Οδηγίες για την αποτροπή της μετάδοσης του ιού που προκαλεί ευλογιά των πιθήκων στο προσωπικό των υγειονομικών δομών, εξέδωσαν οι υπεύθυνοι του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).

Σε έκθεση που δημοσιοποίησαν σήμερα, παραθέτουν μία σειρά από πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο διασποράς. Όπως αναφέρουν, από τις αρχές Μαΐου, 29 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Χώρου, έχουν αναφέρει 13.912 επιβεβαιωμένα κρούσματα. Τα 48 αφορούν την Ελλάδα, ενώ δύο θάνατοι έχουν αναφερθεί στην Ισπανία.

Τα περισσότερα κρούσματα αφορούν άνδρες ηλικίας μεταξύ 18 και 50 ετών και κυρίως όσους κάνουν σεξ με άλλους άνδρες. Η μέση ηλικία των περιπτώσεων είναι τα 38 έτη και το 99% των περιπτώσεων αφορά άνδρες.

Έχουν νοσηλευτεί 450 ασθενείς, εκ των οποίων οι 163 χρειάστηκαν κλινική φροντίδα, 101 νοσηλεύτηκαν για λόγους απομόνωσης και 191 νοσηλεύτηκαν για άγνωστους λόγους.

Σύμφωνα με τους ειδικούς του ECDC, ο ιός της ευλογιάς των πιθήκων μεταδίδεται κυρίως μέσω άμεσης επαφής με σωματικά υγρά, παρατεταμένης πρόσωπο με πρόσωπο επαφής, ή μολυσμένα λευκά είδη.

Υπάρχει ακόμα αβεβαιότητα για τον ρόλο που διαδραματίζουν στη μετάδοση τα αναπνευστικά σταγονίδια και αερολύματα, για τον κίνδυνο που διατρέχουν οι εργαζόμενοι στην Υγεία και τη μετάδοση του ιού κατά τη διάρκεια του ταξιδιού. Μέχρι σήμερα, πάντως, δεν έχουν αναφερθεί παρόμοιες περιπτώσεις μετάδοσης.

Η έκθεση σε περιβάλλον υγειονομικής περίθαλψης, όπου επικρατούν σωστές υποδομές, δεν σχετίζεται με υψηλή μετάδοση και έχει αναφερθεί μόλις ένα περιστατικό. Από τις 11 Αυγούστου, δεν έχει αναφερθεί καμία περίπτωση μετάδοσης από επαγγελματική έκθεση.

Έχουν αναφερθεί 56 περιπτώσεις μετάδοσης του ιού μεταξύ υγειονομικών. Οι 45 σχετίζονται με σεξουαλική μετάδοση, οι 3 με επαφή από άτομο σε άτομο, ενώ σε 8 περιπτώσεις παραμένει άγνωστος ο τρόπος μετάδοσης. 

Γενικά μέτρα

Με αυτά τα δεδομένα, οι ειδικοί του ECDC προτείνουν μία προσέγγιση δύο επιπέδων σε σχέση με τα μέτρα πρόληψης σε υγειονομικούς χώρους. Εισηγούνται μέτρα για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, όπου ο χρόνος έκθεσης στον ιό είναι περιορισμένος και στις δομές οξείας νοσηλείας.

Τα γενικά μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται είναι τα εξής:

  • Η υγιεινή των χεριών πρέπει να εφαρμόζεται σχολαστικά σύμφωνα με τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ).
  • Το προσωπικό πρέπει να φοράει μάσκες (FFP) 2 ή ιατρικές μάσκες προσώπου όταν αντιμετωπίζετε ύποπτα ή επιβεβαιωμένα περιστατικά.
  • Οι υγειονομικοί (συμπεριλαμβανομένου του βοηθητικού προσωπικού) θα πρέπει να εκπαιδεύονται σχετικά με τις τυπικές προφυλάξεις και τη χρήση των μέσων ατομικής προστασίας.
  • Οι έγκυες και οι ανοσοκατασταλμένοι επαγγελματίες Υγείας θα πρέπει να αποκλείονται από την παροχή φροντίδας σε ασθενείς με εικαζόμενη ή επιβεβαιωμένη ευλογιά των πιθήκων.
  • Τα μέσα ατομικής προστασίας πρέπει να είναι διαθέσιμα σε επαρκείς ποσότητες και μεγέθη.

Πρωτοβάθμια φροντίδα

Πριν την επίσκεψη του ασθενούς: Πρέπει να τού ζητηθεί να φορέσει ιατρική μάσκα προσώπου ενώ βρίσκεστε στην περιοχή αναμονής και κρατήστε τις περιοχές του εξανθήματος καλυμμένες.

Κατά την επίσκεψη του ασθενούς: Πρέπει να τοποθετείται σε καλά αεριζόμενο μονό δωμάτιο εξέτασης με κλειστή πόρτα. Οι επαγγελματίες Υγείας θα πρέπει να φορούν γάντια και ιατρική μάσκα προσώπου ή αναπνευστήρα FFP2 κατά την εξέταση. Να φορούν, επίσης, ποδιά μίας χρήσης, αναπνευστική συσκευή υψηλής απόδοσης (FFP2 ή ισοδύναμη).

