Ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο για τη μετάδοση του νέου κορωνοϊού από όσους έχουν εμβολιαστεί κατά της CoViD-19, δημοσιεύεται στο έγκυρο επιστημονικό περιοδικό Nature.

Στο άρθρο επισημαίνεται πως το θέμα απασχολεί έντονα και ότι βρίσκονται σε εξέλιξη μελέτες, προκειμένου να καθοριστεί εάν οι εμβολιασμοί περιορίζουν τη μετάδοση. Στην περίπτωση που αυτό ισχύει, θα μπορούσαν να συμβάλλουν σημαντικά στον έλεγχο της πανδημίας.

Οι προκαταρκτικές αναλύσεις δείχνουν ότι, τουλάχιστον ορισμένα εμβόλια, είναι πιθανό να έχουν αποτέλεσμα στον περιορισμό της μετάδοσης. Η επιβεβαίωση, ωστόσο, του συγκεκριμένου αποτελέσματος είναι δύσκολη, καθώς η μείωση των λοιμώξεων σε μια δεδομένη περιοχή μπορεί να αποδοθεί και σε άλλους παράγοντες, όπως το lockdown και οι αλλαγές συμπεριφοράς από τους πολίτες.

"Πρόκειται για έναν από τους πιο δύσκολους τύπους μελετών", σημειώνει ο Marc Lipsitch, επιδημιολόγος μολυσματικών ασθενειών στη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Χάρβαρντ. "Όλοι μας προσπαθούμε αγωνιωδώς να δούμε τι μπορούμε να βγούμε από λίγα κομμάτια δεδομένων που βγαίνουν", λέει. Τα αποτελέσματα από ορισμένες μελέτες αναμένονται τις επόμενες εβδομάδες.

Διακοπή λοιμώξεων;

Παρόλο που οι περισσότερες κλινικές δοκιμές εμβολίων COVID-19 έδειξαν ότι προλαμβάνουν τη σοβαρή νόσηση, ορισμένα αποτελέσματα έδωσαν ενδείξεις πως θα μπορούσαν να αποτρέψουν και τη μόλυνση. Ένα εμβόλιο που είναι πολύ αποτελεσματικό στην πρόληψη της μόλυνσης, θα βοηθούσε στη μείωση της μετάδοσης, λέει ο Larry Corey, λοιμωξιολόγος στο Fred Hutchinson Cancer Research Center, στο Σιάτλ της Ουάσινγκτον.

Κατά τη διάρκεια της δοκιμής του εμβολίου της Moderna, που παράγεται στη Βοστώνη, οι ερευνητές έλεγξαν όλους τους συμμετέχοντες για να δουν αν είχαν ιικό φορτίο. Παρατήρησαν μείωση κατά τα δύο τρίτα στον αριθμό των ασυμπτωματικών λοιμώξεων, μεταξύ των ατόμων που έλαβαν την πρώτη δόση του εμβολίου, σε σύγκριση με εκείνους που έλαβαν εικονικό φάρμακο. Επειδή, όμως, η μελέτη έγινε δύο φορές με διαφορά ενός μήνα, είναι πιθανό να μην καταγράφηκε το σύνολο των λοιμώξεων.

Μελέτη που έγινε στο Ηνωμένο Βασίλειο και αφορούσε το εμβόλιο της Οξφόρδης και της AstraZeneca, προέβλεπε εξέταση των συμμετεχόντων ανά εβδομάδα. Βρέθηκε πως η ομάδα των εμβολιασθέντων είχε μείωση κατά 49,3% των ασυμπτωματικών λοιμώξεων, σε σύγκριση με την ομάδα των μη εμβολιασθέντων.

Αντίστοιχη μελέτη του εμβολίου της έχει ξεκινήσει και η Pfizer, αξιολογώντας εμβολιασθέντες στις ΗΠΑ και στην Αργεντινή, κάθε δύο εβδομάδες.

Λιγότερο μολυσματικό;

Είναι πιθανό τα εμβόλια να μην αποτρέπουν ή να μην περιορίζουν τη μετάδοση του νέου κορωνοϊού. Μπορούν, όμως, να κάνουν τα εμβολιασμένα άτομα λιγότερο ικανά να μεταδώσουν τον ιό ή λιγότερο μολυσματικά.

Αρκετές ερευνητικές ομάδες στο Ισραήλ αξιολογούν το ιικό φορτίο, δηλαδή τη συγκέντρωση ιογενών σωματιδίων, σε εμβολιασθέντες, οι οποίοι βρέθηκαν στη συνέχεια θετικοί στον ιό. Οι ειδικοί ατέληξαν στο συμπέρασμα πως το ιικό φορτίο είναι ένας καλός δείκτης για τη μολυσματικότητα.

