Σχεδόν τέσσερις στους δέκα νέους καρκίνους παγκοσμίως θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί, εάν είχαν περιοριστεί γνωστοί και τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου, όπως το κάπνισμα, το αλκοόλ και ορισμένες λοιμώξεις.

Αυτό δείχνει μεγάλη μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) και της Διεθνούς Υπηρεσίας Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC), που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Medicine.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το 2022 περίπου 7,1 εκατομμύρια από τα 18,7 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρκίνου (37,8%) συνδέονταν με 30 παράγοντες κινδύνου που μπορούν θεωρητικά να προληφθούν ή να περιοριστούν.

Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται ο καπνός, η κατανάλωση αλκοόλ, η παχυσαρκία, η σωματική αδράνεια, η ατμοσφαιρική ρύπανση, η υπεριώδης ακτινοβολία και –για πρώτη φορά σε παγκόσμια ανάλυση αυτού του μεγέθους– εννέα καρκινογόνες λοιμώξεις.

Οι κυριότεροι "αποτρέψιμοι" καρκίνοι

Τρεις μορφές καρκίνου –του πνεύμονα, του στομάχου και του τραχήλου της μήτρας– αντιπροσώπευαν σχεδόν το ήμισυ όλων των αποτρέψιμων περιστατικών παγκοσμίως.

Ο καρκίνος του πνεύμονα συνδέθηκε κυρίως με το κάπνισμα και τη ρύπανση του αέρα, ο καρκίνος του στομάχου με τη λοίμωξη από Helicobacter pylori, ενώ ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας αποδόθηκε σε μεγάλο βαθμό στον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV).

Έντονες διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών

Η μελέτη καταγράφει σαφείς διαφοροποιήσεις ανά φύλο και γεωγραφική περιοχή. Στους άνδρες, το 45,4% των περιστατικών καρκίνου συνδέθηκε με τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου, με το κάπνισμα να αποτελεί τον σημαντικότερο.

Αντίθετα, στις γυναίκες το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 29,7%, με τις λοιμώξεις –ιδίως HPV και H. pylori– να αποτελούν την κύρια αποτρέψιμη αιτία.

Ιδιαίτερα υψηλή επιβάρυνση καταγράφηκε στις γυναίκες της υποσαχάριας Αφρικής, όπου ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας εξακολουθεί να παίζει καθοριστικό ρόλο.

Επένδυση στην πρόληψη

Σύμφωνα με τους συγγραφείς, τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη για στοχευμένες πολιτικές πρόληψης, προσαρμοσμένες στις ιδιαιτερότητες κάθε πληθυσμού.

Η μελέτη συνοδεύεται από τη δημοσίευση της 5ης έκδοσης του Ευρωπαϊκού Κώδικα κατά του Καρκίνου, που περιλαμβάνει 14 συστάσεις για τη μείωση του ατομικού κινδύνου, δίνοντας έμφαση στην αποχή από τον καπνό και το αλκοόλ, στους εμβολιασμούς και σε έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής.

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η πρόληψη παραμένει "ένα από τα ισχυρότερα όπλα" για τη μείωση της παγκόσμιας επιβάρυνσης από τον καρκίνο, αν και τονίζουν ότι απαιτούνται καλύτερα δεδομένα και συστήματα καταγραφής, ιδιαίτερα στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Ανασφάλιστοι: Χωρίς απόφαση της διοίκησης του ΕΟΠΥΥ η αιμοκάθαρση σε ιδιωτική μονάδα
Ο Barry Manilow ακυρώνει τις συναυλίες του μετά από εγχείρηση για καρκίνο του πνεύμονα
Εκκλήσεις για καλύτερη φροντίδα ασθενών με ME/CFS μετά τον υποβοηθούμενο θάνατο 22χρονου στην Αυστρία