Έχοντας συμπληρώσει μισό αιώνα ζωής, το Ιατρείο Πόνου του Θεαγένειου αντικαρκινικού νοσοκομείου Θεσσαλονίκης, το πρώτο στη Βόρεια Ελλάδα, συνεχίζει να παρέχει εξειδικευμένη ανακούφιση και παρηγορική φροντίδα σε εκατοντάδες ασθενείς, ογκολογικούς και μη. Ωστόσο, όπως και στα περισσότερα από τα 57 Ιατρεία Πόνου στην επικράτεια, η λειτουργία του εξακολουθεί να στηρίζεται στην εθελοντική προσπάθεια και αφοσίωση του προσωπικού, που παρέχει υπηρεσίες από το "υστέρημα" του χρόνου του. Η ένταξη των Ιατρείων αυτών στους οργανισμούς των νοσοκομείων θα δώσει τη δυνατότητα επαρκούς στελέχωσης και καλύτερης, διεπιστημονικής αντιμετώπισης των ασθενών.
Με αφορμή τη σημερινή (10 Νοεμβρίου) Ημέρα Ανοικτών Ιατρείων Πόνου, η αναισθησιολόγος - εντατικολόγος, διευθύντρια της ΜΕΘ και υπεύθυνη του Ιατρείου Πόνου του Θεαγένειου, Σουζάνα Ανίσογλου (φωτογραφία), μιλά στο iatronet.gr για τον χρόνιο πόνο που από ένα σημείο και μετά παύει να είναι σύμπτωμα και μετατρέπεται σε νόσο. Η αντιμετώπισή του, όπως υπογραμμίζει, δεν είναι μόνο θεραπευτική επιλογή, αλλά θεμελιώδες δικαίωμα του ανθρώπου και υποχρέωση του θεράποντα.
Το σύνθημα της φετινής καμπάνιας της Ελληνικής Θεραπείας Πόνου και Παρηγορικής Φροντίδας (ΠΑΡΗ.ΣΥ.Α.), "Θεραπεία Πόνου - Θεμελιώδης πυλώνας της παρηγορητικής φροντίδας", αναδεικνύει παράλληλα και το πάγιο αίτημα δημιουργίας σύγχρονων δομών παρηγορικής φροντίδας στην Ελλάδα.
50 χρόνια Ιατρείο Πόνου στο Θεαγένειο
Το Ιατρείο Πόνου στο Θεαγένειο ίδρυσαν το καλοκαίρι 1976, ο πρώτος τακτικός καθηγητής Αναισθησιολογίας στην Ελλάδα (ΑΠΘ), Σπυρίδων Μακρής, και ο νεαρός τότε γιατρός, άρτι αφιχθείς από τις ΗΠΑ, κ. Νικόλαος Μπαλαμούτσος, "(….) προς ανακούφιση, των παρά τω ιδρύματι νοσηλευμένων ασθενών, άνευ ουδεμίας οικονομικής ή άλλης υποχρεώσεως", όπως καταγράφηκε στα χειρόγραφα πρακτικά της απόφασης του Δ.Σ., με ημερομηνία 26 Ιουνίου 1976.
"Τότε, το Θεαγένειο λειτουργούσε ως ίδρυμα ιδιωτικού δικαίου. Οι άνθρωποι αυτοί, μπροστά από την εποχή τους, έφερναν μια καινοτομία που αναδείκνυε μια ανάγκη, η οποία παραμένει και σήμερα επίκαιρη, μισό αιώνα μετά", επισημαίνει η κα Ανίσογλου. Την ίδια εποχή, η Διεθνής Ένωση για τη Μελέτη του Πόνου (IASP), διακήρυττε με επίσημη δήλωσή της ότι η αντιμετώπιση του πόνου αποτελεί βασικό ανθρώπινο δικαίωμα.
Είδη πόνου και αντιμετώπιση
Επί 50 χρόνια το Ιατρείο αντιμετωπίζει μια ευρεία γκάμα ειδών πόνου, παρέχοντας εξατομικευμένη ανακούφιση σε ασθενείς, όχι μόνο του Θεαγένειου.
"Παλιότερα, μιλούσαμε για καλοήθη και κακοήθη πόνο, που είναι λανθασμένο. Ο διαχωρισμός γίνεται μεταξύ πόνου καρκινικής και μη καρκινικής αιτιολογίας", διευκρινίζει η αναισθησιολόγος, προσθέτοντας πως ανεξάρτητα από την αιτιολογία του ο χρόνιος πόνος που ξεπερνά σε διάρκεια το τρίμηνο θεωρείται νόσος.
"Οι ασθενείς μας είναι πρωτίστως καρκινοπαθείς, αλλά αντιμετωπίζουμε και περιστατικά μη καρκινικής αιτιολογίας, όπως οσφυαλγίες, ισχιαλγίες, μετεπεμβατικές νευραλγίες, περιστατικά νευροπαθητικού πόνου και πολλά άλλα", αναφέρει και συμπληρώνει: "Εκτός από τη φαρμακευτική αγωγή, που δίνεται με συνδυασμούς φαρμάκων, έχουμε και άλλες θεραπευτικές επιλογές, όπως οι παρεμβατικές μέθοδοι, μεταξύ άλλων με ραδιοσυχνότητες. Σε συνεργασία με νευροχειρουργό, εντοπίζουμε ακτινοσκοπικά και στοχεύουμε το σημείο που πονάει, με πάρα πολύ καλά αποτελέσματα".
