Η χειρουργική αποκατάσταση μαστού έχει σαν σκοπό να επαναφέρει τη γυναίκα σε παρόμοια κατάσταση με εκείνη που ήταν πριν από την επέμβαση της μαστεκτομής για καρκίνο του μαστού. Η επανορθωτική επέμβαση μπορεί να γίνει είτε άμεσα (μαζί με την μαστεκτομή) είτε αργότερα ( όποτε η γυναίκα επιθυμεί).

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για την αποκατάσταση του μαστού αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η μικροχειρουργική αποκατάσταση χρησιμοποιώντας μόνο ιστούς από το ίδιο μας το σώμα είναι το gold standard.
Οι μικροχειρουργικές τεχνικές έφεραν επανάσταση στην πλαστική χειρουργική του μαστού όταν άρχισαν να χρησιμοποιούνται ευρέως πριν 20-25 χρόνια.

Η μικροχειρουργική περιλαμβάνει την μεταφορά ιστών μαζί με τα αγγεία τους από ένα σημείο του σώματος σε ένα άλλο. Ο ιστός και τα αγγεία επανασυνδέονται στην καινούργια περιοχή με το μικροσκόπιο.
Αυτές οι τεχνικές δίνουν τη δυνατότητα στην γυναίκα, με μια επέμβαση και χρησιμοποιώντας ιστούς (δέρμα, λίπος, μερικές φορές μυς) από την κοιλιά, τους μηρούς ή τους γλουτούς να δημιουργήσουμε καινούργιο στήθος χωρίς τη χρησιμοποίηση ενθεμάτων σιλικόνης.

Τα τελευταία 10 χρόνια στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη η τάση είναι όλο και περισσότερες γυναίκες να επιλέγουν αυτό τον τρόπο αποκατάστασης του μαστού γιατί έχει περισσότερα πλεονεκτήματα και σχετικά λίγα μειονεκτήματα.

Τα βασικά πλεονεκτήματα συνοψίζονται στο οτι :

  • Χρησιμοποιούνται ιστοί από το σώμα μας (αυτολογος)
  • ο νέος μαστός έχει πιο φυσιολογική υφή, όψη και σχήμα
  • χρειάζεται μόνο ένα χειρουργείο
  • αποφεύγουμε την χρησιμοποίηση σιλικόνης ή άλλων ενθεμάτων

Από την άλλη πλευρά τα μειονεκτήματα περιορίζονται:

  • Μεγάλη διάρκεια χειρουργείου (4-6 ώρες)
  • 5 ημέρες παραμονή στο νοσοκομείο
  • Δημιουργία ουλής σε άλλο μέρος του σώματος (κοιλιά, γλουτούς, μηρούς)

Η κλασική μέθοδος όπως αρχικά είχε περιγραφεί περιλάμβανε τη χρησιμοποίηση δέρματος, λίπους και ενός μυ από το κοιλιακό τοίχωμα (TRAM flap, κρημνος). Στο τέλος στην κοιλιά έμενε μια ουλή παρόμοια με αυτήν που μένει μετά από πλαστική κοιλιάς.

Επειδή όμως μαζί με το δέρμα και το λίπος μεταφέραμε στοn καινούργιο μαστό και τον ορθό κοιλιακό μυ πολλές φορές δημιουργούνταν προβλήματα στο κοιλιακό τοίχωμα (δότρια περιοχή).

Τώρα πια έχουμε τη δυνατότητα να παίρνουμε μόνο το δέρμα και το λίπος της κάτω κοιλιακής χώρας (spare tyre το λένε οι αγγλοσάξωνες) αφήνοντας πίσω άθικτους τους μύες του κοιλιακού τοιχώματος. Το αποτέλεσμα είναι μια ουλή ακριβώς ίδια με αυτή που έχουν γυναίκες που υποβλήθηκαν σε κοιλιοπλαστική (tummy tuck) χωρίς καμία αδυναμία στο κοιλιακό τοίχωμα.



Για να επαναιματώσουμε τους ιστούς στη νέα τους θέση αφού δημιουργήσουμε το μαστό ενώνουμε τα μικρά διατητραινωντα (perforator vessels) αγγεία, σε αγγεία στη μασχάλη ή πίσω από το στέρνο. Αυτός είναι ο ελεύθερος κρημνός της εν τω βάθει κάτω υπογάστριας διατιτραινων αρτηρίας (DIEP flap για τους αγγλοσάξωνες).

Φωτ 1. Δεξιός μαστός δημιουργήθηκε με δέρμα και λίπος από την κοιλιά.

Η επαναιμάτωση των ιστών στη νέα τους θέση γίνεται συνδέοντας τις μικρές αρτηρίες και φλέβες χρησιμοποιώντας μικροχειρουργικές μεθόδους και μικροσκόπιο.
Άλλα μέρη που μπορούν να χρησιμοποιηθούν αν δεν υπάρχει ‘ρεζέρβα’ στην κοιλιά είναι ιστός από τους γλουτούς ή από την εσωτερική επιφάνεια των μηρών.


Η τεχνική μεταφοράς και επαναιμάτωσης των ιστών είναι παρόμοια με αυτήν που περιγράφεται πιο πάνω.



Φωτ.2. Δεξιός μαστός φτιάχτηκε απο δέρμα και λίπος από τον γλουτό.

Το βασικο 'μειονέκτημα' αυτών των επεμβάσεων είναι ότι είναι πολύωρες (4-6 ώρες) και ότι είναι απαραίτητο η ασθενής να μην έχει άλλα σοβαρά προβλήματα υγείας.


Η μεγάλη υπεροχή αυτών των επεμβάσεων σε ασθενείς που συμπληρώνουν όλα τα προεγχειρητικά κριτήρια αποδεικνύεται από πολλές επιστημονικές μελέτες που έχουν δημοσιευτεί τα τελευταία χρόνια σε έγκριτα περιοδικά. Ταυτόχρονα με το πέρασμα του χρόνου έχουν βελτιωθεί σημαντικά οι μικροχειρουργικές τεχνικές με αποτέλεσμα τώρα να έχουμε τη δυνατότητα επιτυχίας ακόμη και σε αγγεία 1-2 χιλιοστών.



Τέλος, είναι σημαντικό να επισημάνουμε ότι οι παραπάνω τεχνικές πρέπει να εφαρμόζονται μόνο από εξειδικευμένους πλαστικούς χειρούργους που έχουν σημαντική εμπειρία στις παραπάνω επεμβάσεις για να έχουμε επιθυμητά αποτελέσματα.