Τι είναι ο νέος ιός της γρίπης; 

Ο νέος ιός της γρίπης Α (Η1Ν1) που αποµονώθηκε για πρώτη φορά πρόσφατα είναι ένας νέος υπότυπος του ιού της γρίπης που προσβάλλει και τους ανθρώπους. Περιέχει γονίδια από ιό της γρίπης των χοίρων, των πτηνών και των ανθρώπων σε ένα συνδυασµό που δεν είχε εµφανιστεί ποτέ έως τώρα.

Επίσης, είναι πλέον βέβαιο ότι ο ιός µεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο και η νόσηση έχει περιγραφεί ως πολύ σοβαρή σε ορισµένες περιπτώσεις στο Μεξικό, παρότι η βαρύτητα της νόσου εµφανίζεται µικρότερη σε άλλες περιοχές.

Τι είναι η γρίπη των χοίρων;

Η γρίπη των χοίρων είναι µία οξεία ιογενής λοίµωξη του αναπνευστικού συστήµατος των χοίρων που προκαλείται από ιό γρίπης τύπου Α. Ο ιός µεταδίδεται σε άγρια πτηνά, πουλερικά, άλογα και ανθρώπους, αλλά η µετάδοση από το ένα ζωικό είδος στο άλλο είναι σπάνια.

Έως τώρα έχουν αποµονωθεί σε χοίρους τρεις υπότυποι του ιού της γρίπης: ο A (Η1Ν1), ο A (Η1Ν2) και ο A (Η3Ν2).

Μπορούν να µολυνθούν και οι άνθρωποι από γρίπη των χοίρων;

Ναι. Ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 1950 είχαν αναφερθεί µεµονωµένα κρούσµατα γρίπης των χοίρων σε ανθρώπους που είχαν άµεση επαφή µε τα ζώα (π.χ. εργαζόµενοι σε φάρµες µε χοίρους). Στην Ευρώπη, έχουν αναφερθεί 17 κρούσµατα γρίπης των χοίρων από το 1958.

Στις ΗΠΑ, µία επιδηµία γρίπης των χοίρων αναφέρθηκε σε στρατιωτικό προσωπικό στο Fort Dix του New Jersey το 1976, αν και δεν αποδείχθηκε ποτέ επιδηµιολογική σχέση µε χοίρους. Υπήρχε, όµως, µετάδοση της νόσου από άνθρωπο σε άνθρωπο, γεγονός που οδήγησε σε περισσότερα από 200 κρούσµατα, εκ των οποίων 12 νοσηλεύθηκαν και ένα απεβίωσε.

Ποια είναι η διαφορά µεταξύ της γρίπης των χοίρων και της γρίπης από το νέο ιό;

Σε αντίθεση µε τον ‘τυπικό’ ιό της γρίπης των χοίρων, ο νέος ιός της γρίπης Α(Η1Ν1) περιέχει γονίδια από ιούς γρίπης των χοίρων, των πτηνών και των ανθρώπων. Επιπλέον, ο ‘τυπικός’ ιός της γρίπης των χοίρων µεταδίδεται συνήθως µέσω άµεσης επαφής µε χοίρους.


Δευτερεύοντα κρούσµατα µε µετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο έχουν περιγραφεί στο παρελθόν αλλά θεωρείται πολύ σπάνιο ενδεχόµενο.
Από την άλλη πλευρά, ο νέος ιός της γρίπης µεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο και
καταλήγει, µερικές φορές,σε σοβαρή νόσηση.

Ποια είναι τα συµπτώµατα της γρίπης από το νέο ιό;

Τα συµπτώµατα της νόσου είναι παρόµοια µε αυτά της εποχικής γρίπης και µπορεί να
περιλαµβάνουν αιφνίδια έναρξη πυρετού και συµπτώµατα από το αναπνευστικό σύστηµα (όπως βήχας, καταρροή, πονόλαιµος, πόνος στους µυς, πονοκέφαλος), ενώ µπορεί να παρουσιαστούν και άλλα συµπτώµατα, όπως ρίγη, αίσθηµα κόπωσης, διάρροια και έµετοι.


Σε ορισµένες περιπτώσεις, παρατηρείται σοβαρή νόσηση σε κατά τα άλλα υγιείς ανθρώπους που µολύνονται µε τον ιό.