Σε προκαταρκτική μελέτη, επιστημονική ομάδα κατέγραψε σημαντική μείωση του ιικού φορτίου σε μικρό αριθμό ατόμων που μολύνθηκαν από τον ιό, δύο έως τέσσερις εβδομάδες μετά τη λήψη της πρώτης δόσης του εμβολίου της Pfizer, σε σύγκριση με όσους μολύνθηκαν από τον ιό τις δύο πρώτες εβδομάδες μετά τη λήψη της δεύτερης δόσης.

"Τα δεδομένα είναι σίγουρα ενδιαφέροντα και υποδηλώνουν ότι ο εμβολιασμός μπορεί να μειώσει τη μολυσματικότητα των ασθενών με CoViD-19, ακόμη και στην περίπτωση που δεν αποτρέψει πλήρως τη μόλυνση", σχολιάζει η Virginia Pitzer, λοιμωξιολόγος στο Yale School of Public Health, στο New Haven του Κονέκτικατ

Σε μελέτη του εμβολίου της Οξφόρδης και της AstraZeneca, καταγράφηκε, επίσης μεγαλύτερη μείωση του ιικού φορτίου σε μικρή ομάδα εμβολιασθέντων, σε σύγκριση με τους μη εμβολιασθέντες, που συμμετείχαν.

Οι επιστήμονες, πάντως, επισημαίνουν πως δεν είναι σαφές το εάν οι παρατηρούμενες μειώσεις στο ιικό φορτίο είναι αρκετές για να κάνουν κάποιον λιγότερο μολυσματικό στην πραγματική ζωή.

Χρυσός κανόνας

Για να εντοπίσουν πραγματικά εάν τα εμβόλια εμποδίζουν τη μετάδοση, οι ερευνητές παρακολουθούν τις στενές επαφές των εμβολιασμένων ατόμων, για να δουν εάν προστατεύονται έμμεσα από μολύνσεις.

Στο πλαίσιο μιας συνεχιζόμενης μελέτης εκατοντάδων υγειονομικών στην Αγγλία, γνωστή ως PANTHER, ερευνητές στο Πανεπιστήμιο του Nottingham εξέτασαν εργαζόμενους στον τομέα της Υγείας και άτομα που είχαν αντισώματα κατά του ιού, το διάστημα Απριλίου - Αυγούστου 2020, δηλαδή στο πρώτο πανδημικό κύμα.

Στην παρούσα φάση, θα επανεξετάσουν ορισμένους από τους υγειονομικούς, έπειτα από τη χορήγηση του εμβολίου της Pfizer, καθώς και τις στενές επαφές τους, που δεν έχουν εμβολιαστεί. Σκοπός είναι να διαπιστώσουν εάν ο κίνδυνος μόλυνσης έχει μειωθεί για τις στενές επαφές τους, λέει η Ana Valdes, γενετική επιδημιολόγος. στο Πανεπιστήμιο του Nottingham. Εάν μειωθεί ο κίνδυνος, αυτό σημαίνει ότι τα εμβόλια πιθανώς εμποδίζουν τη μετάδοση, σημειώνει.

Άλλες ομάδες, στο Ισραήλ, σχεδιάζουν να μελετήσουν νοικοκυριά, στα οποία ένα μέλος έχει εμβολιαστεί. Εάν αυτοί οι άνθρωποι μολυνθούν, οι ερευνητές μπορούν να δουν αν μεταδίδουν τον ιό σε άλλα μέλη του νοικοκυριού.

Στη Βραζιλία, μια δοκιμή θα διανέμει τυχαία δόσεις του εμβολίου που παράγεται από την κινεζική εταιρεία Sinovac, στην πόλη Serrana, σταδιακά και για αρκετούς μήνες. Αυτή η προσέγγιση θα μπορούσε να δείξει εάν η μείωση των κρουσμάτων σε περιοχές όπου έγιναν εμβολιασμοί συμβάλλουν στη μείωση της μετάδοσης σε περιοχές όπου δεν έγιναν.

Αυτό θα καταδείξει τις έμμεσες επιπτώσεις των εμβολίων, λέει η Nicole Basta, επιδημιολόγος μολυσματικών ασθενειών στο Πανεπιστήμιο McGill στο Μόντρεαλ του Καναδά. Απαιτούνται μελέτες ατόμων και μεγαλύτερων πληθυσμών, για να δούμε πόσο καλά προστατεύουν τα εμβόλια από τη μετάδοση, σχολιάζει.

Δημ.Κ.

Πηγές: Nature