Οι γενετικές δοκιμές για την πρόβλεψη του πώς θα ανταποκριθούν τα άτομα στα φάρμακα ευρείας χρήσης θα πρέπει να εφαρμοστούν χωρίς καθυστέρηση για να μειωθεί ο κίνδυνος παρενεργειών και να διασφαλιστεί ότι σε όλους χορηγείται το σωστό φάρμακο στη σωστή δόση, ανέφερουν ειδικοί.

Περίπου το 6,5% των εισαγωγών σε νοσοκομεία στο Ηνωμένο Βασίλειο προκαλούνται από ανεπιθύμητες ενέργειες φαρμάκων, ενώ τα περισσότερα συνταγογραφούμενα φάρμακα λειτουργούν μόνο στο 30% έως 50% των ανθρώπων που τα λαμβάνουν. Ένα σημαντικό μέρος αυτού οφείλεται στη γενετική: σχεδόν το 99% των ανθρώπων φέρουν τουλάχιστον μία γενετική παραλλαγή που επηρεάζει την ανταπόκρισή τους σε ορισμένα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων των κοινώς συνταγογραφούμενων παυσιπόνων, φαρμάκων για καρδιακές παθήσεις και αντικαταθλιπτικών. Μέχρι την ηλικία των 70 ετών, περίπου το 90% των ανθρώπων λαμβάνουν τουλάχιστον ένα από αυτά τα φάρμακα.

Μια νέα έκθεση, που δημοσιεύθηκε από τη Βρετανική Φαρμακολογική Εταιρεία, υποστηρίζει ότι πολλά από αυτά τα ζητήματα θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν μέσω φαρμακογονιδιωματικών δοκιμών, που επιτρέπουν την εξατομικευμένη συνταγογράφηση σύμφωνα με τα γονίδια των ανθρώπων.

"Ο απώτερος στόχος είναι να γίνει η φαρμακογονιδιωματική συνταγογράφηση πραγματικότητα για όλους εντός του NHS, η οποία θα δώσει τη δυνατότητα στους επαγγελματίες υγείας να παρέχουν καλύτερη και πιο εξατομικευμένη φροντίδα", δήλωσε ο Munir Pirmohamed, καθηγητής φαρμακολογίας στο Πανεπιστήμιο του Λίβερπουλ.

Ο στόχος της φαρμακογονιδιωματικής είναι να διασφαλίσει ότι οι ασθενείς λαμβάνουν το σωστό φάρμακο, τη σωστή δόση, τη σωστή στιγμή για να είναι σε θέση να βελτιώσουν τα αποτελέσματά τους, να θεραπεύσουν τα συμπτώματά τους και να αποτρέψουν τις παρενέργειες.

Ορισμένες φαρμακογονιδιωματικές δοκιμές έχουν ήδη γίνει εντός του NHS. Για παράδειγμα, ασθενείς με καρκίνο του μαστού ή του παχέος εντέρου μπορεί να υποβληθούν σε εξετάσεις για να διαπιστωθεί εάν μπορούν να τους συνταγογραφηθεί με ασφάλεια το φάρμακο χημειοθεραπείας 5- fluorouracil.

Ωστόσο, άλλα κοινά φάρμακα, όπως το παυσίπονο κωδεΐνη, είναι γνωστό ότι λειτουργούν καλύτερα ή προκαλούν περισσότερες παρενέργειες σε μερικούς ασθενείς από άλλους, αλλά οι γιατροί δεν κάνουν τακτικά τεστ πριν τα συνταγογραφήσουν.

Περίπου το 8% του πληθυσμού του Ηνωμένου Βασιλείου δεν έχει το γονίδιο που επιτρέπει στην κωδεΐνη να λειτουργεί σωστά, πράγμα που σημαίνει ότι δεν θα ανακουφιστεί από τον πόνο. Ένα άλλο παράδειγμα είναι το αντιβιοτικό γενταμικίνη: περίπου ένα άτομο στα 500 έχει γενετική προδιάθεση να αναπτύξει απώλεια ακοής εάν το πάρει.

Μολονότι, τέτοιες δοκιμές θα κοστίσουν περίπου 100-150 λίρες ανά άτομο, θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μακροπρόθεσμη εξοικονόμηση πόρων στο δημόσιο σύστημα υγείας της Αγγλίας.

Κάθε χρόνο, οι ανεπιθύμητες ενέργειες φαρμάκων κοστίζουν στο NHS περίπου 650 εκατ. λίρες, αλλά αυτό το ποσό μπορεί να φτάσει τα 2 δισ. λίρες, είπε ο Pirmohamed. «Οι ανεπιθύμητες ενέργειες φαρμάκων στο σύνολό τους κοστίζουν πολύ στο NHS. Ακόμα και αν μπορέσουμε να αποτρέψουμε το 30% αυτών μέσω της εφαρμογής φαρμακογονιδιωματικών δοκιμών, θα εξοικονομήσουμε πολλά χρήματα», ανέφερε ο ίδιος.

Πηγές:
Guardian