Τα προβλήματα με τον καταλογισμό και είσπραξη του clawback, τα κενά στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα και την επικείμενη αναβάθμιση του συστήματος ηλεκτρονικής συντογράφησης, περιλαμβάνονται - μεταξύ άλλων - στη βελτιωμένη έκθεση παρακολούθησης της ελληνικής οικονομίας.

Στην έκθεση, που εκδόθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επισημαίνονται οι επικείμενες αλλαγές στη λειτουργία των Κέντρων Υγείας, καθώς και η δυσκολία κάλυψης των θέσεων οικογενειακών γιατρών.

Παρατίθενται αναλυτικά οι δεσμεύσεις της χώρας μας και η πρόοδος που έχει επιτευχθεί ανά τομέα. 

Clawback

Δέσμευση: Οι αρχές θα ολοκληρώσουν τον πλήρη συμψηφισμό και συλλογή του clawback έως τον Ιούνιο κάθε έτους, για το προηγούμενο ημερολογιακό έτος.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Η είσπραξη του clawback προχωρά παρά τις καθυστερήσεις. Για τις δαπάνες του 2018 και του 2019, ξεκίνησε μόλις πρόσφατα, έπειτα από σημαντικές καθυστερήσεις. Για αυτά τα χρόνια, έχουν εισπραχθεί αντίστοιχα το 5% και το 8% του clawback και, από τα μη εισπραχθέντα ποσά, περισσότερο από 92% (για τα δύο χρόνια) εισπράττονται με δόσεις, η διάρκεια των οποίων μπορεί να φτάσει τα 10 χρόνια.

Για να αποφευχθεί η συσσώρευση τέτοιων καθυστερήσεων, οι Αρχές έχουν εισαγάγει ένα νέο σύστημα είσπραξης για παρόχους, βάσει του οποίου το 70% του clawback θα καταβάλλεται εκ των προτέρων - σε κυλιόμενη βάση - και το υπόλοιπο 30% μέσω δόσεων.

Για τα φαρμακευτικά προϊόντα, οι καθυστερήσεις στη συλλογή είναι λιγότερο σοβαρές και το clawback για το 2018 και το 2019 έχει καταβληθεί σε ποσοστό σχεδόν 80%. Ενόψει καθυστερήσεων, οι στατιστικές Αρχές αποφάσισαν να εγκαταλείψουν τη χρήση του ανώτατου ορίου clawback στη δημοσιονομική καταγραφή.

Το clawback για το 2020 ποσοτικοποιήθηκε στα 795 εκατομμύρια ευρώ για φαρμακευτικά προϊόντα (888 εκατομμύρια ευρώ μαζί με τα φάρμακα υψηλού κόστους) και 280 εκατομμύρια ευρώ για παρόχους, που αντιστοιχούν σε 787 εκατομμύρια ευρώ αντίστοιχα (869 εκατομμύρια ευρώ συμπεριλαμβανομένων των φαρμάκων υψηλού κόστους) και 301 εκατομμύρια ευρώ το 2019.

Ενώ για τους παρόχους τα επίπεδα είναι αρκετά σταθερά - περίπου στα 300 εκατομμύρια ευρώ - το clawback στα φαρμακευτικά προϊόντα αυξήθηκε σταθερά από το 2012, με ρυθμό άνω του 30% ετησίως, από το 2017. Από το 2019 έως το 2020, παρέμεινε σταθερό, αλλά αυτό φαίνεται να οφείλεται στην εξαίρεση των δαπανών για εμβόλια, το 2020. Το clawback για τους παρόχους μειώθηκε ελαφρώς τα τελευταία δύο χρόνια.

Τα ποσά κοινοποιήθηκαν επίσημα στο παρόχους, καθιστώντας δυνατή την έναρξη της είσπραξης, ενώ για φαρμακευτικά προϊόντα, η καταβολή του πρώτου εξαμήνου έχει ήδη ξεκινήσει, με μικρή καθυστέρηση. Σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα, η συλλογή θα πρέπει να είναι σχεδόν πλήρης για το δεύτερο εξάμηνο του 2020, έως τον Ιούνιο του 2021. Η υπουργική απόφαση που καθορίζει τα ανώτατα όρια για τους παρόχους για το 2021 έχει υπογραφεί και αναμένεται να δημοσιευτεί τις επόμενες ημέρες.

Το clawback, ειδικά για τα φαρμακευτικά προϊόντα, εξακολουθεί να βρίσκεται σε άνοδο. Αν και δεν έχουν παρουσιαστεί νέα διαρθρωτικά μέτρα, για να περιοριστεί η δημιουργία νέων επιστροφών, έχουν υπάρξει πρόοδοι στην αξιολόγηση υπηρεσιών Υγείας και στις διαπραγματεύσεις.

Πρωτοβάθμια

Δέσμευση: Η Ελλάδα θα διασφαλίσει την ανάπτυξη της πρωτοβάθμιας φροντίδας Υγείας, ιδίως ανοίγοντας και τις 240 πρωτοβάθμιες υγειονομικές μονάδες.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές υπέβαλαν ένα πρώτο σχέδιο του νομοσχεδίου για αναθεώρηση της πρωτοβάθμιας φροντίδας Υγείας. Το προσχέδιο δεν καλύπτει βασικά στοιχεία του νέου συστήματος, όπως ο έλεγχος παραπομπών στη νοσοκομειακή φροντίδα (gatekeeping), η πλήρης κάλυψη του πληθυσμού και η λειτουργία συστήματος καταγραφής.

