Η λιγότερο εντατική και περισσότερο εξατομικευμένη θεραπεία του καρκίνου μπορεί, για ορισμένους ασθενείς, να μειώσει σημαντικά την επιβάρυνση χωρίς να επηρεάζει αρνητικά τα θεραπευτικά αποτελέσματα.

Τα πρώτα στοιχεία από πιλοτικό πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα στην Αυστρία συνηγορούν υπέρ της καθιέρωσης ενός τέτοιου προγράμματος.

Παράλληλα, η δημιουργία οργανωμένου προγράμματος προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του προστάτη βρίσκεται, σύμφωνα με τους αρμόδιους, "σε τροχιά υλοποίησης".

Η Αυστρία συγκαταλέγεται στις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις παγκοσμίως στην αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού, σύμφωνα με τον Michael Gnant, πρόεδρο της Αυστριακής Ομάδας Μελέτης για τον Καρκίνο του Μαστού και του Παχέος Εντέρου (ABCSG).

"Μέσα σε 25 χρόνια, η θνησιμότητα από τον καρκίνο του μαστού έχει μειωθεί κατά ένα τρίτο. Περίπου το 80% των ασθενών υποβάλλεται σε χειρουργική επέμβαση διατήρησης του μαστού. Στην Κίνα το αντίστοιχο ποσοστό είναι περίπου 30%", ανέφερε.

Ο Gnant υπογράμμισε παράλληλα ότι η κλινική έρευνα στην ογκολογία θα πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της περίθαλψης των καρκινοπαθών στην Αυστρία. Σύμφωνα με τον ίδιο, η συμμετοχή σε κλινικές μελέτες εξοικονομεί για το αυστριακό σύστημα υγείας περίπου 120 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, μόνο από τη διάθεση των πλέον σύγχρονων φαρμάκων.

Δραστική μείωση των συνεδριών ακτινοθεραπείας

Η θεραπεία του καρκίνου του μαστού έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ακτινοθεραπεία, όπως εξήγησε η Daniela Kauer-Dorner από την Πανεπιστημιακή Κλινική Ακτινο-Ογκολογίας του Ιατρικού Πανεπιστημίου της Βιέννης (AKH).

"Στη δεκαετία του 1980 οι γυναίκες προσέρχονταν καθημερινά για ακτινοθεραπεία επί πέντε έως έξι εβδομάδες. Το 2017 το πρότυπο ήταν 15 συνεδρίες μέσα σε τρεις εβδομάδες. Από το 2023 πραγματοποιούνται πέντε συνεδρίες μέσα σε μία εβδομάδα", ανέφερε.

Σύγχρονες τεχνικές, όπως οι περιστρεφόμενες πηγές ακτινοβολίας ή η ακτινοθεραπεία με καθοδήγηση από την αναπνοή, μπορούν να περιορίσουν την ακτινοβόληση των υγιών ιστών.

Στην περίπτωση καρκίνου του αριστερού μαστού, για παράδειγμα, η ακτινοβολία μπορεί να χορηγείται μόνο όταν η ασθενής έχει εισπνεύσει πλήρως. Με αυτόν τον τρόπο ο μαστός μετακινείται προς τα εμπρός και η καρδιά προς τα πίσω, με αποτέλεσμα η καρδιά να απομακρύνεται από το πεδίο ακτινοβολίας.

Στόχος η σωστή και όχι η μέγιστη θεραπεία

Η εξατομίκευση της θεραπείας μπορεί επίσης να σημαίνει χορήγηση περισσότερων ή λιγότερων φαρμάκων, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε ασθενούς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η λεγόμενη "αποκλιμάκωση" της θεραπείας μπορεί να προσφέρει τα ίδια αποτελέσματα με λιγότερες παρενέργειες.

Για παράδειγμα, μέσω μιας εξέτασης αίματος που ανιχνεύει γενετικό υλικό του όγκου μπορεί, σε ορισμένους ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου, να αποφευχθεί η χημειοθεραπεία.

Σε άλλη μελέτη της αυστριακής ομάδας ABCSG διαπιστώθηκε ότι, σε γυναίκες με ορμονοεξαρτώμενο καρκίνο του μαστού, η ορμονοθεραπεία για πέντε χρόνια δεν προσφέρει καλύτερα αποτελέσματα από μια θεραπεία διάρκειας δύο ετών, ενώ η μικρότερη διάρκεια συνδέεται με λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.

"Ο στόχος δεν είναι η μέγιστη θεραπεία για όλους, αλλά η σωστή ένταση θεραπείας για κάθε ασθενή", δήλωσε ο Gabriel Rinnerthaler από την Κλινική Ογκολογίας του Ιατρικού Πανεπιστημίου του Graz.

Πιλοτικό πρόγραμμα για τον καρκίνο του πνεύμονα

Η Αυστρία εξακολουθεί να μην διαθέτει οργανωμένο πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα με αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης (low-dose CT) για άτομα με μακροχρόνιο ιστορικό καπνίσματος.

Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες, στην Αυστρία καταγράφονται κάθε χρόνο σχεδόν 5.000 νέα περιστατικά καρκίνου του πνεύμονα και περίπου 4.000 θάνατοι.

Η έγκαιρη διάγνωση σε πρώιμο στάδιο θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 1.000 θανάτους ετησίως. Στη Γερμανία, αντίστοιχος προληπτικός έλεγχος για μακροχρόνιους καπνιστές εντάχθηκε πρόσφατα στις παροχές των ασφαλιστικών ταμείων.

Νέα στοιχεία προέρχονται από πιλοτικό πρόγραμμα που βασίζεται στη μελέτη LEAD για την υγεία των πνευμόνων, η οποία πραγματοποιείται εδώ και χρόνια στη Βιέννη.

Σύμφωνα με τη Romana Wass από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Kepler στο Linz, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας εντοπίστηκαν 725 άτομα που πληρούσαν τα κριτήρια για προσυμπτωματικό έλεγχο και προσκλήθηκαν να υποβληθούν σε αξονική τομογραφία. Στην εξέταση ανταποκρίθηκαν 378 άτομα, δηλαδή ποσοστό συμμετοχής 52,1%.

Σε 104 άτομα εντοπίστηκε πνευμονικός όζος, δηλαδή μια δυνητικά ύποπτη αλλοίωση του ιστού. Τελικά, σε έναν από τους συμμετέχοντες διαγνώστηκε καρκίνος του πνεύμονα.

"Χρειαζόμαστε μια σαφή πολιτική απόφαση", δήλωσε η πνευμονολόγος, υπογραμμίζοντας ότι η επιστημονική βάση για την καθιέρωση ενός οργανωμένου προγράμματος έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου του πνεύμονα υπάρχει εδώ και χρόνια.

"Σε τροχιά" το πρόγραμμα για τον καρκίνο του προστάτη

Σε αντίθεση με τον έλεγχο για τον καρκίνο του πνεύμονα, το προγραμματιζόμενο οργανωμένο πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του προστάτη βρίσκεται, σύμφωνα με τον πρόεδρο του αυστριακού ασφαλιστικού φορέα ÖGK, Andreas Huss, "σε τροχιά υλοποίησης".

Κάθε χρόνο στην Αυστρία διαγιγνώσκονται περίπου 8.100 άνδρες με καρκίνο του προστάτη, ενώ περίπου 1.400 ασθενείς χάνουν τη ζωή τους από τη νόσο.

Οι εξετάσεις PSA έχουν συνολικά συμβάλει στη μείωση της θνησιμότητας. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Shahrokh Shariat, διευθυντή της Πανεπιστημιακής Κλινικής Ουρολογίας του Ιατρικού Πανεπιστημίου της Βιέννης, το πρόβλημα είναι ότι "εξετάζουμε τους λάθος ανθρώπους".

Οι περισσότερες εξετάσεις PSA στην Αυστρία πραγματοποιούνται σήμερα σε άνδρες ηλικίας 80 έως 94 ετών. "Μόνο το ένα τρίτο των ανδρών που πραγματικά αφορά το πρόβλημα προσέρχεται για εξετάσεις", σημείωσε ο ουρολόγος.

Στο μέλλον, άνδρες ηλικίας 50 έως 70 ετών αναμένεται να καλούνται τακτικά για αιματολογικό έλεγχο PSA. Εφόσον τρεις διαδοχικές τιμές PSA είναι φυσιολογικές, δεν θα απαιτούνται περαιτέρω εξετάσεις. Σε περίπτωση ύποπτων τιμών ή αύξησης του ειδικού προστατικού αντιγόνου στο αίμα, ο άνδρας θα παραπέμπεται σε ουρολόγο, ο οποίος μπορεί να ζητήσει και μαγνητική τομογραφία (MRI).

Μόνο εφόσον προκύψει νέα ένδειξη κινδύνου θα ακολουθούν πρόσθετες εξετάσεις.

Σύμφωνα με τον Andreas Huss, ένα τέτοιο οργανωμένο πρόγραμμα θα μπορούσε να εξοικονομεί περίπου 400.000 μη στοχευμένες εξετάσεις PSA τον χρόνο, από συνολικά περίπου 700.000 εξετάσεις.

Οι διαθέσιμες δυνατότητες για μαγνητικές τομογραφίες θεωρούνται επαρκείς. "Πρόκειται περισσότερο για βελτιστοποίηση της χρήσης των διαθέσιμων πόρων παρά για πρόσθετο κόστος", δήλωσε ο πρόεδρος της ÖGK.

"Δεν είναι πλέον θέμα του αν θα εφαρμοστεί το πρόγραμμα. Η υλοποίησή του βρίσκεται σε τροχιά", κατέληξε.

Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover

Ειδήσεις υγείας σήμερα
Διημερίδα της ΕΛΛΟΚ στα Ιωάννινα
Πρωταγωνιστής στις διεθνείς αγορές το ελληνικό φάρμακο
Περισσότερη άσκηση συνδέεται με επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου του Πάρκινσον [μελέτη]