Κοντά στο 40% εκτιμάται σήμερα ο επιπολασμός της υπέρτασης στην Ελλάδα, σημαντικά υψηλότερος από τον διεθνή μέσο όρο, που σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) το 2025 κυμαίνεται στο 30%. Ένας στους τρεις με πρόβλημα υπέρτασης στην Ελλάδα δεν έχει διαγνωστεί, ενώ μόνο ένας στους τρεις έχει πετύχει καλή ρύθμιση της αρτηριακής του πίεσης.

"Έχουμε πρόβλημα με την υπέρταση", αποφάνθηκε ο καθηγητής Παθολογίας και Υπέρτασης στο ΕΚΠΑ, πρόεδρος της Διεθνούς Εταιρείας Υπέρτασης, Γεώργιος Στεργίου (φωτογραφία), ο οποίος παρουσίασε το επιδημιολογικό τοπίο στην Ελλάδα, στη διάρκεια των Πανελλήνιων Σεμιναρίων Ομάδων Εργασίας της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας, που διεξήχθησαν στη Θεσσαλονίκη. Ο ίδιος αναφέρθηκε σε ευρήματα μελετών που εντοπίζουν υψηλά ποσοστά αδιάγνωστης και αρρύθμισης υπέρτασης, ακόμη και σε νεότερες ηλικίες, ενώ ευχήθηκε πως η πολιτεία θα βοηθήσει για τον εντοπισμό των αδιάγνωστων, υπό την "ομπρέλα" του προγράμματος "Προλαμβάνω".

Πρώτος παράγοντας κινδύνου για νόσο και θάνατο

Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΠΟΥ, ο επιπολασμός της υπέρτασης διεθνώς είναι στο 30%. Επηρέαζε 1,4 δισεκατομμύρια ανθρώπους το 2024, αριθμός διπλάσιος από το 1990, που αναμένεται να ξεπεράσει το 1,5 δισ. ως το 2030. "Κανένας άλλος παράγοντας κινδύνου, καρδιαγγειακός ή άλλος, δεν έχει τόση επίπτωση στη Δημόσια Υγεία όσο η υπέρταση", υπογράμμισε ο κ. Στεργίου. Μόνος τέσσερις χώρες του κόσμου (Ισλανδία, Καναδάς, Κόστα Ρίκα και Νότια Κορέα) έχουν καταφέρει ρύθμιση πάνω από 50%, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό να τις δημοσιεύει "με στόχο να δείξει ότι με σύγχρονα απλά εργαλεία μπορεί να αλλάξει κανείς την επιδημιολογία της υπέρτασης μέσα σε μια δεκαετία, αν υπάρχει πολιτική βούληση", όπως σημείωσε ο καθηγητής.

Δύο στους πέντε Έλληνες

Από σειρά μελετών έχει τεκμηριωθεί ότι στην Ελλάδα ο επιπολασμός της υπέρτασης είναι κατά 30% μεγαλύτερος από τον διεθνή μέσο όρο, με την Εθνική Μελέτη Νοσηρότητας και Παραγόντων Κινδύνου (Ε.ΜΕ.ΝΟ.) να τον προσδιορίζει στο 39,6% του ενήλικου πληθυσμού. "Παγκοσμίως είναι 30%, οι Βρετανοί και οι Αμερικανοί έχουν 30%. Όλη η Ανατολική Ευρώπη έχει 40% και εκεί ανήκουμε κι εμείς", παρατήρησε ο κ. Στεργίου, προσθέτοντας πως "σε συμβατά δεδομένα με τη διεθνή εικόνα φαίνεται ότι η επιδημιολογία της υπέρτασης επιδεινώνεται και στην Ελλάδα και διεθνώς, γιατί είμαστε μεγαλύτεροι, είμαστε και βαρύτεροι και έχουμε αλλάξει και άλλες συνήθειες".

Όπως προκύπτει από τα δεδομένα, το 30% των υπερτασικών στην Ελλάδα είναι αδιάγνωστοι, το 35% πήγαν στο γιατρό, πήραν θεραπεία αλλά δεν ρυθμίστηκαν επαρκώς και έχουν ένα μερικό όφελος. "Τελικά, μόνο 30% των υπερτασικών στη χώρα μας έχουν πετύχει καλή ρύθμιση, με το κριτήριο 140 - 90", σημείωσε και αναφέρθηκε σε μελέτη στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας με 3.000 ασθενείς και 180 γιατρούς σε όλη την Ελλάδα, σύμφωνα με την οποία:

  • Το 20% των υπερτασικών κάτω των 65 ετών, με το κριτήριο ρύθμισης κάτω από το 130 - 80 όπως θεωρούμε σήμερα.
  • Το 35% άνω των 65 ετών είναι ρυθμισμένοι, με το κριτήριο 140 - 80.

