Κρούσμα μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου σε φοιτητή του Τμήματος Κτηνιατρικής του ΑΠΘ σήμανε συναγερμό στην πανεπιστημιακή κοινότητα. Σύμφωνα με πληροφορίες του iatronet.gr, ο 19χρονος, που κατάγεται από περιοχή της Θεσσαλίας και παρακολούθησε εργαστηριακά μαθήματα την περασμένη εβδομάδα, παρουσίασε συμπτώματα το Σαββατοκύριακο, όταν είχε επιστρέψει στον τόπο καταγωγής του για τις ημέρες του Πάσχα. Τη Μεγάλη Δευτέρα, 6/4 διακομίστηκε στο τοπικό νοσοκομείο, όπου εισήχθη στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

Με έγγραφο που εξέδωσε, ο ΕΟΔΥ συνιστά την άμεση χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε όσους ήρθαν σε αυξημένου κινδύνου επαφή με το κρούσμα. Την ίδια ώρα, καθηγήτρια του Τμήματος Κτηνιατρικής, υπεύθυνη του μαθήματος Ειδική Βακτηριολογία, Μυκητολογία, Ιολογία και Λοιμώδη Νοσήματα, με e-mail προς τους φοιτητές και τις φοιτήτριες καλεί όσους και όσες παρακολούθησαν τα εργαστήρια της περασμένης εβδομάδας να επικοινωνήσουν άμεσα με τον γενικό τους γιατρό, επισυνάπτοντας το έγγραφο του ΕΟΔΥ. "Δεν υπάρχει ιδιαίτερος λόγος ανησυχίας, σας καλώ όμως να επικοινωνήσετε με τον Γενικό σας Ιατρό για οδηγίες με βάση το επισυναπτόμενο αρχείο", αναφέρει η διδάσκουσα.

Οι οδηγίες του ΕΟΔΥ

Στο έγγραφό του, με ημερομηνία 6 Απριλίου και αποδέκτες μεταξύ άλλων τα μέλη ΔΕΠ του Τμήματος Κτηνιατρικής, ο ΕΟΔΥ (Διεύθυνση Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Πρόληψης Μεταδοτικών Νοσημάτων - Τμήμα Νοσημάτων που Προλαμβάνονται με Εμβολιασμό), περιλαμβάνει οδηγίες διαχείρισης κρούσματος μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου, με αφορμή το επιβεβαιωμένο κρούσμα στον 19χρονο φοιτητή. 

"Συνιστάται άμεσα χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε όλα τα άτομα που ήρθαν σε στενή, αυξημένου κινδύνου επαφή με το κρούσμα, σε διάστημα 7 ημερών πριν την έναρξη των συμπτωμάτων αυτού, έως 24 ώρες μετά την έναρξη κατάλληλης αντιμικροβιακής αγωγής, σύμφωνα με τις διεθνείς συστάσεις", αναφέρει. Τέτοιες στενές επαφές θεωρούνται:

  • Μέλη του οικιακού περιβάλλοντος.
  • Άτομα που είχαν στενή, αυξημένου κινδύνου ή άμεση επαφή με το κρούσμα και τις αναπνευστικές εκκρίσεις του (π.χ. επαγγελματίες Υγείας).
  • Τα άτομα που είχαν στενή, αυξημένου κινδύνου ή άμεση επαφή με το κρούσμα, στο πλαίσιο άλλων δραστηριοτήτων, πχ εργασιακό χώρο, αθλητικές δραστηριότητες κλπ.

Ο Οργανισμός παραθέτει τον σύνδεσμο αναλυτικής ενημέρωσης για τη βακτηριακή μηνιγγίτιδα στη σελίδα του ΕΟΔΥ.

Βακτηριακή μηνιγγίτιδα

Η πρόσφατη συρροή δεκάδων περιστατικών βακτηριακής μηνιγγίτιδας από μηνιγγιτιδόκοκο της οροομάδας Β στο Πανεπιστήμιο του Κεντ, στο Ηνωμένο Βασίλειο κόστισε τη ζωή σε δύο παιδιά 18 και 21 ετών, ενώ πολλά ακόμη νεαρά άτομα νοσηλεύτηκαν στο νοσοκομείο και οι υγειονομικές αρχές χορήγησαν χημειοπροφύλαξη σε ευρεία κλίμακα επαφών. Το ECDC με έκθεσή του χαρακτήριζε πολύ χαμηλό τον κίνδυνο έκθεσης και μόλυνσης του γενικού πληθυσμού στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο. Στις αρχές του 2025, συναγερμό είχε προκαλέσει η εμφάνιση περιστατικών μεταξύ φοιτητών στην Πάτρα και ο θάνατος ενός 20χρονου, με ειδικά μέτρα πρόληψης της μετάδοσης να λαμβάνονται στις εκδηλώσεις για τις Απόκριες. 

