Τα τελευταία χρόνια, η πολιτική για τον καρκίνο στην Ελλάδα κινείται πιο γρήγορα από ποτέ. Προγράμματα πρόληψης, ψηφιακά εργαλεία, επενδύσεις σε υποδομές και η δημιουργία του Εθνικού Μητρώου Νεοπλασιών διαμορφώνουν μια διαφορετική πραγματικότητα για τους ασθενείς με καρκίνο. Ωστόσο, η πραγματική πρόκληση δεν είναι πλέον μόνο η ανακοίνωση μεταρρυθμίσεων, αλλά το αν αυτές θα μεταφραστούν σε ουσιαστική βελτίωση της καθημερινότητας των ανθρώπων που ζουν με τη νόσο.

Μία από τις σημαντικότερες προτεραιότητες για τα επόμενα χρόνια πρέπει να είναι η διατήρηση και η επέκταση των προγραμμάτων πρόληψης και προσυμπτωματικού ελέγχου. Σύμφωνα με τον κ. Γιώργο Καπετανάκη, πρόεδρο στην Ελληνική Ομοσπονδία Καρκίνου, το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» απέδειξε ότι όταν η πολιτεία επενδύει οργανωμένα στην έγκαιρη διάγνωση, μπορεί να σωθούν ζωές και να μειωθούν οι ανισότητες στην πρόσβαση στην υγεία. Η πρόληψη δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια αποσπασματική δράση με ημερομηνία λήξης, αλλά ως μόνιμη εθνική προτεραιότητα με σταθερή χρηματοδότηση και συνεχή αξιολόγηση.

Την ίδια στιγμή, υπογραμμίζει, η ανακουφιστική φροντίδα παραμένει ίσως η μεγαλύτερη εκκρεμότητα του συστήματος. Παρότι το σχετικό θεσμικό πλαίσιο θεσπίστηκε ήδη από το 2022, οι οργανωμένες υπηρεσίες ανακουφιστικής φροντίδας εξακολουθούν να απουσιάζουν από την καθημερινή πραγματικότητα των περισσότερων ασθενών. Και όμως, η ανακουφιστική φροντίδα δεν αφορά μόνο το τέλος της ζωής. Αφορά τη διαχείριση του πόνου, των συμπτωμάτων, της ψυχολογικής επιβάρυνσης και τη διατήρηση της αξιοπρέπειας σε όλη τη διάρκεια της πορείας της νόσου.

Εξίσου κρίσιμο ζήτημα είναι και η πλοήγηση των ασθενών μέσα στο σύστημα υγείας. Για πολλούς ανθρώπους, η διάγνωση καρκίνου συνοδεύεται από μια δεύτερη δοκιμασία: να καταφέρουν να πορευτούν και να επιβιώσουν μέσα σε ένα πολύπλοκο, κατακερματισμένο και συχνά δυσνόητο σύστημα. Η ανάπτυξη υπηρεσιών patient navigation, η καλύτερη διασύνδεση των δομών και η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων μπορούν να μειώσουν καθυστερήσεις, ταλαιπωρία και άνισες εμπειρίες φροντίδας.

Ταυτόχρονα, όπως επισημαίνει ο πρόεδρος της ΕΛΛΟΚ, δεν μπορούμε να μιλάμε για σύγχρονη ογκολογική φροντίδα χωρίς ουσιαστική πρόσβαση στην καινοτομία. Η δημιουργία του νέου Ταμείου Καινοτομίας δείχνει ότι υπάρχει προσπάθεια να εξευρεθεί δημοσιονομικός χώρος για θεραπείες αιχμής και αυτό είναι αναμφίβολα θετικό. Όμως την ίδια στιγμή, οι νέοι περιορισμοί και οι μηχανισμοί gate keeping που επιχειρείται να εφαρμοστούν στην πρόσβαση μέσω του ΙΦΕΤ δημιουργούν εύλογες ανησυχίες. Όταν η πρόσβαση σε θεραπείες εξαρτάται από πρόσθετα φίλτρα, καθυστερήσεις και γραφειοκρατικές διαδικασίες, ο κίνδυνος είναι προφανής: οι ασθενείς να φτάνουν αργότερα, ή και ποτέ, στις θεραπείες που χρειάζονται.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, γίνεται πλέον σαφές ότι η χώρα χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τον Καρκίνο. Όχι ένα ακόμη θεωρητικό κείμενο καλών προθέσεων, αλλά ένα συνεκτικό πλαίσιο με σαφείς προτεραιότητες, χρονοδιαγράμματα, δείκτες αξιολόγησης και ουσιαστική συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων φορέων, της επιστημονικής κοινότητας, της διοίκησης, αλλά και των ίδιων των ασθενών. Γιατί σήμερα οι πρωτοβουλίες υπάρχουν, αλλά συχνά λειτουργούν αποσπασματικά. Και χωρίς έναν κεντρικό στρατηγικό σχεδιασμό, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος οι μεταρρυθμίσεις να παραμένουν ασύνδετες μεταξύ τους και τελικά να χάνεται η μεγάλη εικόνα.

Η ογκολογία αλλάζει γρήγορα. Το ερώτημα είναι αν θα αλλάξει με την ίδια ταχύτητα και η εμπειρία των ασθενών. Γιατί τελικά η επιτυχία μιας πολιτικής για τον καρκίνο μετριέται από το αν ο άνθρωπος που ζει με καρκίνο νιώθει ότι το σύστημα είναι πραγματικά δίπλα του.

Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Yπεύθυνη δήλωση
Θεμιστοκλέους στη Βουλή: Αύξηση 100% στον προϋπολογισμό του ΑΧΕΠΑ
Φρούτα με την περισσότερη και λιγότερη φρουκτόζη