Παρηγορική φροντίδα
Η έλλειψη δημόσιων δομών παροχής παρηγορικής φροντίδας, στα πρότυπα αντίστοιχων κέντρων στο εξωτερικό, έχει καταδειχτεί επανειλημμένως, μεταξύ άλλων από την Ελληνική Εταιρεία Αλγολογίας και την ΠΑΡΗ.ΣΥ.Α. "Κάθε άνθρωπος δικαιούται πρόσβαση στην ποιοτική φροντίδα, με ισότητα και σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα. Η παρουσία αντίστοιχων δομών είναι δείκτης πολιτισμού", υπογραμμίζει η κυρία Ανίσογλου και συμπληρώνει: "Η παρηγορική φροντίδα στοχεύει στο να θεραπεύσει όλα τα ενεργά θέματα που αφορούν την ασθένεια και να εμποδίσει την εμφάνιση νέων. Επίσης, στοχεύει στη βελτίωση των φυσικών, ψυχολογικών, κοινωνικών, πνευματικών και υπαρξιακών αναγκών του ασθενή και μπορεί να γίνει οπουδήποτε: στο νοσοκομείο, στο σπίτι, σε γηροκομεία, σε μονάδες φιλοξενίας".
Στη ΜΕΘ του Θεαγένεου διατίθενται πάντοτε 1 ως 2 κλίνες για ασθενείς προχωρημένου σταδίου που υποφέρουν από πόνο και δεν μπορούν να διαχειριστούν οι κλινικές. "Έχουμε την ιδιαιτερότητα το Ιατρείο Πόνου να είναι συνδεδεμένο με τη ΜΕΘ, σε αντίθεση με τα περισσότερα από τα υπόλοιπα που ανήκουν στα Αναισθησιολογικά Τμήματα. Έτσι το σχεδίασαν από το 1976, στα πρότυπα πιθανώς της Αμερικής", εξηγεί η διευθύντρια της Μονάδας.
Οργανική ένταξη
Τι σημαίνει στην πράξη η λειτουργία των Ιατρείων Πόνου με εθελοντική εργασία; «Κατ΄ αρχάς σημαίνει ότι δουλεύουμε από το ‘υστέρημα’ του χρόνου μας», απαντά η κ. Ανίσογλου, η οποία λειτουργεί το Ιατρείο μαζί με την αναισθησιολόγο - εντατικολόγο Ειρήνη Παπαγεωργίου και δύο αφοσιωμένες νοσηλεύτριες.
"Η ένταξη των Ιατρείων αυτών στους Οργανισμούς των νοσοκομείων θα επιτρέψει την ενίσχυσή τους με επιπλέον γιατρούς, αλλά και άλλο προσωπικό, γιατί δεν είναι μόνο ο αναισθησιολόγος εντατικολόγος - αλγολόγος. Χρειάζεται ψυχολογική υποστήριξη, χρειάζεται φυσικοθεραπεία, διεπιστημονική προσέγγιση", υπογραμμίζει, προσθέτοντας πως ειδικά μετά την περίοδο της πανδημίας, όταν συνέβη "το μεγάλο κραχ" στην ειδικότητα της αναισθησιολογίας, πολλά νοσοκομεία δυσκολεύονται να υποστηρίξουν τα Ιατρεία Πόνου, καθώς πρέπει να καλυφθούν πρωτίστως τα χειρουργεία.
"Είμαστε αναγνωρισμένοι, αλλά και δεν είμαστε ταυτόχρονα, κατά μία έννοια. Έχουμε εγκρίσεις από επιστημονικά συμβούλια, από την ΥΠΕ, από το ΚΕΣΥ, το οποίο μας δίνει τη δυνατότητα να παρέχουμε εκπαίδευση σε νέους συναδέλφους. Τα Ιατρεία Πόνου στο Διδυμότειχο, στην Κοζάνη, στην Κομοτηνή, αυτό που θα ανοίξει τώρα στον Πολύγυρο, στελεχώνονται από γιατρούς που έχουμε εκπαιδεύσει στο Θεαγένειο", σημειώνει.
Στο πλαίσιο της ανοικτής ημέρας, τα Ιατρεία Πόνου θα λειτουργήσουν χωρίς ραντεβού την Τρίτη, 10 Νοεμβρίου, από τις 10 το πρωί ως τις 6 το απόγευμα.
Ειδήσεις υγείας σήμερα
Νοέμβριος: Μήνας ευαισθητοποίησης για τον καρκίνο του πνεύμονα - Τι αλλάζει στη θεραπεία
"Κανένας ασθενής μόνος μετά το εξιτήριο": 5 παρεμβάσεις για αποκατάσταση από έμφραγμα - εγκεφαλικό
Εκλεγμένη κατά διορισμένης διοίκησης του ΠΙΣ: Καμία ενέργεια για συνέλευση και εκλογές