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί προστασία ματιών, για τον μετριασμό του πιθανού κινδύνου μετάδοσης μέσω των αναπνευστικών σταγονιδίων. Μετά την αφαίρεση των μέσων ατομικής προστασίας, θα πρέπει να τηρείται σχολαστική υγιεινή των χεριών.

Μετά την επίσκεψη του ασθενούς: Να γίνεται καθαρισμός και απολύμανση στο δωμάτιο όπου έγινε η εξέταση. Το κρεβάτι της εξέτασης και οποιοδήποτε άλλο έπιπλο που μπορεί να έχει μολυνθεί με υλικό από το εξάνθημα, θα πρέπει να σκουπίζεται προσεκτικά, πρώτα με απορρυπαντικό και νερό, και στη συνέχεια απολυμαντικό με ιοκτόνο δράση. Θα πρέπει, επίσης, να γίνεται η προβλεπόμενη διαχείριση και απόρριψη του υλικού που έχει χρησιμοποιηθεί.

Νοσοκομειακό περιβάλλον

Στην περίπτωση που ο ασθενής χρειάζεται μεταφορά σε ιατρική μονάδα για περαιτέρω αξιολόγηση ή εισαγωγή, αυτό θα πρέπει να γίνεται, κατά προτίμηση, με ασθενοφόρο.

Βεβαιωθείτε ότι η υποδοχή έχει ενημερωθεί και είναι έτοιμη να υποδεχθεί τον ασθενή.

Βεβαιωθείτε ότι υπάρχουν προφυλάξεις για τους υγειονομικούς, για το πλήρωμα του ασθενοφόρου και για την εγκατάσταση υποδοχής.

Θα πρέπει να ζητηθεί από τον ασθενή να φοράει ιατρική μάσκα προσώπου και να διατηρεί καλυμμένες τις πληγές του κατά τη μεταφορά με μακριά μανίκια ή παντελόνια.

Το πλήρωμα του ασθενοφόρου μπορεί να φορά τις στολές του, αναπνευστήρα (FFP2 ή αντίστοιχο), προστατευτικά για τα μάτια και γάντια μιας χρήσης.

Ο καθαρισμός και η απολύμανση του ασθενοφόρου μπορεί να πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τυπικές διαδικασίες και σε εθνικό επίπεδο οδηγία. Τα σεντόνια πρέπει να αφαιρούνται προσεκτικά, χωρίς έντονη κίνηση.

Διαχείριση ασθενών

Οι υπεύθυνοι του ECDC δεν προτείνουν νοσηλεία για περιστατικά ευλογιάς των πιθήκων, εκτός εάν οι κλινικές τους συνθήκες το δικαιολογούν.

Οι ασθενείς που χρειάζονται νοσηλεία, θα πρέπει να τοποθετούνται σε καλά αεριζόμενο, μονόκλινο δωμάτιο με ειδική τουαλέτα. Αν δεν υπάρχουν διαθέσιμα μονόκλινα δωμάτια, μπορεί να εξεταστεί η ομαδοποίηση τους.

Στην περίπτωση που υπάρχει υποψία λοίμωξης από τον ιό της ανεμευλογιάς ζωστήρα, θα πρέπει να τηρούνται προφυλάξεις για τη μετάδοση από τον αέρα μέχρι την οριστική διάγνωση.

Εφόσον ο ασθενής μπορεί να το ανεχθεί, καλύψτε εκτεθειμένες βλάβες που σχετίζονται με την ευλογιά των πιθήκων, εάν υπάρχουν άλλα άτομα στο δωμάτιο, συμπεριλαμβανομένων υγειονομικών.

Οι υγειονομικοί που φροντίζουν ασθενείς (επιβεβαιωμένα ή ύποπτα περιστατικά) θα πρέπει να φορούν γάντια μίας χρήσης και αδιάβροχη ρόμπα μίας χρήσης, αναπνευστήρα (FFP2 ή ισοδύναμο) και προστασία ματιών, εκτός από την εφαρμογή των τυπικών προφυλάξεων.

Αποφύγετε την περιττή κίνηση των ασθενών εντός ή εκτός της εγκατάστασης. Εάν ο ασθενής μετακινηθεί σε άλλο απαιτείται εγκατάσταση, μπορεί να ακολουθηθεί η καθοδήγηση σχετικά με τη μεταφορά ασθενών.

Θα πρέπει να τηρούνται προφυλάξεις μέχρι να αποκασταθούν οι βλάβες, να μην εμφανιστούν νέες και να εμφανιστεί υγιές δέρμα.

Το δωμάτιο θα πρέπει να αερίζεται καλά και να απολυμαίνεται πριν χρησιμοποιηθεί για τη φροντίδα άλλων ασθενών.

Δημ.Κ.