Ο μηνιγγιτιδόκοκκος (Neisseria meningitidis) παρουσιάζει 13 οροομάδες από τις οποίες οι A, B, C, Y και W-135 είναι υπεύθυνες για την πλειοψηφία των περιπτώσεων διεισδυτικής νόσου. Οι οροομάδες A, B, C προκαλούν το 90% των περιπτώσεων. Η οροομάδα C ευθύνεται για κεραυνοβόλες, αιφνίδιες μορφές μηνιγγίτιδας. Σύμφωνα με δεδομένα του ΕΟΔΥ στην Ελλάδα επικρατεί η οροομάδα Β.

Το βακτήριο που βρίσκεται στον ρινοφάρυγγα των ασυμπτωματικών φορέων μπορεί υπό ορισμένες συνθήκες να εκδηλωθεί και να γίνει παθογόνο, περνώντας τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και προκαλώντας φλεγμονή στις προστατευτικές μεμβράνες του εγκεφάλου. Αν διαγνωστεί εγκαίρως, αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά με αντιβιοτικά. Στην πιο σοβαρή, κεραυνοβόλο μορφή προκαλεί σηψαιμία, περνάει σε όλα τα όργανα και συχνά έχει δυσμενή κατάληξη. 

Συμπτώματα, τρόποι μετάδοσης, προφύλαξη

Ως χαρακτηριστικά συμπτώματα της μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου έχουν περιγραφεί η δυσκαμψία του αυχένα (ο ασθενής δεν μπορεί να ακουμπήσει το πηγούνι του στο στέρνο), η φωτοφοβία και το αιμορραγικό εξάνθημα (δεν εξαφανίζεται με την πίεση), σε συνδυασμό με πυρετό, πονοκέφαλο, εμετούς και αλλαγή της διάθεσης. 

Ο μηνιγγιτιδόκοκκος μεταδίδεται μέσω των σταγονιδίων, με συνηθέστερα μοτίβα το φιλί, την κοινή χρήση σκευών για το φαγητό ή ποτό και το μοίρασμα κραγιόν, τσιγάρου ή οδοντόβουρτσας. Το βακτήριο δεν μεταδίδεται μέσω επιφανειών.

Ο εμβολιασμός είναι το ασφαλέστερο μέσο πρόληψης, ενώ σε περίπτωση κρούσματος συνιστάται η χορήγηση χημειοπροφύλαξης στις στενές επαφές. 

Επιδημιολογία και εποχικότητα

Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, ασυμπτωματικοί φορείς μηνιγγιτιδόκοκκου είναι το 10% περίπου του γενικού πληθυσμού, αλλά τα ποσοστά κυμαίνονται από 2% σε παιδιά που δεν παρακολουθούν παιδικό σταθμό έως και 24% - 37% εφήβων και νεαρών ενηλίκων ηλικίας 15-24 ετών. Σε κλειστούς πληθυσμούς κατά τη διάρκεια επιδημιών το ποσοστό της φορείας αγγίζει το 100%.

Πρόσφατη μελέτη από την Ελλάδα υπολογίζει τη φορεία μηνιγγιτιδοκόκκου σε 10,5% στο γενικό πληθυσμό με επιμέρους ποσοστά 13,1% και 11,3 σε παιδιά πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης αντίστοιχα και 37,4% σε νεοσύλλεκτους. Στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική η μέση διάρκεια της φορείας υπολογίζεται σε περίπου 9 μήνες. Η φορεία βοηθά στην ανάπτυξη φυσικής ανοσίας.

Ο μηνιγγιτιδόκοκκος προκαλεί τόσο ενδημική νόσο όσο και επιδημίες. Στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική η επίπτωση της μηνιγγοκοκκικής νόσου είναι μεγαλύτερη κατά το χειμώνα και την άνοιξη ενώ στην υποσαχάρια ζώνη της Αφρικής η επίπτωση της νόσου κορυφώνεται κατά την περίοδο ξηρασίας (Δεκέμβριο-Ιούνιο). 

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Απαγόρευση πρόσβασης σε social media στους κάτω των 15 ετών: 10 ερωτήσεις και απαντήσεις
Τ.Ε.Α.Υ.Φ.Ε: Εγκρίθηκε η Αναλογιστική Μελέτη του 2024
Πόσο μειώνει τον κίνδυνο νέου καρδιακού επεισοδίου η διακοπή του καπνίσματος