάζουν την επιδερμίδα
Σισμανόγλειο: Αποκαΐδια ο θάλαμος 8 της Παθολογικής Κλινικής
Η λύση για όσους έχουν κουραστεί από τα γυαλιά και τους φακούς επαφής