Οι Αρχές εργάζονται στη δημιουργία νέου θεσμικού πλαισίου για τη νέα οργάνωση των Κέντρων Υγείας, τα οποία θα φιλοξενήσουν αναβαθμισμένες μονάδες πρωτοβάθμιας υγειονομικής περίθαλψης (επί του παρόντος περίπου 100) και τον καθορισμό των νέων συμβάσεων για τους οικογενειακούς γιατρούς. Η πρόσφατη πρόσκληση για πρόσληψη προσωπικού για το νέες πρωτοβάθμιες μονάδες υγειονομικής περίθαλψης έχουν οδηγήσει σε περισσότερες από 20.000 αιτήσεις.

Από αυτές, ωστόσο, μόνον 317 αφορούν γιατρούς, γεγονός το οποίο αποτελεί εμπόδιο για τη λειτουργία νέων μονάδων πρωτοβάθμιας υγειονομικής περίθαλψης.

Η επιτυχημένη ανάπτυξη του πρωτογενούς δικτύου υγειονομικής περίθαλψης έχει καθοριστική σημασία και εξαρτάται από την επιτυχία των νέων συμβατικών μοντέλων για την προσέλκυση νέων οικογενειακών γιατρών και για την έγκριση αναθεωρημένου νομοθετικού πλαισίου.

Προμήθειες

Δέσμευση: Διαμόρφωση στο 30% του μεριδίου των κεντρικών συμβάσεων στις νοσοκομειακές δαπάνες.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές αναμένεται να πετύχουν τον στόχο του  30%, ως προς την αξία των διαγωνισμών που έχουν προκηρυχθεί. Διαγωνισμοί συνολικής αξίας άνω των 250 εκατομμυρίων ευρώ ξεκίνησαν τον Μάιο του 2021, καλύπτοντας το ένα τρίτο ως προς τα φαρμακευτικά προϊόντα. Συνολικά, έχουν ήδη προκηρυχθεί διαγωνισμοί για περίπου 400 εκατομμύρια ευρώ (ορισμένες από τις οποίες καλύπτουν τόσο τις προμήθειες του 2021 όσο και του 2022). Μία ηλεκτρονική πλατφόρμα για την παρακολούθηση των προσφορών βρίσκεται σε εξέλιξη.

Προβλέπεται σύστημα προμηθειών νοσοκομείων (ικανοποιώντας και τα δύο αιτήματα της Εθνικής Κεντρικής Αρχής Υγείας – ΕΚΑΠΥ – και τις ανάγκες των νοσοκομείων). Το τελικό σχέδιο της νομοθεσίας για την Κεντρική Αρχή για θα υποβληθεί στο Κοινοβούλιο έως τα μέσα Ιουνίου, έχοντας ολοκληρώσει τη δημόσια διαβούλευση.

Το Παρατηρητήριο Τιμών ενεργοποιήθηκε εκ νέου και εκδόθηκαν αποφάσεις για αλλαγές τιμών σε 260 προϊόντα. Η νέα νομοθεσία για την Κεντρική Αρχή προβλέπει ένα παρατηρητήριο εύρους τιμών, το οποίο θα προσδιορίζει το αποδεκτό εύρος, βάσει κριτηρίων, όπως η ποσότητα και τα χαρακτηριστικά του προϊόντος.

e-Health

Συμπληρωματική δέσμευση: Ηλεκτρονική υγεία. Ανάπτυξη ηλεκτρονικού ιατρικού αρχείου, απλοποίηση της χρήσης υφιστάμενων ηλεκτρονικών εφαρμογών ιατρικών αρχείων και ενημέρωση του σχεδιασμού και της χρήσης συμφωνημένων ηλεκτρονικών προτύπων ιατρικού μητρώου σε δημόσια (και ιδιωτική) υγειονομική περίθαλψη ιδρύματα, έως το τέλος του 2020.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές πρότειναν αυτό το μέτρο στο πλαίσιο του σχεδίου ανάκαμψης. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την ενημέρωση του ιατρικού φακέλου με τα αποτελέσματα των εργαστηριακών δοκιμών έχουν ολοκληρωθεί και θα δοκιμαστούν τον Ιούλιο του 2021.

Συνταγογράφηση

Συμπληρωματική δέσμευση: Ηλεκτρονική υγεία. Επέκταση του έργου εφαρμογής της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης (2η φάση), συμπεριλαμβανομένων θεραπευτικών πρωτοκόλλων, ενοποιήσεων "back-end", εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, διασύνδεσης με συστήματα πληροφοριών και ηλεκτρονική ενεργοποίηση αιτημάτων για πρόσβαση σε φάρμακα για όλους τους εξωτερικούς ασθενείς με χρόνιες ασθένειες έως το τέλος του 2020.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές πρότειναν αυτό το μέτρο στο σχέδιο ανάκαμψης.

Στρατηγική

Συμπληρωματική δέσμευση: Στρατηγική υγειονομικής περίθαλψης. Ανάπτυξη εθνικής στρατηγικής πολιτικής - πλαίσιο για την υγειονομική περίθαλψη έως τα τέλη του 2020.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές πρότειναν αυτό το μέτρο στο σχέδιο ανάκαμψης.

Σχεδιασμός

Συμπληρωματική δέσμευση: Σχεδιασμός υγειονομικής περίθαλψης. Χαρτογράφηση των αναγκών Υγείας και μακροχρόνιας φροντίδας διαθέσιμοι ανθρώπινοι και τεχνικοί πόροι και λήψη μέτρων διασφάλισης της αποτελεσματικότητας, της βιωσιμότητας, την προσβασιμότητας και της ύπαρξης προσιτών τιμών και προώθηση παρεχόμενων υπηρεσιών στην κοινότητα έως το τέλος του 2020.

Τρέχουσα κατάσταση και επόμενα βήματα: Οι αρχές πρότειναν αυτό το μέτρο στο σχέδιο ανάκαμψης.

Δημ.Κ.