Πώς µολύνονται οι άνθρωποι µε το νέο ιό της γρίπης Α (Η1Ν1);

Οι άνθρωποι µολύνονται µε τον ιό µε τον ίδιο τρόπο όπως και στην εποχική γρίπη. Μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο µέσω σταγονιδίων από ασθενή που βήχει ή φτερνίζεται. Ο ιός µπορεί να µεταδοθεί και έµµεσα, όταν τα µολυσµένα σταγονίδια που προέρχονται από ασθενή εγκαθίστανται στα χέρια του ή σε άλλες επιφάνειες που µπορεί στη συνέχεια να µεταδώσουν τον ιό σε ανθρώπους που τις ακουµπούν και, στη συνέχεια, ακουµπούν τη µύτη ή το στόµα τους.

Μπορεί ο νέος ιός να µεταδοθεί στον άνθρωπο µέσω κατανάλωσης χοιρινού κρέατος και παραγόντων του;

Όχι. Ο νέος ιός της γρίπης δεν µεταδίδεται µε την κατανάλωση καλά µαγειρεµένου χοιρινού κρέατος ή παραγόντων του. Αυτός ο νέος ιός δεν έχει αποµονωθεί µέχρι σήµερα σε ζώα και δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο ιός βρίσκεται στην αλυσίδα παραγωγής χοιρινού κρέατος.

Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίµων (EFSA) και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσηµάτων (ECDC) δεν είναι ενήµερα για απολύτως κανένα επιστηµονικά τεκµηριωµένο δεδοµένο που να συνηγορεί υπέρ της άποψης ότι οι ιοί της γρίπης µπορούν να µεταδοθούν στον άνθρωπο µέσω κατανάλωσης κρέατος, όπως είναι το χοιρινό κρέας και τα παράγωγά του.

Στη θεωρητική περίπτωση που ο νέος ιός αποµονωθεί και στους χοίρους, η σωστή θερµική επεξεργασία (µαγείρεµα ώστε η θερµοκρασία σε όλο το τµήµα του µαγειρευόµενου κρέατος να φθάσει τους 70.C) θα σκότωνε τον ιό, πράγµα που συµβαίνει και για άλλους ιούς και βακτήρια.

Παρόλο που σε πολλούς ανθρώπους αρέσει να καταναλώνουν ωµό κρέας, οι οδηγίες που πάντα ήταν και είναι σε ισχύ προτρέπουν σε καλό µαγείρεµα όλων των ειδών κρέατος για την αποφυγή µετάδοσης στον άνθρωπο πολλών τροφιµογενών νοσηµάτων.

Πάντα συνιστάται η τήρηση καλών πρακτικών υγιεινής στις κουζίνες, καθώς και το πλύσιµο των χεριών, των επιφανειών και του χρησιµοποιούµενου εξοπλισµού µε σαπούνι µετά το χειρισµό ωµού κρέατος.

Τι εννοούµε µε τον όρο ‘πανδημία γρίπης’;

Ως πανδηµία γρίπης χαρακτηρίζεται µία επιδηµία µε παγκόσµια εξάπλωση που προκαλείται από ένα καινούριο ιό της γρίπης που προσβάλλει ένα µεγάλο ποσοστό του πληθυσµού που δεν έχει ανοσία στον ιό. Κατά τον εικοστό αιώνα, υπήρξαν 3 πανδηµίες (το 1918, το 1957 και το 1968).

Υπάρχει εµβόλιο για το νέο ιό γρίπης Α (Η1Ν1);

Παρότι υπάρχει εµβόλιο που προστατεύει τους χοίρους από τη γρίπη των χοίρων, δεν υπάρχει αυτή τη στιγµή εµβόλιο που να προστατεύει τους ανθρώπους από το νέο ιό γρίπης Α (Η1Ν1).
Γίνονται όµως προσπάθειες να παρασκευαστεί τέτοιο εµβόλιο.

Το υπάρχον εµβόλιο για την εποχική γρίπη προστατεύει τον άνθρωπο από το νέο ιό γρίπης Α (Η1Ν1);

Παρότι ο νέος ιός έχει κάποιες οµοιότητες µε την κοινή εποχική γρίπη, δεν φαίνεται ότι το
εµβόλιο της εποχικής γρίπης προστατεύει από το νέο ιό Α (Η1Ν1). Ενδεχοµένως να προσφέρει µόνο µερική προστασία, και γίνονται έρευνες για να εξακριβωθεί αυτό, οι οποίες όµως θα χρειαστούν αρκετό χρόνο.