Μεγάλα ποσοστά αδιάγνωστων νέων

Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν την κλιμακωτή αύξηση των ποσοστών υπέρτασης ανάλογα με την ηλικία, με τον επιπολασμό να ξεπερνάει το 80% στους ηλικιωμένους. Ένα αξιοσημείωτο εύρημα, ωστόσο, είναι τα πολύ μεγάλα ποσοστά αδιάγνωστης υπέρτασης μεταξύ νεότερων ηλικιών, όπως φαίνεται στον πίνακα που ακολουθεί.

"Οι νέοι, ηλικίας 30 - 39 ετών, είναι αδιάγνωστοι κατά 85% και μόνο σε ποσοστό 5% είναι ρυθμισμένοι. Και δεν είναι λίγοι, 13%", υπογράμμισε ο κ. Στεργίου.

Σε ό,τι αφορά το φύλο, ο επιπολασμός είναι μεγαλύτερος στους άνδρες, ενώ παρατηρείται πως οι γυναίκες έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να είναι διαγνωσμένες και μεγαλύτερη πιθανότητα να είναι ρυθμισμένες, σε σύγκριση με τους άνδρες. "Βλέπετε, οι άνδρες δεν έχουν μόνο το μειονέκτημα του φύλου, αλλά έχουν και το μειονέκτημα της συμπεριφοράς. Έχουν τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου, τους οποίους δεν αντιμετωπίζουν τόσο αποτελεσματικά όσο οι γυναίκες", σχολίασε ο καθηγητής.

Να βρούμε τους αδιάγνωστους μέσω του "Προλαμβάνω"

Ο πρόεδρος της Διεθνούς Εταιρείας Υπέρτασης ανέφερε πως η ελληνική επιστημονική κοινότητα έχει ερευνητική δραστηριότητα και διεθνή επιρροή δυσανάλογη του μεγέθους της, με σχεδόν 7.000 δημοσιεύσεις στο PubMed και 600 μόνο μέσα στο 2025. "Έχουμε δεδομένα από 40.000 ασθενείς από το 2019. Θεραπευτικό πρωτόκολλο από το 2015, το ανανεώσαμε πριν δύο χρόνια. Έχουμε την ΗΔΙΚΑ, δηλώνω θαυμαστής. Είναι ελάχιστες οι χώρες που σε τόσο σύντομο διάστημα έβαλαν όλους τους ασθενείς στο ίδιο σύστημα συνταγογράφησης, με ποσοστό 95%", σημείωσε, προσθέτοντας πως μαζί με τον πρόεδρο της Ελληνικής Εταιρείας Υπέρτασης, Κωνσταντίνο Τσιούφη και άλλους συνεργάτες, "θα αποκτήσουμε τα στοιχεία της ΗΔΙΚΑ για να δούμε πόσοι ασθενείς είναι στο πρωτόκολλο, τι παίρνουν και πόσες συνταγές παίρνουν το χρόνο".

Αναφερόμενος στην προσπάθεια για ανίχνευση της αδιάγνωστης υπέρτασης μέσω του "Προλαμβάνω", την οποία διευθύνει ο κ.Τσιούφης, είπε πως το πρόγραμμα έπρεπε να έχει ξεκινήσει. "Το 40% των Ελλήνων έχει υπέρταση και ελπίζω πως σύντομα το ‘Προλαμβάνω’ θα μας βοηθήσει να βρούμε τους αδιάγνωστους υπερτασικούς που εμείς τουλάχιστον δεν μπορούμε να βρούμε. Εμείς έχουμε ευθύνη για τους αρρύθμιστους, οι αδιάγνωστοι είναι ευθύνη της Πολιτείας", κατέληξε.

"Για πρώτη φορά, έρχεται στο κινητό ενός πολίτη ένα SMS και του λέει πήγαινε να κάνεις την Χ εξέταση. Αυτό είναι πολύ μεγάλη προσφορά και θα είμαστε ευτυχείς, έστω και τώρα την τελευταία στιγμή, με προσπάθειες συντονισμένες που έχουμε κάνει, αν η υπέρταση συμπεριληφθεί κάτω από την ομπρέλα του ‘Προλαμβάνω’", τόνισε σε παρέμβασή του από το προεδρείο της διάλεξης ο Κ. Τσιούφης.

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Ποιο φυτό πιθανόν θα αποτελέσει όπλο κατά της νόσου Alzheimer
Βράβευση της Β' ΜΕΘ του νοσοκομείου "Γ. Παπανικολάου"
5,04 δισ. ευρώ ο ετήσιος τζίρος για τα καταστήματα με φαρμακευτικά είδη - Αύξηση 3,2% το 2025