Μπορεί να θεραπευτεί η γρίπη από το νέο ιό Α (Η1Ν1) στους ανθρώπους;

Από τα διαθέσιµα φάρµακα, ο νέος ιός γρίπης A (H1N1) είναι ευαίσθητος στους αναστολείς νευραµινιδάσης (οσελταµιβίρη και ζαναµιβίρη) αλλά ανθεκτικός στην αµανταδίνη και ριµανταδίνη. Πάντως η θεραπεία για τη γρίπη είναι κυρίως συµπτωµατική.

Είναι ασφαλές να ταξιδέψω σε περιοχές όπου έχουν παρατηρηθεί κρούσµατα;

Σύµφωνα και µε τις οδηγίες του ΚΕΕΛΠΝΟ και των διεθνών οργανισµών, συνιστάται τα άτοµα που σχεδιάζουν να ταξιδέψουν σε περιοχές µε τεκµηριωµένη συνεχή µετάδοση του νέου ιού γρίπης Α (Η1Ν1) να αποφύγουν να ταξιδέψουν εάν αυτό δεν είναι απαραίτητο.

Όσοι παρ' όλα αυτά αποφασίσουν να ταξιδέψουν εκεί, µπορούν να απευθύνονται στο δικτυακό τόπο του ΚΕΕΛΠΝΟ (www.keelpno.gr), του Παγκόσµιου Οργανισµού Υγείας (www.who.int)  ή του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου Νοσηµάτων για τις τελευταίες πληροφορίες.

Σε περίπτωση που ασθενήσουν, θα πρέπει να αναζητούν ιατρική βοήθεια. Όλοι γενικά οι ταξιδιώτες θα πρέπει να τηρούν µε σχολαστικότητα µέτρα προσωπικής υγιεινής, όπως αναφέρονται πιο κάτω.

Πώς µπορώ να προστατευτώ από τη νόσο;

  • Αποφεύγετε στενές επαφές µε άτοµα που έχουν ασθενήσει. Εάν αρρωστήσετε, κρατείστε απόσταση από τους άλλους για να µην τους µεταδώσετε τη νόσο
  • Μην πηγαίνετε στη δουλειά ή στο σχολείο εάν αρρωστήσετε, αλλά µείνετε στο σπίτι σας για να µην µεταδώσετε την ασθένεια και στους άλλους
  • Καλύψτε το στόµα καιτη µύτη σας µε µαντήλι όταν βήχετε ή φτερνίζεστε. Πετάξτε το
    µαντήλι στα σκουπίδια µετά τη χρήση του. Με αυτόν τον τρόπο, προστατεύετε τους άλλους
  • Το συχνό πλύσιµο χεριών θα σας προστατέψει από τα µικρόβια. Πλύνετε τα χέρια σας
    συχνά, ειδικά µετά το βήχα ή το φτέρνισµα. Τα καθαριστικά χεριών που περιέχουν αλκοόλ
    είναι επίσης αποτελεσµατικά. Αποφύγετε να ακουµπάτε τα µάτια σας, τη µύτη ή το στόµα σας, γιατί µε αυτόν τον τρόπο εξαπλώνεται η µόλυνση.

Μόλις επέστρεψα από περιοχή µε τεκµηριωµένη συνεχή µετάδοση του νέου ιού γρίπης. Τι θα πρέπει να κάνω;

Όσοι ταξιδιώτες επέστρεψαν από περιοχή µε τεκµηριωµένη συνεχή µετάδοση του νέου ιού γρίπης Α (Η1Ν1), θα πρέπει να είναι σε επιφυλακή για 7 ηµέρες µετά την επιστροφή τους. Αν στο διάστηµα αυτό παρουσιάσουν πυρετό ή άλλα συµπτώµατα γρίπης (βλ.

παραπάνω), συνιστάται να παραµείνουν στο σπίτι προκειµένου να µη µεταδώσουν τον ιό σε άλλα άτοµα.

Ακόµη θα πρέπει να απευθυνθούν αµέσως στον ιατρό τους. Οδηγίες µπορούν επίσης να λάβουν στην περίπτωση αυτή και από το ΚΕΕΛΠΝΟ, στο τηλέφωνο 210-5212054.

Πηγές: ΚΕΕΛΠΝΟ